Page 137 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๑๒๙
ด้านลั กษณะเด่นเชิงวรรณศิลป์ในบทกวี นิพนธ์ของ “อุชเชนี”
บทกวีนิพนธ์ ของ “อุชเชนี” ซึ่งเป็ นวรรณกรรมสร้างสรรค์ อันล้าค่าต่อวงวรรณกรรมไทยเป็ น
จานวนมากกว่าร้อยบทนั้น ส่วนใหญ่เป็ นกลอนคือ ๑๒๘ บท เกื อบทั้งหมดเป็นกลอนแปดหรื อกลอน
สุ ภาพ มีคาประพั นธ์กลอนหก และกลอนสี่บ้างเป็นส่วนน้ อย นอกจากนี้ เป็ นคาประพันธ์ประเภทอื่น ๆ
และ กลอนเปล่า (Blank Verse) ซึ่งเป็ นรูปแบบของกวีนิพนธ์ของตะวันตกจานวน ๑๔ บท
การศึกษาวิจัยด้ านท่วงทานองวรรณศิลป์ของ ‚อุชเชนี‛ ในงานวิจัยฉบับนี้ กาหนดเกณฑ์
วิเคราะห์กลวิ ธีในด้านต่าง ๆ คื อ ฉันทลั กษณ์ กลวิ ธีนาเสนอเรื่ อง และกลวิธีทางภาษา
ปรากฏผลการศึกษาที่จะนาเสนอพร้ อมอภิปรายผล ดังนี้
๑. ฉันทลั กษณ์
บทกวีของ “อุชเชนี” จานวนกว่าร้อยบทดังกล่าวแล้วนั้ น เกือบทั้งหมดอยู่ในรูปแบบของ
ฉั นทลักษณ์อย่างเคร่งครั ด ดังผลการวิจัยที่สอดคล้ องกันของ นั ยนา สุทธิธรรม (๒๕๑๗) และ
วัชรี ตรีรัตนภรณ์ (๒๕๓๔)
อย่างไรก็ตาม ภายใต้กรอบของแบบแผนคาประพั นธ์โบราณ “อุชเชนี” ได้ เสนอลักษณะ
สร้างสรรค์ อันนับเป็นความโดดเด่นทางวรรณศิลป์ของกวีนิพนธ์ชุดนี้ ดังต่อไปนี้
๑.๑ การประยุกต์ ใช้ “กลบท”
‚อุชเชนี‛ ได้นารูปแบบของ “กลบท” มาประยุกต์ใช้ ในงานนิพนธ์ ได้แก่ กลบทบัวบาน
กลีบขยาย กลบทธงน่าริ้ว และ กลบทสิงโตเล่นหาง และแม้จะมิใช่ ผู้ริเริ่ม งานประพันธ์ “กลบท”
เหล่ านี้ แต่ก็เป็นประดิษฐการที่ ‚อุ ชเชนี‛ เสนอในลักษณะการประยุกต์ใช้ ซึ่งเป็นจุดเด่นที่ทาให้กวีนิพนธ์
ของ ‚อุ ชเชนี‛ เปี่ยมด้วยความพริ้งพรายไพเราะ ทั้งได้ความจับใจ ตรึงอารมณ์
การใช้กลบทต่าง ๆ เหล่านี้ ส่วนหนึ่ งเป็นการใช้ตาม รูปแบบเดิมทั้ งเรื่อง แต่บางครั้ง
ก็นาใช้ ในบางบทบางตอ น บางครั้งปรับแต่งให้แตกต่างจากกลวิธีเดิมเล็กน้อย บางครั้งมี การแทรก
“กลบท” ในบางช่วงบางตอน
รวมทั้งการนากลบทหลายชนิดมาผสมผสาน และปรับเปลี่ยน เช่น กลบทสิงโตเล่น
หาง กับ กลบทก้านต่อดอก ที่กาหนดให้ คาคู่ท้ายของวรรคเป็นคาสั มผัสสระ โดย “อุชเชนี ‛ใช้ทั้ง
สั มผัสสระและสัมผั สอักษร
ท่วงทานองการนากลบทมาใช้ ทั้งด้วยการใช้รูปแบบก ลบทดั้งเดิมและการปรับใช้ใน
ลั กษณะเฉพาะตนดังกล่าวทั้งหมดนี้ เป็นส่ วนอันสาคั ญยิ่งที่ทาให้ร้อยกรองของ ‛อุชเชนี ‛ พริ้ งพราวทั้ง