Page 341 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

Basic HTML Version

องค
ความรู
ศิ
ลป
นแห
งชาติ
: นายสํ
าราญ เกิ
ดผล
๓๓๕
บ
านพาทยโกศล
ข
อมู
ล : สั
มภาษณ
และวิ
เคราะห
เอกสาร
เจ
าฟ
าบริ
พั
ตรสุ
ขุ
มพั
นธุ
กรมพระนครสวรรค
วรพิ
นิ
ต ว
า “พาทยโกศล” จึ
งมี
ชื
อเรี
ยกว
าบ
าน
พาทยโกศลด
วย บ
านหรื
อสํ
านั
กดนตรี
แห
งนี้
มี
นั
กดนตรี
ระดั
บฝ
มื
อหลายท
านไปมาหาสู
กั
นเสมอ
คุ
ณครู
ช
อ สุ
นทรวาทิ
น ศิ
ษย
คนหนึ่
งของสํ
านั
กดนตรี
แห
งนี้
เคยเล
าให
คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล ฟ
งว
พระประดิ
ษฐไพเราะ (ครู
มี
แขก) ซึ่
งอยู
คนละฝ
งคลอง (คลองบางหลวง หรื
อคลองบางกอกใหญ
)
มี
บ
านอยู
ตรงบริ
เวณกุ
ฎี
เจ
าเซ็
น ได
ข
ามฟากมาพบหาและพู
ดคุ
ยกั
บนายทองดี
ชู
สั
ตย
ครู
และนั
กดนตรี
สํ
าคั
ญท
านหนึ่
งของสํ
านั
กดนตรี
บ
านพาทยโกศลอยู
เสมอ
แบบแผนดนตรี
ของสํ
านั
กดนตรี
บ
านพาทยรั
ตน
ข
อมู
ล : นายทรงพล เลิ
ศกอบกุ
วงดนตรี
บ
านพาทยรั
ตน
ได
รั
บการกล
าวขานจากวงการดนตรี
ไทยทั่
วไปคื
อ การรั
กษา
รู
ปแบบดนตรี
อย
างโบราณ เช
น การบรรเลงเพลงที่
ไม
นิ
ยมเพลงหางเครื่
องบรรเลงต
อท
าย ยกเว
เพลงที่
มี
หางเครื่
องอยู
ก
อนแล
ว การบรรเลงเพลงที่
เน
นอรรถรสของเพลง มุ
งรู
ปแบบการบรรเลง
เพลงที่
เน
นความเรี
ยบร
อย ไม
มุ
งการบรรเลงที่
รวดเร็
วเกิ
นไป การสื
บทอดเพลงประเภทเพลงเรื่
อง
ซึ่
งมี
จํ
านวนมาก การสื
บทอดเพลงเก
าดั้
งเดิ
มที่
หายไปจากสํ
านั
กดนตรี
อื่
นๆ แต
ยั
งปรากฏอยู
ที่
บ
าน
พาทย
แห
งนี้
การครอบครองโน
ตเพลงต
นฉบั
บโบราณจํ
านวนมาก ซึ่
งครู
อาจ สุ
นทร ได
มาจาก
จางวางทั่
ว พาทยโกศลเมื่
อครั้
งที่
บั
นทึ
กเพลงเป
นโน
ตสากล โดยครู
อาจ สุ
นทรคั
ดลองไว
๒ ชุ
โดยเก็
บไว
ส
วนตั
ว ๑ ชุ
ด โน
ตเพลงนี้
ต
อมาตกทอดถึ
งครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล
ฝ
มื
อกั
บความสามารถในการเรี
ยนดนตรี
ข
อมู
ล : สั
มภาษณ
คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล เล
าว
า ในสมั
ยโบราณ ศิ
ษย
ดนตรี
ต
องใช
เวลาฝ
กฝนและเรี
ยนดนตรี
อย
างต
อเนื่
องหลายป
ครู
ต
องดู
กั
นนานกว
าจะได
วิ
ชาประเภทเพลงฝ
มื
อชั้
นสู
ง ต
างจากทุ
กวั
นนี้
ที่
เด็
กมี
ความมั่
นใจในตนเองแล
วมาขอความรู
ในเพลงขั้
นฝ
มื
อ ทั้
งที่
เมื่
อครู
พิ
จารณาแล
วฝ
มื
อของเด็
กยั
งไม
ถึ
หากเที
ยบได
ก็
ประมาณว
ามี
ความรู
และฝ
มื
อระดั
บประถมศึ
กษา แต
มาขอวิ
ชาความรู
ขั้
นปริ
ญญา
ครั้
นไม
ให
ก็
หาว
าครู
หวง
พระยาเสนาะดุ
ริ
ยางค
(แช
ม สุ
นทรวาทิ
น)
ข
อมู
ล : สั
มภาษณ
คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล เล
าถึ
งพระยาเสนาะดุ
ริ
ยางค
(แช
ม สุ
นทรวาทิ
น) กั
บความสั
มพั
นธ
กั
บศิ
ษย
ของท
าน คื
อคุ
ณครู
เที
ยบ คงลายทองว
า คุ
ณครู
เที
ยบ คงลายทองเป
นนั
กดนตรี
สั
งกั
ดวงป
พาทย
ของเจ
าพระยาธรรมาธิ
กรณบดี
(ม.ร.ว. ปุ
ม มาลากุ
ล) เสนาบดี
กระทรวงวั
ง นั
กดนตรี
ในวงนี้
มี
หลายคน เช
น คุ
ณครู
แสวง โสภา คุ
ณครู
มิ
ทรั
พย
เย็
น คุ
ณครู
สอน วงฆ
อง คุ
ณครู
เที
ยบ คงลายทอง