Page 49 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

33
ความคิ ดและการติ ดยึ ดอยู ่ในความเชื่ อลดน้อยลง หรื อมี อัตราการเปลี่ยนแปลงที่ เร็ วขึ้ น เป็ นที่
คาดหมายว่า โลกใน 20-30 ปี ข้างหน้าจะเข้าสู ่ ยุคโลกาภิว ั ตน์ อย่างเต็ มที่ นั ่ นหมายความว่ า
แนวความคิด วิถี ชี วิตที่สร้ างสรรค์ และมีคุ ณภาพต่ อการดารงอยู ่ของมนุ ษยชาติ อย่างแท้จริ งจะ
เป็ นไปได้อย่ างแพร่ หลาย ความยากจน การเอารัดเอาเปรี ยบผู ้ ยากไร้ ด้อยโอกาสจะลดน้ อยลง
(สนิท สมัครการ, 2545) และย่อมส่ งผลกระทบต่อการดาเนินชีวิต เพราะมนุ ษย์อยู ่ร่ วมกันในชุ มชน
ทาให้มีการจั ดระบบของความสั มพันธ์ที่ จะทาให้ ทุ กคนอยู ่ร่ วมกั นอย่างมี ความสุ ข ก่อให้ เกิ ด
ว ัฒนธรรมการอยู ่ร่ วมกันและเกิ ดเป็ นจารี ตประเพณี ระเบียบ กฎเกณฑ์ และพิธี การการต่าง ๆ แต่
หากสังคมที่มีชุ มชนยึดถื อกฎระเบียบอย่างเคร่ งครัด ก็ทาให้การเปลี่ ยนแปลงได้ช้ากว่ าสังคมที่ไม่
ค่อยมี กฎระเบียบของตนเองเท่าใดนัก (นิเทศ ติ นณะกูล, 2546)
นอกจากนั้ น ย ังมีปัจจัยขับเคลื่ อน แนวโน้มและความไม่ แน่นอนของโลกาภิ ว ัตน์ ทาให้
เกิดความแตกต่างระหว่างชุ มชนเมืองและชุ มชนชนบท คนในชนบทเข้าสู ่เมื องใหญ่ เกิดการเสพติด
วิถี ชีวิตแบบชุมชนเมือง คนที่เป็ นฐานความคิดหรื อผู้ นาชุ มชนถูกดึ งเข้าสู ่ เมืองใหญ่ ความเป็ นชุมชน
ชนบทจะอ่อนแอลง แต่ในขณะเดียวกันหากมี การสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชน จะเกิ ดการเรี ยนรู ้และ
การต่อรอง การเสริ มสร้างผู ้ นาทางความคิ ดและรั กษาไว ้ให้กับชุมชน การกระจายการพัฒนาสู ่
ชนบทเกิดขึ้ นได้ ในขณะที่ มีการพัฒนาแบบสมัยใหม่แต่ย ังคงมีฐานความคิดเป็ นของตนเอง ความ
เป็ นว ัฒนธรรมท้องถิ ่ นชัดเจนขึ้ นและมี เอกลักษณ์ มี การสร้ างวิว ัฒนาการทางว ัฒนธรรมควบคู่ กับ
การพัฒนาในโลกาภิว ัตน์ (สถาบันคลังสมองของชาติ, 2552 : 60)
กล่ าวได้ว่า การเปลี่ ยนแปลงทางว ัฒนธรรมในยุคโลกาภิ ว ัตน์ นั้ น เป็ นการปรั บตัว
ปรับเปลี่ ยนการดาเนินวิถีชี วิตของมนุษย์ในแต่ละสั งคม เช่น ความคิด ความเชื่ อ บรรทัดฐาน ค่านิยม
ขนบธรรมเนียมประเพณี กฎหมาย ศาสนา พิธี กรรม เป็ นต้น โดยมีปั จจั ยจากสถานการณ์
สิ ่ งแวดล้อมธรรมชาติ บุคคลและกลุ่ มบุคคลในชุ มชน เศรษฐกิ จ เทคโนโลยีในระดับประเทศและ
ระดับโลก การศึ กษา การค้นพบและการประดิษฐ์ คิดค้นสิ ่ งใหม่ ๆ การแพร่ กระจายและการ
ขยายตัวของเมื อง จึงทาให้ วิถี ชี วิตในสั งคมมนุ ษย์นั้ นมีการเปลี่ ยนแปลง และปรั บตัวเองอยู ่
ตลอดเวลาไม่มีการหยุดนิ ่ง เป็ นการปรั บเปลี่ยนตามอัตลักษณ์ของแต่ ละสังคมและว ัฒนธรรมจาก
การมีปฏิ สัมพันธ์กับสังคมและสภาพแวดล้อมข้างเคี ยงอยู ่เสมอ และมี พลังขับเคลื่ อนระดับกลุ่ ม
มากกว่าระดับบุคคล และมักมี กระบวนการสร้าง และการสื บทอดจากรุ ่นหนึ่ งไปสู ่รุ่ นหนึ่ ง เพื่อการ
คงอยู ่ของว ัฒนธรรมนั้ น ๆ ซึ่ งคนส่ วนใหญ่เห็นว่าสาคัญและเป็ นสิ ่งจาเป็ น