Page 42 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

26
บุคคลมี ความสามารถในการปรับปรุ งตนเอง สิ ่ งแวดล้ อมและสั งคมไปสู ่ สิ ่ งที่ดี ขึ้ นเจริ ญขึ้ น ซึ่ ง
สอดคล้องกันทั้งของเดิ มและของใหม่ ประชาชนรวมทั้งเด็กละเยาวชนควรรู ้จักและเข้าใจมรดกทาง
ว ัฒนธรรมของชาติ ไทย โดยเฉพาะศิลปะ ความเชื่ อ ประเพณี ค่ านิยมต่างๆ อย่างละเอียดลึ กซึ้ ง รู้ ถึง
เหตุและผล ความเป็ นมา ให้รู้ จักเลือกสรร ปรั บปรุง ดัดแปลงให้เหมาะสม ตรงตามสภาพเดิ มให้
มากที่สุ ด เรี ยนรู้ ในสิ ่งที่ ถูกต้องและเป็ นจริ ง เพื่อจะได้เป็ นพื้ นฐานในการสร้างอนาคต ที่ผ่ านมานั้ น
เราเรียนละเอียดของประว ัติศาสตร์ มาก แต่ละเลยปั จจุ บัน ส่ วนอนาคตนั้ นแทบไม่คานึ งเลย การปรับ
ปรนว ัฒนธรรมมี ความสาคัญ ทั้งนี้ เพราะสภาพเศรษฐกิ จสังคมของชาติได้เจริ ญก้าวหน้าในระดับ
หนึ่ ง แต่มีผลกระทบต่อการเปลี่ ยนแปลงในวิถีชี วิตของคนไทย เกิดอานาจว ัตถุนิยม ทาให้เกิดความ
ขัดแย ้งทางด้านมโนทัศน์และค่ านิยม รวมทั้ งบทบาทหน้าที่ของบุ คคลและสถาบัน มีผลให้ระบบ
โครงสร้าง แบบแผนประเพณี ดั้ งเดิ มที่ ดีงามต้องแปรเปลี่ยนไป (สานั กงานคณะกรรมว ัฒนธรรม
แห่งชาติ , 2535)
ในทานองเดียวกัน การปรับปรนทางว ัฒนธรรมเป็ นสภาวการณ์หนึ่ งของว ัฒนธรรมที่ เกิด
จากว ัฒนธรรมต่างสังคมมากระทบกัน โดยการที่ บุคคลจากว ัฒนธรรมที่แตกต่างกันมาติ ดต่อกัน
และมีผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงว ัฒนธรรมต่ าง ๆ ในระบบว ัฒนธรรมดั้ งเดิมของกลุ ่มหนึ่ ง หรื อทั้ง
สองกลุ่ ม การปรับปรนทางว ัฒนธรรมจะเกิ ดขึ้ นในสภาวะแห่ งความสอดคล้อง (Strain to
Consistency) ซึ่ งเป็ นจุดที่ เกิดความพอดี หรื อสมดุลกัน (จานงค์ อดิ ว ัฒนสิ ทธิ์ และคณะ, 2540)
นอกจากนั้ นการปรับปรนทางสังคมและว ัฒนธรรม ย ังมีลักษณะเคลื่อนไหวเป็ นกระแส
ไม่หยุ ดนิ ่งในสั งคมโดยทั ่วไป รวมถึ งสังคมไทยได้ถูกกระแสว ัฒนธรรมภายนอกตามสากลนิ ยม
ผลักดันให้ปรับเปลี่ ยนความคิด ระบบการผลิ ต และการบริ โภค ท่าที และความเชื่อเกี่ ยวกับชี วิต ใน
อัตราความเร็วที่มีอันตราย มีความเสี่ ยงมากกว่าแต่ก่ อนมาก การมีสานึกร่ วมเกี่ยวกับภูมิปัญญาของ
เราเองในแผ่นดินนี้ จึงเป็ นปรากฏการณ์ที่ พิ จารณาได้ว่าเป็ นพลั งตอบโต้ความเปลี่ยนแปลงตาม
กระแสโลกาภิว ัตน์อย่างชัดแจ้งไม่ว่าจะเป็ นยุคใดสมัยใดก็ตาม ก็มีการต่อสู้เพื่ อปรับปรนว ัฒนธรรม
ให้เข้ากับปัญหาหรื อความจาเป็ นใหม่ๆทางเศรษฐกิจ สั งคมและเทคนิควิ ทยาการต่างๆที่ทุ กคนมี
ส่ วนร่วม ทั้งนี้ เพราะทุกคนในสังคมเป็ นเจ้าของว ัฒนธรรม รัฐจะเป็ นเจ้าของและกาหนดว ัฒนธรรม
ขึ้ นเองไม่ได้ การให้การศึกษาแก่ ปวงชนช่ วยเร่ งตลอดทั้งเอื้ อต่อการถ่ายทอดว ัฒนธรรม (Cultural
Transmission) ให้ทันต่อความเปลี่ยนแปลงของโลก ให้มีคุ ณธรรม ศีลธรรม เป็ นการย้าเตือนสติ และ
เหนี่ยวรั้ งการเอารัดเอาเปรี ยบซึ่ งกันและกัน รวมทั้ งการล้างผลาญทรัพยากรธรรมชาติ (เอกวิทย์
ณ ถลาง, 2534)
อย่างไรก็ตาม การปรับปรนทางว ัฒนธรรมของชุมชนต่อบริ บททางสังคมที่ เกิดขึ้ นใหม่
นั้ น จะเกี่ ยวข้ องกับการปรั บตัวของบุ คคลที่จะให้ตนเองสามารถอยู ่ในภาวการณ์ ที่เกิดขึ้ นใหม่ได้