Page 119 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๑๑๒
นอกจากนี้ ‚อุชเชนี‛ ยังนํารู ปแบบของกลบท ในคําประพันธ๑ของไทยมาใช๎ทั้งโดยตรงและทั้ง
รูปแบบที่พัฒนาปรั บเปลี่ยน ได๎แกํ กลบทบัวบานกลี บขยาย กลบทธงนาริ้ว และ กลบทสิงโตเล่น
หาง บทกวีบางบทยังมีลั กษณะเป็นการผสานระหวํางกลบท สิงโตเล่นหาง กับ กลบทก้านต่อดอก
การประพันธ๑ด๎วย ‚กลบท‛ เหลํานี้ ได๎สร๎างลีลาวรรณศิลป์เฉพาะตัวของ ‚อุชเชนี ‛ อยํางนํ าตื่นตาตื่นใจ
ดังได๎วิเคราะห๑เป็นรายละเอียดนําเสนอในบทที่ ๓ ทั้ งนี้ ลีลาวรรณศิลป์ลักษณะนี้ ได๎สํ งอิทธิพลให๎กวีใน
รุํนตํอๆ มารั บไปใช๎อีกด๎วย
๔.๓ การใช้รูปแบบวรรณกรรมตะวันตก ‚อุชเชนี‛ เป็ นกวีไทยคนแรกที่นําเสนอบทกวี
ในรูปแบบ ‚ลํานํานิทาน‛ (ballad) ซึ่ งเป็นลีลาวรรณศิ ลป์อีกรู ปแบบหนึ่งของกวีนิพนธ๑ตะวันตก มี
ลั กษณะเป็นเรื่องเลํา มี ตัวละคร มีบทสนทนา ทั้งนี้ ทําให๎บทกวีของ ‚อุชเชนี ‛ มีสี สันของความแปลกใหมํ
ในวงวรรณกรรมไทย อยํ างนําสนใจและเร๎าอารมณ๑
๕) อิ ทธิพลจากสภาพแวดล้อมทางสังคมและการเมือง
‚อุชเชนี ‛ หรือ ‚นิด นรารั กษ๑ ‛ ก็เชํนเดียวกับนักเขียนทั่ว ไป ที่ยํอมอยูํในอิทธิพลของสภาพ
และบรรยากาศของสังคม และโดยเฉพาะบรรยากาศอันร๎อนระอุของการเมืองอันแวดล๎อมตนอยูํ ดังที่
รื่นฤทัย สัจจพันธุ๑ เสนอข๎อมูลวําในระหวําง พ .ศ. ๒๔๙๑ – ๒๕๐๐ เป็นชํวงที่ มีความขัดแย๎งทาง
การเมืองอยํางสูงและเป็นแรงผลักดันให๎เกิดงานกวีนิพนธ๑ แนวที่เรียกวํ า ‚บทกวีเพื่อชีวิต ‛ คือมีเนื้อหา
สะท๎อนความอยุติธรรมของสังคมและความทุกข๑ ยากของประชาชน ‚อุชเชนี ‛ เป็นผู๎หนึ่งที่เสนอ
วรรณกรรมในแนวที่กลําวนี้ โดยมีกวีรํวมสมัยและรํ วมแนวคิด อาทิเชํ น นายผี นายสาง นายภู ติ
เปลื้อง วรรณศรี จิตร ภูมิศักดิ์ กุล ทรัพย๑ รุํงฤดี และทวีปวร จํ านวนมาก จนถือเป็นยุคทองของกวี
นิพนธ๑ยุคหนึ่ ง (สุมาลี วีระวงศ๑ และคณะ, ๒๕๔๔, หน๎า ๑๒)
บรรยากาศทางการเมืองในระยะนั้นคุ กรุํนด๎วยความไมํพอใจรัฐบาลเผด็จการซึ่งมีนโยบายที่
แข็งกร๎าวตํอผู๎มีความคิดทางการเมืองแตกตําง แตํใ นปีพ.ศ. ๒๔๙๘ อํ านาจของรัฐบาลเริ่มยํอหยํ อนลง
เพราะความขัดแย๎งในกลุํ มอํานาจทางการเมือง จึงเริ่มมีการเขียนและเผยแพรํบทกวีเพื่อชี วิตอีก โดยมี
ผลงานของ ประคิณ ชุมสาย ณ อยุธยา เป็นหัวหอกสําคัญ ในชํวงระยะนี้เอง ‚อุ ชเชนี ‛ได๎เลือกที่จะ
นําเสนอบทกวีแนวก๎าวหน๎าหรือแนวเพื่ อชีวิตอยํางเต็มตัว (สุมาลี วีระวงศ๑ และคณะ , ๒๕๔๔, หน๎า
๑๒-๑๓)