Page 16 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

ศึกษาประเพณีการแต งงานแบบดั้งเดิมของชาวมุ สลิมในจังหวัดสตูล :
กรณีศึกษา “เบิ รซันดิง”
๑๐
ความหมายของวัฒนธรรม
วัฒนธรรมเป็ นวิถีชี วิต ซึ่ งมีความเกี่ยวข้องกับคนทุกคนตลอดเวลา เพราะการดํารงชี วิตประจําวัน
ของคนล้วนแต่ มีความสัมพันธ์เกี่ยวข้องกับวัฒนธรรม คนจึงเป็ นทั้ งผู ้ สร้ างสรรค์ พัฒนา และปรับปรุง
เปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมทั้งทางตรงและทางอ้อม ทั้ งนี้ เพื่อให้วัฒนธรรมมี การเปลี่ยนแปลงอย่างเหมาะสม
ตามยุคสมัยที่เปลี่ยนไป
มนุ ษย์สร้ างวัฒนธรรมขึ้ นมาเพื่อประโยชน์ แก่ การดํารงชีวิต วัฒนธรรมจึงมี ความเกี่ ยวข้องกับ
มนุษย์ทุ กคนในสังคม จึงมีผู ้ ให้ความหมาย “วัฒนธรรม” ซึ่ งเป็ นคําที่มีความหมายกว้างขวางและลึกซึ้ ง
เป็ นภาพลักษณ์ของสังคมตั้ งแต่หน่วยที่เล็กที่สุ ดไปจนถึงใหญ่ที่สุ ด คือ ครอบครั ว ชุมชน สังคม ประเทศ
โลก ซึ่ งผู้ รู้ จะให้คํานิยามไว้แตกต่ างกันออกไป
คําว่ า “วัฒนธรรม” แปลจากคําว่า “Culture” ซึ่ งพลตรี พระเจ้าวรวงศ์เธอกรมหมื่ นนราธิปพงศ์
ประพันธ์ ทรงบัญญัติขึ้น โดยทรงอธิ บายว่า
“คําว่า วัฒนธรรมนี้ ได้ผูกขึ้ นเพื่อให้มีความหมายตรงกับคําว่ า Culture คําว่า Culture ตรงมูลศัพท์
หมายความว่า เพาะปลู กให้งอกงาม เป็ นการแสงถึงความเจริ ญงอกงาม ซึ่ งเปรี ยบได้กับการเพาะปลูกพันธุ์
ไม้ให้ งอกงาม ผลิดอกออกผลเพื่อประโยชน์แก่ มนุษย์ในอันจะใช้ให้เป็ นประโยชน์แก่ ตนได้ ไม่ ว่าในทาง
กาย เช่น การใช้บริ โภคหรื อใช้ประกอบทําสิ ่งของ เครื่ องใช้ที่ มนุษย์จะใช้ได้ หรื อทางใจ เช่น การชมใน
ฐานะที่เป็ นสิ ่งเจริ ญตาเจริ ญใจ เป็ นต้น และการเพาะเลี้ยงสัตว์ให้ เจริญงอกงามก็มีลักษณะคล้ายคลึงกัน จึง
รวมอยู่ในภาคความคิ ดของคําว่า Culture นี้ ด้วยเหมื อนกัน วัฒนะ หมายถึง ความเจริ ญงอกงามดังที่กล่าว
มานี้ ฉะนั้ น ภูมิธรรมแห่ งความเจริ ญงอกงาม ซึ่ งได้แก่ Culture จึงได้ใช้คําว่า วัฒนธรรม (สมบัติ พลาย
น้อย.๒๕๓๗:คํานํา)”
ศาสตราจารย์พระยาอนุมานราชธน ได้ให้ความหมายของคําว่า “วัฒนธรรม” ไว้อย่างหลากหลาย
ดังนี้
วัฒนธรรม คือ สิ่งที่ มนุษย์เปลี่ยนแปลง ปรั บปรุ งหรื อผลิตสร้างขึ้ นเพื่อความเจริ ญงอกงามในวิถี
ชี วิตส่ วนรวม
วัฒนธรรม คือ วิถีชี วิตมนุ ษย์ในส่ วนรวมที่ถ่ายทอดกันได้
วัฒนธรรม คือ สิ ่งอันเป็ นผลผลิตของส่วนรวมที่ รู้มาจากคนแต่ก่อนสื บต่อกันมาเป็ นประเพณี
วัฒนธรรม คือ ความคิ ดเห็น ความรู้ ความประพฤติ และกิ ริยาอาการหรื อการกระทําใดๆ ของ
มนุษย์ในส่วนรวม ลงรู ปเป็ นพิมพ์เดียวกันและสําแดงออกให้ปรากฏเป็ นภาษา ศิ ลปะ ความเชื่อ ประเพณี
(สักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่ งชาติ.๒๕๔๖:๓)
พจนานุ กรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒ ให้ความหมายคําว่า วัฒนธรรม น. สิ ่งที่ นํา
ความเจริ ญงอกงามให้แก่ หมู่คณะ เช่น วัฒนธรรมไทย วัฒนธรรมการแต่งกาย วิ ถีชี วิตของหมู่คณะ เช่น
วัฒนธรรมพื้ นบ้าน วัฒนธรรมชาวเขา