Page 102 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

86
ชุ มชน และในช่วงหลังตั้ งแต่หลังสงครามโลกครั้ งที่ 2 (พ.ศ. 2484) เป็ นต้นว่า โครงสร้างทาง
สังคมเริ ่ มมีความซั บซ้อนมากขึ้ นส่ งผลให้คนในชุ มชนทุกคนไม่ สามารถดํารงชีวิตอยู ่ได้ด้วย
ตนเองตามลําพัง จําต้องพึ่งพาอาศัยกั น ต้องอาศัยกฎกติกาที่ สมาชิกร่ วมกันกําหนดขึ้ นมาด้วย
การสร้างบรรทัดฐานของชุมชน ทั้งมีการสร้างเครื อข่ายความสัมพันธ์ ให้สมาชิ กทํากิจกรรมต่าง ๆ
ร่ วมกัน ผนึ กกําลังกันดําเนิ นกิจกรรมต่าง ๆ นําไปสู่ การพัฒนาเพื่อสร้างความเข้มแข็งและเสริ ม
ศักยภาพของชุ มชน ลักษณะของที่อยู่อาศัยเปลี่ ยนไปมากจากบ้านยกพื ้นสู งเป็ นบ้านเรื อนชั้ น
เดี ยวมีขนาดกะทั ดรัด ขนาดพอดี สําหรั บครอบครัว มี ห้องนอนเดียว มี ห้องเอนกประสงค์ไว้
พักผ่อนดู โทรทัศน์ รับแขก และหากครอบครัวใดมีลูกสาวที่ โตแล้วก็ จะมีการกั้ นห้องเพิ่ม และ
เป็ นที่ น่าสังเกตว่าขนาดของบ้านเรื อนนั้ นจะเป็ นสัญลักษณ์ อย่างหนึ่ งที่ แสดงถึงฐานะของผู ้อยู่
อาศัย วัสดุ ที่นํามาทําบ้านเรื อนมักจะใช้ อิฐ ปูน คอนกรี ต เป็ นพื้ นและผนัง มีบ้างที่เป็ นลักษณะ
บ้านครึ่ งปูนครึ่ งไม้ ซึ่ งวัสดุต่ าง ๆ ซื้ อหาได้จากในท้องถิ่นบริ เวณนั้ น การปลูกบ้านมักจะช่ วยกัน
โดยการ “ออกปาก” หรื อไม่ก็ จ้างช่ างเพื่อนบ้านในละแวกเดียวกัน ซึ่ งเห็นได้ว่าการปลูกสร้าง
บ้านเรื อนเปลี่ยนแปลงไปตามสมัยนิยมและสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ สุพรรณี สุ ดเสน่ห์ ได้
เล่าให้ ฟังว่า ในอดี ตจะเป็ นบ้านที่กั้ นด้วยไม้ไผ่สานมุ ่งด้วยจาก ยกเสาสู ง มี ใต้ถุ น เปลี่ยนเป็ น
บ้านไม้ทั้งหลัง แต่ย ังยกเสาสูงอยู่ ต่อมาก็เปลี่ยนเป็ นบ้านสองชั้นครึ่ งไม้ครึ่ งปูน
สภาพและขนาดของครอบครัว
สภาพทางครอบครั วของชุมชนไม้เรียงในช่วงเวลานี้ ครอบครัวของชาวสวนยางพารา
ในไม้เรี ยงเป็ นครัวเรื อนขนาดใหญ่มีการอยู่ร่ วมกันระหว่างสมาชิ กในเรื อนญาติ มีทั้ งปู่ -ย่า ตา-ยาย
พี่ ป้ า น้า อา ทําหน้าที่ช่วยเหลือซึ่ งกันและกั น ทั้ งการอบรมเลี้ยงดู บุตรหลานและการใช้แรงงาน
ในการทํากิจกรรมทางการเกษตรอื่น ๆ รวมทั้ งสวนยางพารา เนื่องจากในขณะนั้นการใช้แรงงาน
โดยเฉพาะกิจกรรมทางการเกษตรต้องอาศัยแรงงานคนและแรงงานสัตว์เป็ นสําคัญ การที่ จะ
สามารถทําการเกษตรได้ในพื้นที่ จํานวนเท่ าไรขึ้ นอยู่ กับแรงงานในครัวเรื อนเป็ นหลัก ทําให้แต่
ละครัวเรื อนนิยมมี บุตรมาก โดยแต่ ละครัวเรื อนมักจะมี บุตรไม่ตํ่ากว่ า 5 คน แต่อย่างไรก็ตาม
แม้ว่าแต่ ละครั วเรื อนจะมี บุตรมากแต่ อัตราการมีชี วิตรอดจนโตเข้าสู่ วัยแรงงานค่ อนข้างตํ่า
เนื่องจากโรคภัยไข้เจ็บที่ เกิดขึ้ นกับเด็ กมีมากและรักษาไม่ทัน รวมทั้งโรคและ อันตรายจากสัตว์
ต่าง ๆ มีสู ง จํานวนสมาชิ กในครอบครัวเฉลี่ยแล้วในขณะนั้ นมีครัวเรื อนละประมาณ 7-11 คน
ถึงแม้จะมี สมาชิกอยู่รวมกันในครอบครัวเป็ นจํานวนมากก็ไม่ ได้ทําให้ สภาพความเป็ นอยู่มีความ
เดือดร้ อนมากนัก ทั้ งในด้านของอาหารการกินและด้านอื่นๆ เนื่องจากสามารถหาจากธรรมชาติ
ได้ไม่ยากนัก เพราะสิ ่ งของที่มีอยู่ตามธรรมชาติย ังมีความอุดมสมบูรณ์ และมีอยู่อย่างเหลือเฟื อจึง
ไม่มีความเดือดร้อนมากนัก