Page 326 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

องคความรูศิ ลปนแหงชาติ : นายสําราญ เกิดผล ๓๒๐
การทํางานด านดนตรี ขอมูล : นายพิ ชชาณัฐ ตูจินดา
กิ จกรรมของชาวบานในการออแรงลงแขก ซึ่ งแตละบานมีนา จึงตองไปชวยเขา เปนการชวยกัน
ของทุ กฝาย เมื่อครั้ งที่ดํ ารงตําแหนงกํานันก็ต องหยุดงานดนตรีอีก เพราะภารกิ จของกํานั นมีงาน
ทั้ งของทางราชการและชาวบานมาก จึงหยุ ดไปพักใหญ มาจั บปพาทย อีกครั้ งเมื่อสมเด็จพระเทพ
รัตนราชสุดา ฯสยามบรมราชกุมารี ทรงขอตัวใหคุ ณครูไปชวยงานดนตรี ที่ศาลาดุ สิดาลัย ๓ เดื อน
เพื่ อศึกษาคนควาเพลงพระนิพนธในสมเด็จพระเจาบรมวงศเธอ เจาฟาบริ พัตรสุขุ มพันธุ กรมพระ
นครสวรรค วรพินิต ซึ่ งมีเพลงของพระองคทานประมาณ ๗๐ กว าเพลง มีเพลงที่ สูญหายไปจาก
วงดนตรี ของ ๔ เหลาทัพหลายเพลง เมื่อสมเด็จพระเทพรั ตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีทรง
ทราบวายั งมี และยังคงอยู ที่บ านของคุณครูสํ าราญ เกิดผล พระองคท านจึงทรงมอบหมายให
เลขานุ การในพระองคทําหนังสื อขอตัวไปชวยงาน ขณะนั้นคุณครูสําราญ เกิดผลยังปฏิบั ติราชการ
เป นกํานันอยู ภารกิจหลักคือการบันทึกเสี ยงเพลงของสมเด็จพระเจาบรมวงศเธอ เจาฟ าบริพัตร
สุ ขุมพั นธุ กรมพระนครสวรรค วรพินิ ต งานนี้คุ ณครูสําราญ เกิ ดผล เปนผูควบคุม มีนายวิเชี ยร
เกิดผล และนั กดนตรีอีกหลายคนเปนผูบรรเลง
การปฏิบัติตนของศิษยบานพาทยโกศล ขอมูล : นายพิ ชชาณัฐ ตูจินดา
คุ ณครูสําราญ เกิ ดผล เลาว า แนวการปฏิบัติ ตนของนักดนตรีในบ านพาทยโกศล ของ
จางวางทั่ ว พาทยโกศลนั้น ต องแสดงออกในดานความเรี ยบรอยและปฏิบั ติตามกิจวัตรรวมกั น
เช น การแตงกาย หามนุงผ าขาวมาเดินในบาน กอนนอนต องสวดมนตไหวพระ ไหวครูบาอาจารย
เพราะบ านดนตรีแหงนั้นมี ความศักดิ์สิทธิ์ มีเรื่องเลาว า นายทวี หรื อนายงู คงลายทอง เคยนํ าเอา
ศี รษะครูเกาๆ (ศีรษะโขน) มาสวมเลน แลวเตนโขน เลยเบลอๆไป เช น วิ่งเก็บนํากอนอิฐนํ ามาถมถนน
อยูเรื่อย นายทวี บวมมากหนอยแมวาพอเทียบ (นายเทียบ คงลายทอง) คุ ณพ อของนายทวีจะนํ า
น้ํ ามนตครูมารดแล ว แตก็ยังไมหาย นายทวี คงลายทองนี้เรียนปจากคุณครูเทวาประสิทธิ์ พาทยโกศล
ไม ไดเรียนจากพอ
การปฏิบัติตนตามภารกิจดนตรี บานพาทยโกศล ขอมูล : นายพิชชาณัฐ ตูจินดา
คุ ณครูสําราญ เกิดผล ไดเลาถึงระบบการเรียนดนตรีที่บ านพาทยโกศลวา มีศิษย ที่เรียนดนตรี
ประมาณ ๔๐ คน กิ จวัตรประจําวันของนั กดนตรีบ านพาทยโกศลคื อ ทุกคนตองตื่ นนอนเวลา
๕.๐๐ น. (ตี ๕) เพื่อไลระนาด ซ อมเพลงไปจนสาย เมื่อถึงเวลารั บประทานอาหารเชา มีศิ ษยคนหนึ่ง
ทํ าหนาที่เปาเขาควายเปนสัญญาณเรียกให ทุกคนรับประทานอาหาร เมื่อเรียบร อยแลวสักพักใหญ
จึงทุ กคนเขานั่งที่ เครื่องดนตรีของแตละคน จากนั้นครูจึงตอเพลงให เมื่อจางวางทั่ว พาทยโกศล