Page 93 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

77
กล า ย เ ป็ นดี ยิ ่ งๆ ขึ้ นไปอี กและถื อ เ ป็ นประ เ พณี ขอฝนให้ ตกต้ อง ต า มฤดู ก า ลอี กด้ ว ย
(คณะอนุกรรมการว ัฒนธรรมจังหว ัดแม่ฮ่องสอน,ม.ป.ป.: 51-57)
7. ประเพณีเหลินเจ็ ด (เดือนเจ็ด ตรงกับเดื อนมิถุ นายน) ชาวไทใหญ่เรี ยกว่าวานปะลี ก
เป็ นประเพณี หนึ่ งก่ อนเข้าพรรษาของชาวไทใหญ่ วานปะลี กเป็ นการทาบุญหมู ่บ้าน เจ้าของบ้านจะ
นาถังน้าใส่ น้ าใส่ ทราย ทาตาแหลว 7 ชั้น นาใบไม้มงคล (ใบไม้ที่มีชื่ อ กั้ นกีดขวางและหนาม) มาทา
พิ ธีเพื่ อป้ องกันสิ ่ งที่ สิ ่ งร้ าย ชาวบ้านมีความเชื่อว่าการจัดทาประเพณี วานปะลี กจะช่วยป้ องกัน
อันตรายทั้งปวงและเชื่ อว่าการเลี้ ยงเจ้าเมือง จะทาให้หมู ่ บ้านได้รับการคุ ้มครอง ป้ องกันอันตรายจาก
สิ ่ งเลวร้ายต่าง ๆ (สุ รศักดิ์ ป้ อมทองคา, 2540 : 22-23)
8. ประเพณี เหลินแปด เหลิ นเก้า เหลิ นสิ บ (ตรงกับเดื อนกรกฎาคม สิ งหาคม กันยายน)
เป็ นฤดูที่มีการบรรพชาอุปสมบทกันมากเป็ นช่วงเดื อนที่พระสงฆ์อธิษฐานอยู ่จานาพรรษาไม่ไปค้าง
คืนที่ อื่นจนครบ 3 เดือน ส่วนศรั ทธา อุบาสก อุบาสิ กาก็ได้ถือศี ล ภาวนาในพรรษาตามพระสงฆ์ไป
ด้วย ในเดื อนนี้ เป็ นเดือนที่เป็ นช่วงว ันเข้าพรรษา ผู้เฒ่าผู ้แก่จะมักจะจาศี ลที่ว ัดตั้ งแต่ว ันเข้าพรรษา
จนถึงว ันออกพรรษา และในเดือนเก้าชาวไทใหญ่จัดกิจกรรมทาบุ ญถวายสลากภัตร ประเพณี
“ต่างซอมต่อโหลง” หรือประเพณี ถวายข้าวมธุ ปายาสหรือประเพณี “ต่างข้าวพระเจ้าหลวง” ถึงจะ
เรี ยกชื่ อต่างกันแต่ก็ มีความหมายเดียวกันคือเป็ นการถวายข้าวแด่พระพุ ทธเจ้าเพื่อเป็ นพุทธบูชา แต่
เดิมจะทากันในว ันวิสาขบู ชา ว ันเพ็ ญเดือน 8 เหนื อ ซึ่ งถื อกันว่าเป็ นว ันที่คล้ ายว ันประสู ติ ตรั สรู้
และปรินิ พพานขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุ ทธเจ้า และในเดือนสิบ จะทาบุ ญให้ผู ้ ล่วงลับไปแล้ว
(โกศล ศรี มณี,ม.ป.ป. :19-20)
9. ประเพณีเหลิ นสิ บเอ็ ด(ตรงกับเดื อนตุลาคม)เป็ นเดื อนที่พุทธบริ ษัทชาวไทใหญ่พากัน
ถวายจองเข่งต่างปุ๊ ด หรื อ “จองพารา” ซึ่ งหมายถึงซุ ้มรับเสด็จพระพุทธเจ้า และได้จัดเป็ นประเพณี
“ปอยเหลินสิ บเอ็ด” หรื อประเพณี ออกพรรษา ซึ่ งถือว่ามี ความสาคัญมากในประเพณี ปอยเหลินสิบ
เอ็ดนี้ จะมีกิ จกรรมตักบาตรเทโว กิ จกรรม“การหลู ่เตนเหง” เป็ นภาษาไทใหญ่ หลู ่ แปลว่ า ถวาย
เตน แปลว่า เทียน เหง แปลว่า 1,000 เล่ ม และหลู ่เตนเหง จึงแปลความหมายได้ว่า “ถวายเทียน 1,000
เล่ม” และมีกิ จกรรมปอยก๋ อยจ๊อด (ปอยอ่องจ๊ อด) เป็ นประเพณี ที่ต่ อจากการเสร็จสิ ้นของประเพณี
ปอยเหลินสิบเอ็ ด จะมีการนาเอาไม้แปก หรื อไม้เกี๊ยะของแต่ละบ้านมารวมกันไปถวายว ัด เพื่ อเป็ น
การบูชาหรื อฉลองให้กับพระพุ ทธเจ้า และเป็ นการบอกให้รู้ ถึงฤดู กาลที่เปลี่ ยน จากฤดู ฝนเป็ นฤดู
หนาว บางหมู ่ บ้านจะมีการใช้ กองฟื นแทนไม้แปกหรื อไม้เกี๊ ยะ เพื่อทากองไฟฉลองให้ กับ
พระพุทธเจ้า ซึ่ งเรี ยกว่า กองหลัว (ภาษาทางภาคเหนือ) หรื อกองฟื นนั ่นเอง รายละเอี ยดของประเพณี
จองพาราผู ้ วิจัยได้กล่าวไว ้ในภาคผนวก