องค
ความรู
ศิ
ลป
นแห
งชาติ
: นายสํ
าราญ เกิ
ดผล
๓๒๔
การเรี
ยนดนตรี
ต
องขยั
น
ข
อมู
ล : นางสาวกรทิ
พย
แช
มเชี
ยง
ขยั
นซ
อม ความขยั
นสามารถช
วยให
นั
กเรี
ยนดนตรี
เป
นนั
กดนตรี
ที่
แม
นเพลง และการเป
นนั
กดนตรี
ที่
ดี
และมี
คุ
ณภาพนั้
น ต
องมี
ครู
คอยบอก คอยแนะนํ
าให
อย
างสม่ํ
าเสมอ
การเรี
ยนดนตรี
ที่
บ
านพาทยโกศล
ข
อมู
ล : นายพิ
ชชาณั
ฐ ตู
จิ
นดา
คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล เล
าว
า สํ
านั
กดนตรี
บ
านวั
ดพาทยโกศล หรื
อบ
านกั
ลยาณ
เป
นสถาบั
น
ดนตรี
ใหญ
ที่
มี
ชื่
อเสี
ยงแห
งหนึ่
ง เมื่
อครั้
งที่
ท
านเดิ
นทางจากอํ
าเภอบางบาล จั
งหวั
ดพระนครศรี
อยุ
ธยา
ขณะนั้
นมี
อายุ
๑๑ ป
เมื่
อไปถึ
งที่
บ
านวั
ดกั
ลยาณ
นั้
น จางวางทั่
ว พาทยโกศลได
ถึ
งแก
กรรมก
อนหน
า
ประมาณ ๒ เดื
อนแล
ว (คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล เกิ
ดเมื่
อวั
นที่
๒๒ กรกฎาคม ๒๔๗๐ จางวางทั่
ว
พาทยโกศลถึ
งแก
กรรม เมื่
อวั
นที่
๑๒ ตุ
ลาคม ๒๔๘๐) จึ
งเรี
ยนดนตรี
กั
บคุ
ณครู
ช
อ สุ
นทรวาทิ
น
คุ
ณครู
ฉั
ตร สุ
นทรวาทิ
น ช
วงนั้
นมี
นั
กดนตรี
รุ
นใหญ
อยู
ในบ
านพาทยโกศล เช
น นายบุ
ญช
วย ชิ
ดท
วม
นายฉ่ํ
า เกิ
ดใจตรง นายพั
งพอน แตงสื
บพั
นธุ
นายเอื้
อน กรเกษม ส
วนนั
กดนตรี
รุ
นเดี
ยวกั
บคุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล มี
นายบุ
ญรอด ทองวิ
รั
ตน
(คนเครื่
องหนั
ง) แต
ก็
หั
ดระนาดเอกด
วย
การเลื
อกลั
กษณะเด
นของผู
เรี
ยน
ข
อมู
ล : สั
มภาษณ
คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล กล
าวถึ
งการเลื
อกลั
กษณะเด
นที่
แสดงความสามารถหรื
อความถนั
ด
ของนั
กเรี
ยนดนตรี
ว
า ต
องพิ
จารณาที่
ความพอดี
ตั
ว เช
น กรณี
นางสาวปานหทั
ย สุ
คนธรส ศิ
ษย
คนหนึ่
ง
ของท
าน เมื่
อแรกที่
เริ่
มเรี
ยนดนตรี
จากท
านนั้
น มี
ความบกพร
องในเรื่
องการสะบั
ดระนาด ท
านจึ
ง
ทํ
าทางระนาดใหม
ให
มี
กลอนสะบั
ดน
อยๆ ในส
วนดี
ของนางสาวปานหทั
ย สุ
คนธรสนั้
นคื
อการตี
แนวพื้
นดี
ท
านก็
ทํ
าทางให
เน
นไปที่
การตี
พื้
น เรื่
องนี้
ท
านสอนเสมอว
า “
ต
องรู
จั
กป
ดปมด
อยของ
แต
ละคน เด็
กคนนี้
มี
อะไรดี
ก็
โชว
อั
นนั้
น อะไรที่
ไม
ดี
ก็
ทํ
าให
ตี
น
อยๆ หรื
อแทบจะไม
มี
เลย
” เรื่
องนี้
จึ
ง
เห็
นได
ว
า ลู
กศิ
ษย
ของท
านแต
ละคน ต
อเพลงเดี
ยวกั
น แต
ได
ทางเพลงไม
เหมื
อนกั
น ทั้
งนี้
เพราะท
าน
ดู
มื
อไม
และความเหมาะสมก
อนจะให
เพลง คื
อจะไม
ให
อะไรที่
เกิ
นตั
วของศิ
ษย
การศึ
กษาดนตรี
ของนายสํ
าราญ เกิ
ดผล
ข
อมู
ล : สั
มภาษณ
นอกจากการเรี
ยนเพลงไทยภาคปฏิ
บั
ติ
แล
ว คุ
ณครู
สํ
าราญ เกิ
ดผล ได
เรี
ยนทฤษฎี
โน
ตสากล
จากคุ
ณครู
อาจ สุ
นทร ซึ่
งเป
ดสอนที่
โรงเรี
ยนดุ
ริ
ยางคศิ
ลป
บ
านใหม
หางกระเบน อํ
าเภอบางบาล
จั
งหวั
ดพระนครศรี
อยุ
ธยา โดยเรี
ยนตามตํ
าราของพระเจนดุ
ริ
ยางค
(ป
ติ
วาทยกร) เรี
ยนจนถึ
งเรื่
อง
การประสานเสี
ยง ๔ แนว มี
ความสามารถในการเขี
ยนและอ
านโน
ตเพลงตามระบบโน
ตสากล
และยั
งเรี
ยนเป
าคลาริ
เน็
ตเบื้
องต
นจากคุ
ณครู
อาจ สุ
นทรจนมี
ความสามารถในการเป
าคลาริ
เน็
ต