Page 201 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

จึงเห็นได๎ วําวัฒนธรรมชุมชนของชาวไทยเชื้ อสายจี นในตลาดสามชุ กสอดคล๎องกั บวั ฒนธรรม
ชุ มชนหมูํบ๎านของสั งคมไทย ตามแนวคิดของฉั ตรทิพย์ แตํก็ มีข๎ อแตกตํางบางประการ คือชุมชนตลาดสามชุ ก
สํวนใหญํเป็นคนเชื้อสายจีน มีวิถี ชีวิตที่ค๎าขายมาโดยตลอด มิ ได๎ทํ าการเกษตรโดยตรง แตํ ค๎ าขายกับเกษตรกร
สืบสานประเพณีและวั ฒนธรรมจีนมาอยํางตํอเนื่ อง มีปฏิสัมพันธ์กั บคนไทยในตลาดเดียวกัน และคนไทยที่มา
ติ ดตํอซื้อขายเป็ นประจํา จึงได๎เกิดการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมกับชุมชนหมูํบ๎ านของสังคมไทย ซึ่งเป็ นสังคม
เกษตรกรรม ทําให๎มีทั้งความสอดคล๎องกัน และแตกตํางกั น และเมื่อพิจารณาไปถึ ง “ราก” วัฒนธรรมชุมชนที่
ปรากฏนั้น เชื่อวําเป็นวัฒนธรรมที่ บรรพบุรุษชาวจีนได๎ ทําหน๎าที่สืบสานถํายทอดมายังรุํ นลูก รุํนหลาน ซึ่ งโดย
ลั กษณะทางภูมิศาสตร์ ประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน ประกอบไปด๎วยหมูํบ๎ านจํานวนมหาศาล การที่ จะ
ปกครองหรื อยึดโยงคนในชุมชนให๎อยูํรํวมกันได๎ อยํางเรียบร๎อยเป็นปกติสุข จําเป็นต๎องมี กฎกติกาทางสังคม ซึ่ง
มักจะใช๎ขนบธรรมเนียมประเพณี เป็นแนวปฏิ บัติ ดังกลําว แม๎วําในปัจจุ บันจะมีการเปลี่ยนแปลงการปกครองไป
แล๎วก็ ตาม นอกจากนี้ยังมี ข๎ อสังเกตเพิ่ มเติ มวํา วั ฒนธรรมของชาวจีนก็ เติบโตมาจากสั งคมเกษตรกรรม
เชํนเดียวกันกับสังคมในชนบทของไทย และมีชุ มชนเป็นหนํวยการผลิตเชํนเดียวกัน แม๎วําชุมชนตลาดสามชุก
ในปัจจุบั นจะเป็นชุมชนที่มี อาชีพค๎าขาย แตํก็ ได๎ สืบสายเลือดมาจากชุ มชนชนบทในประเทศจีน วั ฒนธรรม
ชุ มชนของชาวตลาดสามชุกจึงสอดคล๎องกับวัฒนธรรมชุมชนหมูํบ๎านของสังคมไทยโดยปริยาย
ภูมิปั ญญาในยุคบุกเบิกนี้ เป็นเรื่องของการ “สร้ าง” นับแตํ บุกเบิ กที่ทํามาหากินใหมํ สร๎างศาลเจ๎า
พํ อหลักเมือง สร๎างวิถีชี วิตการค๎าใหมํ สร๎างบ๎านด๎ วยสถาปัตยกรรมที่งดงาม เรี ยนรู๎ปฏิ สัมพันธ์ใหมํ สั่งสมเป็ น
มรดกให๎กั บลูกหลานในเวลาตํอมา
๒. ยุครุ่งเรื อง (หลังสงครามโลกครั้งที่ ๒ – พ.ศ. ๒๕๒๐)
เป็นยุคที่ชุ มชนตลาดสามชุก ก๎าวสูํการเปลี่ ยนแปลงจากการทํามาค๎าขายในสังคมเกษตรกรรม มา
เป็นการประกอบธุรกิจในสังคมเกษตร-อุตสาหกรรม เพื่อรองรับการพัฒนาจากภาครั ฐที่ มาพร๎อมกับระบบทุน
นิ ยม ได๎แกํ การพั ฒนาระบบชลประทาน การกํอสร๎างถนน การเข๎ ามาของโรงงานอุตสาหกรรมขนาดใหญํ เชํน
โรงงานน้ําตาล โรงไฟฟ้า โรงสี โรงน้ําแข็ง โรงเลื่ อย อูํตํอเรื อ (คานเรือ) เป็นต๎น กระแสการพั ฒนาได๎หลั่งไหล
เข๎าสูํตลาดสามชุ กเป็นระลอก สํ งผลให๎ชุ มชนตลาดสามชุ กซึ่งมีต๎ นทุนทางเศรษฐกิจสูง ปรับเปลี่ยนสถานะการ
ค๎าขาย มี การขยายกิจการการค๎ากว๎างขวางใหญํโตมากขึ้น มีเครือขํายทางการค๎าครอบคลุ มไปถึงจังหวัดใกล๎เคียง
การศึกษาภูมิหลังทางประวั ติศาสตร์ กระบวนการเปลี่ ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรม : กรณีศึกษาชุมชนตลาดสามชุก ๑๖๗