Page 137 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

ทั้งนี้ ยังได๎พิจารณาตั วชี้วัดความเข๎มแข็งของของชุมชนที่เป็นรูปธรรม โดยวิเคราะห์เงื่อนไขและ
องค์ประกอบหลักที่สะท๎อนความเข๎มแข็งของชุมชน ด๎วยพลังสร๎างสรรค์ของชุมชน ๖ ประการ คือ
๑) พลังคน ชุมชนที่มีความเข๎ มแข็งจะต๎องมี พลังคน คือ คนมีความรู๎ความสามารถ มีศั กยภาพ
และเป็นผู๎นําตามธรรมชาติ มิใชํผู๎นํ าเชิงอํ านาจ
๒) พลังกลุํม การรวมตัวกันเพื่ อทํากิจกรรมสาธารณะ และมุํงประโยชน์สํวนรวม
๓) พลังทุน พลังของเงินที่จะอยูํ ในชุมชน ชุมชนเป็ นเจ๎าของกิจกรรม รํวมกันและดําเนินการ
โดยมีผลตอบแทนที่เหมาะสม
๔) พลังในเชิงอนุรักษ์ พลังในการทํามาหากินในชุมชนมีเงินออมและสวัสดิ การอันเป็ น
หลักประกันมั่นคงของชีวิต
๕) พลังเอื้ออาทร ชุมชนมี ความสัมพันธ์ ชํวยเหลือเกื้อกูลกัน
๖) พลังการเรียนรู๎ ชุมชนเรียนรู๎ จากประสบการณ์การทํากิจกรรมรํวมกัน และมีความ
เชื่อมโยงเครื อขํายภายนอก รวมทั้ งแลกเปลี่ยนประสบการณ์การพัฒนารํวมกัน
สามารถนําพลังสร๎างสรรค์ ทั้ง ๖ ประการมากําหนดเป็นตัวชี้ วัดเชิงปริมาณความเข๎ มแข็งของ
ชุ มชน มีดั งนี้
๑) จํานวนผู๎นําตามธรรมชาติ ตํอจํานวนประชากร
๒) จํานวนประชากรที่เป็นสมาชิกกลุํมตํอจํานวนประชากร
๓) จํานวนองค์กรธุรกิจที่องค์กรในชุมชนเป็ นเจ๎าของ
๔) อัตราการเพิ่มของจํานวนเงินในชุมชน
๕) อัตราการเพิ่มของเงินสวัสดิการในชุมชน
๖) อัตราการเพิ่มของรายได๎ของกิจกรรมที่องค์กรชุมชนเป็นเจ๎าของได๎
๗) อัตราการลดลงของข๎อพิพาทกรณีการทําลายทรัพยากรธรรมชาติ
๘) อัตราการลดลงของผู๎ติ ดยาเสพติดในชุมชน
๙) จํานวนผู๎ไปใช๎สิทธิเลือกตั้งตํอจํานวนผู๎มีสิทธิ์เลือกตั้ง
๑๐) จํานวนกลุํม/องค์ กร/ภายนอกที่เข๎ ารํวมกิจกรรมกับชุมชน
สัญญา สัญญาวิวัฒน์ (๒๕๔๑) ชุมชนเข๎มแข็ งมีลั กษณะ ๔ ประการ คือ
๑) เป็นชุมชนเรียนรู๎ (Learning Organization) มี การตื่นตัวตลอดเวลา ไวตํอการรับรู๎ ความ
เป็นไปของโลก ทั้งทางด๎านเศรษฐกิจ สังคม และการเมื อง รวมทั้งการเพิ่มพูนความรู๎ ที่จําเป็นทางด๎านอาชี พ
การเมือง การปกครอง ด๎วยการเรียนรู๎จากการปฏิบัติรํ วมกัน ซึ่งกํอให๎เกิดปัญญาที่ จะสามารถแก๎ไขปัญหาตํางๆ
ของชุมชนได๎ อยํางยั่ งยืน
การศึกษาภูมิหลังทางประวั ติศาสตร์ กระบวนการเปลี่ ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรม : กรณีศึกษาชุมชนตลาดสามชุก ๑๐๖