Page 164 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

148
แห้ง ของชุมชนที่ อยู่บริ เวณใกล้ทะเลที่ทําประมง ในยามที่ไปมาหาสู่ กันก็นําฝากซึ่ งกันและกัน
ชาวบ้านเรี ยกเกลอเขา เกลอเล ซึ่ งถื อว่าเป็ นชุมชนที่อยู่ในวิถี การผลิตเดียวกัน แต่จะแตกต่างกัน
ตรงที่ ลักษณะของการแลกเปลี่ ยน หลั กเกณฑ์ในการแลกเปลี่ ยนไม่ ตายตัวพิจารณาจาก
ความสัมพันธ์ส่ วนตัว หรื อความเป็ นเครื อญาติ ซึ่ งคําว่าญาติ มีขอบเขตกว้างขวางมาก ญาติ อาจ
ได้แก่บุ คคลที่สื บสายเลือดหรื อบรรพบุ รุษเดี ยวกัน เป็ นคนลุ่มนํ้ าเดียวกัน หรื อญาติของญาติก็ถื อ
ว่าเป็ นญาติ เป็ นต้น แต่โดยเป้ าหมายแล้ว ย ังเป็ นไปเพื่อความพอเพี ยงของคู่แลกเปลี่ยนมากกว่ า
การคํานึงถึงมูลค่าในผลผลิตที่นํามาแลกเปลี่ยนตามหลักเศรษฐศาสตร์
2.6 ความอุดมสมบูรณ์ของธรรมชาติในชุ มชน
ทรั พยากรธรรมชาติของชุ มชนไม้เรี ยงนับว่ามีความอุ ดมสมบูรณ์อย่างมาก
ชาวบ้านสามารถนํามาบริ โภคในชุ มชนอย่างพอเพียง การหาอยู่หากิ นกับธรรมชาติเป็ นเงื่ อนไข
ปัจจัยพื้นฐานในการดํารงชี พเกื อบทั้ งหมด โดยเฉพาะอย่างยิ ่ งอาหาร และปั จจัยการผลิตที่สํ าคัญ
ล้วน มาจากธรรมชาติที่ มีให้เก็บเกี่ ยวอย่างอุ ดมสมบูรณ์ ชุ มชนแทบจะไม่ได้ เข้าไปเปลี่ยนแปลง
ระบบนิ เวศน์ของสิ ่ งแวดล้อมเลย ความสมบูรณ์ของป่ าไม้ นอกจากจะเป็ นที่อยู่ของสัตว์ป่ าและ
พื ชผักซึ่ งเป็ นแหล่งอาหารของชาวบ้ านแล้ว ย ั งเป็ นแหล่ งกักเก็บนํ้ าที่สํ าคัญของพื้ นที่ ทั้ งใน
ลักษณะที่ เป็ นนํ้ าผิวดิ นและนํ้ าใต้ดิ น นอกจากนี้ ป่ าได้ ให้ ไม้ที่ เป็ นวั สดุในการปลู กสร้ าง
บ้านเรื อน ในขณะที่ แหล่งนํ้ าเป็ นที่ อยู่และที่ขยายพันธุ์ของสัตว์นํ้ า เช่น กุ ้ง หอย ปลานานาชนิ ด
ที่สามารถหาได้ตลอดเวลา และแหล่งนํ้ าเพื่อการเพาะปลูก รวมทั้งเป็ นพื้ นที่รั บและระบายนํ้ าใน
ฤดูนํ้ าหลาก เพื่อป้ องกันไม่ให้นํ้ าท่วมผลผลิต ธรรมชาติในชุมชนย ังเป็ นที่พักผ่อนหย่อนใจของ
สมาชิกในชุมชน ความสัมพันธ์ระหว่างคนกับธรรมชาติ เป็ นไปในลักษณะที่ วิถีชี วิตของชุมชน
สอดคล้องไปตามเงื่อนไขของธรรมชาติ ซึ่ งจะเห็ นได้จากการปลูกพืชต่าง ๆ ในชุ มชน ไม่ ว่าจะ
เป็ น ผัก ผลไม้ยางพารา และข้าว ในการปลูกจะคัดเลือกพื ้นที่ที่เหมาะสมในการเพาะปลูก จะ
จัดสรรการปลูกที่เหมาะสมกับระบบนิ เวศของพืชนั้ น ๆ ไม่ ทําลายระบบนิเวศอื่ น ๆ เช่น พืชผัก
ผลไม้จะปลู กไว้บริ เวณบ้าน ที่ลุ ่มจะปลูกข้าว ที่ เนิ นจะปลู กยางพารา ใช้ระบบการพึ่ งพา
ธรรมชาติของพืชมีการปลู กพืชแบบสมรมโดยปลู กพืชรวม ๆ หลายชนิ ดไม่เน้ นพืชเชิงเดี่ ยว โดย
อาศัยความหลากหลายนั้ นตามความเหมาะสมในแต่ละพื้ นที่ การคงสภาพทางนิ เวศสิ ่งแวดล้อม
เอาไว้ ทําให้ สิ ่ งมีชี วิตในระบบนิ เวศเดี ยวกันดํารงอยู่ได้ อย่างสอดคล้องกัน ทรัพยากรธรรมชาติ