Page 21 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

ศึกษาประเพณีการแต งงานแบบดั้งเดิมของชาวมุ สลิมในจังหวัดสตูล :
กรณีศึกษา “เบิ รซันดิง”
๑๕
จําเป็ นที่จะเลิกหรือเปลี่ ยนแปลงแล้ว ก็ไม่ค่ อยมีใครไปเลิกหรื อเปลี่ยนเป็ นอันขาด ยกเว้นไว้แต่จะเป็ น
ประเพณี ที่ล้าหลัง ถ่วงความเจริ ญ หรื อเสี ยหายต่อส่วนรวม ประเพณี นั้ นก็จะเลิกและหมดไปเอง ถ้ามีผู ้
ริ เริ่ มและคนส่วนใหญ่เห็ นด้วย อย่างเช่น การล่าหัวคนของคนบางเผ่าในแอฟริ กา การรั ดเท้าของสาวจีน
การกระโดดเข้ากองไฟเผาตัวตายตามสามี ของหญิงในอิ นเดีย เป็ นต้น ความประพฤติของส่ วนรวมก็
ย่อมจะปรับเปลี่ยนไปด้วยเพื่อความเหมาะสม
จากข้อความดังกล่าว ข้างต้น แสดงให้เห็ นว่าประเพณี ประกอบด้วยความเชื่อและการปฏิบัติ ที่
หลากหลาย ที่คนเรากระทํากันตั้ งแต่แรกเกิดจนสิ ้ นชีวิต ในช่วงหนึ่ งของชีวิตคนเรา เมื่ อก้าวเข้าสู่ วัย
เจริ ญพันธุ์ ย่อมจะต้องมีความต้องการที่จะสร้ างครอบครัวเพื่อให้เกิดความสมบูรณ์และมีการสื บทอดรุ่ น
ลู กรุ่ นหลานต่ อไป ในขั้ นตอนนี้ สิ ่ งที่ เข้ามาเกี่ ยวข้อง คื อ การสมรส ซึ่ งถือได้ว่าเป็ นประเพณี ที่นิ ยม
ปฏิบัติ กันมาอย่างช้านาน
การสมรส
การสมรส คือ การที่ ชายหญิงได้ตกลงปลงใจที่จะอยู่ร่วมกันฉันสามี ภรรยา เพราะเป็ นสภาวะที่
หนุ่มสาวจะมี คู่ครองเป็ นทางการ โดยเฉพาะหนุ ่มสาวที่รั กกัน เห็ นอกเห็นใจกันอย่างซาบซึ้ งแล้วก็ย่อม
อยากที่จะมีพิ ธีสมรสให้เป็ นที่ รั บรู้ของสังคม ซึ่ งพิ ธีสมรสนี้ ก็ แล้วแต่ฐานะของแต่ ละบุคคล ผู ้ที่มีฐานะดีก็
จะจัดอย่างใหญ่โต มี ญาติมิตรสหายและแขกเหรื่ อมามากมาย ซึ่ งในสั งคมปัจจุบันถ้าเป็ นงานใหญ่โต
ส่ วนมากนิ ยมจัดกันในโรงแรมชั้ นหนึ่ ง ตามบ้านผู ้ มีชื่ อเสี ยงเป็ นที่รู้ จักหรื อบ้านของตนเอง ผู้ ที่ มีฐานะ
ปานกลาง ก็มักจะนิยมจัดงานพิธีในโรงแรมที่ ไม่แพงนัก ไม่ ต้องถึงกับระดับชั้นหนึ่ ง แต่ก็ มีเหมื อนกันซึ่ ง
อาจจะจัดแบบธรรมดา หรื อนํ้ าชา ถ้าเป็ นข้าราชการก็มักจะรดนํ้ าและเลี้ ยงฉลองในที่ ทํางานถ้ามีสถานที่
พอ หรื อจัดในร้ านอาหาร บ้านผู ้ ที่ตนเคารพนับถือ เป็ นต้น
ส่ วนผู้ที่มีฐานะยากจน ก็จะจัดเลี้ ยงแบบง่ายๆ โดยทําอาหารกันเอง หรื อมีคนช่ วย หรื อไปว่าจ้าง
ทํา ถ้ายากจนมากๆ อาจจะอยู่กันเฉยๆ หรื อหนีตามกันไปก็ ได้
การหนี ตามกันไปนั้ นไม่มีเฉพาะแต่ที่ยากจนเท่ านั้ น อาจจะเกิดขึ้ นได้กับผู้ที่มั ่งมีและฐานะปาน
กลางได้เช่นกัน แม้จะพบน้อยกว่าก็ตาม สาเหตุ ที่หนีตามกันไป อาจจะเป็ นเพราะบิดามารดา ญาติพี่น้อง
ไม่ ยินยอมหรื อกี ดกันหรื อห้ามปรามหรื อไม่ชอบ เมื่อหนุ่ มสาวเห็นว่ าถ้าจะมี การสู่ ขออย่างเป็ นทางการ
(ซึ่ งบางครั้ งก็ได้จัดการสู่ขอแล้ว) บิดามารดาคงจะไม่ ยินยอมให้ทั้ งสองอยู่ร่วมกันอย่างสามีภรรยา หนุ่ ม
สาวก็ จะหาทางลัด คือ พากันหนี แล้ วกลับมาขอขมาบิดามารดา โดยเฉพาะมารดาส่ วนใหญ่จะยินยอม
เพราะเห็นว่าได้เสี ยกันไปแล้ว แต่ถ้าไม่ยินยอมก็อาจจะหายสาบสูญไปจนกว่าจะมีลูก จึงจะพาลูกไปไหว้
ปู่ ย่า ตา ยาย พี่ ป้ า น้า อา ซึ่ งในช่วงนั้ นก็คงจะใจอ่อนลงเพราะเห็นแก่หลานๆ ที่เกิดมา (สุพัตรา,๒๕๔๓:
๑๑๕-๑๑๖)