Page 243 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

221
ทูลถามเกี่ยวกับการเป็ นส่างลองว่ ามีอานิ สงส์ มากน้อยอย่ างไรและพระพุทธเจ้าทรงชี้ แจงว่า ถ้านา
บุตรของตนบวชจะได้สวรรค์สมบัติ เป็ นเวลา 8 ก่ าผ่า (กัลป์ ) ถ้ารับเป็ นพ่อข่ ามแม่ ข่าม (พ่ อแม่
อุปถัมภ์) จะได้อานิ สงส์ 4 ก่ าผ่า (กัลป์ ) และวรรณกรรมดั งกล่าวได้บรรยายเรื่ องราวส่ างลองไว ้ว่า
ในอดีตบรรดากษัตริ ย์และเศรษฐี คหบดี ได้ร่วมกันเป็ นเจ้าภาพจัดงานปอยส่างลองขึ้ น บั งเอิ ญมี
บุตรชายของหญิงหม้ายคนหนึ่ งมีรู ปร่างอัปลักษณ์และมีศรัทธาอยากบรรพชาแต่ไม่มีทรัพย์สมบัติที่
จะเป็ นเจ้าภาพบวชด้วยบุ ญบารมีและแรงศรั ทธาของบุตรชาย ได้บันดาลให้พระอินทร์เกิ ดเมตตาจึง
เสด็จมา นาไปพยาบาลให้อาบน้ าเงิ นน้ าทองขัดสี ฉวีวรรณล้างคราบไคลต่ าง ๆ กลายเป็ นกุมารที่ มี
รูปร่ างสวยงาม และขุนสาง(พระพรหม)ได้ลงมามอบชฎา (ปานกุม) และสร้อยสังวาล (ลอแป)ให้
พร้อมทั้ งรับภาระเป็ นพ่อข่าม (พ่ออุ ปถัมภ์) ในการจัดงานปอยส่ างลองครั้ งนั้ นบุ ตรชายหญิงหม้าย
ได้เป็ นลูกข่าม (ลูกอุปถัมภ์)ของขุนสาง (พระพรหม) จึงเรี ยกกุ ลบุตรที่ได้รั บการยกย่องในช่วงก่ อน
บรรพชาว่า “สางลอง” หรื อ “ส่ างลอง” คือลูกอุปถัมภ์หรื อลูกบุญธรรมของพระพรหมสื บต่อมาจน
ปัจจุ บัน แสดงให้เห็นว่ากุลบุตรที่ จะได้เป็ นส่างลองนั้ นเป็ นผู ้ มีบุญบารมี มากกว่าคนธรรมดาสามัญ
จึงมีโอกาสได้รั บการยกย่องให้ เป็ นหน่อกษัตริ ย์หรื อบุ ตรบุญธรรมของพระพรหมในช่วงเวลาก่ อน
บรรพชา
ประเพณีปอยส่ างลองเกิดจากศรั ทธายึ ดมั ่นในบวรพุทธศาสนาอย่างมั ่นคงของชาวไท
ใหญ่ซึ่ งถือว่าการที่กุลบุ ตรสามารถอุทิ ศตนบรรพชาอุปสมบทในพุทธศาสนาเป็ นผู ้ มีบุญอันยิ ่งใหญ่
เจ้าภาพจะยอมเสี ยสละ สิ ่ งของ เงิน ทอง อันเป็ นโลกียทรั พย์ภายนอกเท่าไรก็ ได้เพื่ อสนับสนุนให้
กุลบุ ตรได้มีโอกาสพบกับอริ ยทรั พย์ในทางพระพุ ทธศาสนาคื อ การบรรพชา เสี ยสละ ลาภ ยศ
สรรเสริ ญ สุ ขมุ่งดาเนิ นตามอริ ยมรรคเส้นทางไปสู ่ พระนิ พพาน เป็ นการเลียนแบบเหตุการณ์ ตาม
พุ ทธประว ัติ ตอนที่ พระพุ ทธเจ้าเสด็จกรุ งกบิลพัสดุ์ เพื่อโปรดพระประยูรญาติว ันหนึ่ งพระนาง
พิมพาถื อโอกาสที่ปลอดโปร่ งแต่งองค์ทรงเครื่ องให้พระราหุ ลกุมารและส่งไป ขอราชสมบัติจาก
พระพุทธองค์ เมื่ อได้รับคาขอจากราหุ ลกุมารแทนที่จะพระราชทานราชสมบัติให้พระพุทธองค์ทรง
ดาริว่าราชสมบัติอันเป็ นโลกียทรัพย์นี้ ไม่ จีรั งควรที่เราจะพระราชทาน อริ ยทรั พย์อันย ั ่งยืนดีกว่าแล้ว
ทรงรับสั ่งให้บรรพชาราหุ ลกุมารเป็ นสามเณรแทน
ในอดีตที่ผ่ านมาการจัดงานปอยส่างลองใช้เวลานานประมาณ 7-15 ว ัน ในการจัดงานปอย
ส่ างลองต้องใช้เงินเป็ นจานวนมากทาให้ผู ้ที่มีฐานะยากจนไม่สามารถจะจัดงานปอยส่ างลองได้
ส่ วนผู้มีฐานะดีที่ แต่ไม่ มีบุตรชายหรื อมีแต่ บุตรชายไม่ต้องการบวช ทาให้เกิดการเชื่ อมโยงช่องว่ าง
ระหว่างคนรวยกับคนจนขึ้ น กล่าวคือผู ้ ที่มีฐานะยากจนที่ ต้องการให้บุ ตรชายส่างลองจะมอบบุตร
ของตนแก่ ผู ้ ที่มีฐานะซึ่ งต้องการจัดงานปอยส่ างลองแต่ไม่ มีบุตรชาย การมอบในลักษณะนี้ ผู้ ที่รั บ
เป็ นเจ้าภาพบวชจะต้องยอมรั บหน้าที่เป็ นบิ ดามารดาคนที่สองของผู ้ ที่ ซึ่ งตนรับบวช จะให้ ความ