๒๔๗
•
วั
ดภู
เขาดิ
น ( ตั
้
งอยู
่
ในชุ
มชนที่
๑๐,๑๑,๑๓,๑๔ )
•
วั
ดเพชรวราราม ( ตั
้
งอยู
่
ในชุ
มชนที่
๑๕,๑๖ )
•
วั
ดพระแก้
ว ( ตั
้
งอยู
่
ในชุ
มชนที่
๑๕,๑๖ )
การศึ
กษาภู
มิ
หลั
งของชุ
มชนที
่
๑,๔,๒,๓ โดยศึ
กษาจากประวั
ติ
ของวั
ดและสถานที
่
สํ
าคั
ญ
สมเด็
จฯ กรมพระยาดํ
ารงราชานุ
ภาพ ( ๒๔๗๑ ) ชุ
มนุ
มพระนิ
พนธ์
ในสมเด็
จฯ กรมพระยา
ดํ
ารงราชานุ
ภาพเรื่
อง มู
ลเหตุ
แห่
งการสร้
างวั
ดในประเทศสยาม. (www googel.dot .com
:
๒๓ มี
นาคม
๒๕๕๐) ได้
กล่
าวถึ
งมู
ลเหตุ
ของการสร้
างวั
ดมาจากความเชื่
อทางพุ
ทธศาสนา ๓ ประการด้
วยกั
นเรี
ยกว่
า
เรี
ยกรวมกั
นว่
า "พระไตรสรณคมณ์
" แปลว่
าวั
ตถุ
ที่
ควรระลึ
กถึ
ง ๓ อย่
าง หรื
อเรี
ยกอี
กอย่
างหนึ่
งว่
า "พระ
รั
ตนตรั
ย" แปลว่
าดวงแก้
ว ๓ ดวงคื
อ พระพุ
ทธเจ้
า พระธรรม พระสงฆ์
กล่
าวสรุ
ปแต่
ละประเด็
นได้
ดั
งนี
้
วั
ตถุ
ทั
้
ง ๓ นั
้
นมี
สภาพผิ
ดกั
น พระพุ
ทธเจ้
าเมื่
อเสด็
จดั
บขั
นธปริ
นิ
พพานแล้
วไม่
มี
บุ
คคลผู
้
อื่
นจะ
เป็
นแทนได้
พระธรรมนั
้
นเล่
าถ้
าไม่
มี
ผู
้
ศึ
กษาทรงจํ
าไว้
ได้
ก็
เป็
นอั
นตรธานไป ส่
วนพระสงฆ์
นั
้
นก็
คงอยู
่
มาได้
ด้
วยมี
ผู
้
บวชสื
บสมณวงศ์
ต่
อมา
เพราะสภาพต่
างกั
นอย่
างว่
ามานี
้
เมื่
อพระพุ
ทธเจ้
าเสด็
จดั
บขั
นธปริ
นิ
พพาน จึ
งเกิ
ดมี
เจดี
ย์
วั
ตถุ
ในพระพุ
ทธศาสนาสํ
าหรั
บสั
กการบู
ชาแทนองค์
พระพุ
ทธเจ้
าขึ
้
นก่
อน พุ
ทธเจดี
ย์
มี
หลายอย่
าง จะกล่
าวแต่
ที่
เป็
นตั
วมู
ลเหตุ
แห่
งการสร้
างวั
ด คื
อตามประเพณี
อั
นมี
มาในอิ
นเดี
ยตั
้
งแต่
ก่
อน
พุ
ทธกาล ถ้
าผู
้
ทรงคุ
ณธรรมในศาสนาถึ
งมรณภาพลง เมื่
อเผาแล้
วย่
อมเก็
บอั
ฐิ
ธาตุ
บรรจุ
ไว้
ในสถู
ป (ที่
เรา
มั
กเรี
ยกกั
นว่
า พระเจดี
ย์
) สร้
างขึ
้
นตามกํ
าลั
งของเจ้
าภาพ มี
ตั
้
งแต่
เพี
ยงเป็
นกองดิ
นขึ
้
นไปจนถึ
งสร้
างเป็
น
ปึ
กแผ่
นแน่
นหนาโดยประณี
ตบรรจง
เมื่
อพระพุ
ทธเจ้
าเสด็
จเข้
าพระนิ
พพาน ถวายพระเพลิ
งพระพุ
ทธสรี
ระแล้
ว กษั
ตริ
ย์
และพราหมณ์
อั
นเป็
นเจ้
าเมื
องต่
างๆ ซึ่
งนั
บถื
อพระพุ
ทธเจ้
าขอแบ่
งพระบรมธาตุ
ไปสร้
างพระสถู
ปบรรจุ
ไว้
ให้
มหาชนใน
เมื
องของตนสั
กการบู
ชา ๘ แห่
งด้
วยกั
น
ครั
้
นต่
อมาเมื่
อถึ
งสมั
ยพระเจ้
าอโศกได้
เป็
นพระเจ้
าราชาธิ
ราช
ทรงเลื่
อมใสทํ
านุ
บํ
ารุ
ง
พระพุ
ทธศาสนาให้
รุ่
งเรื
องแพร่
หลายในอิ
นเดี
ยตลอดจนถึ
งนานาประเทศ
พระเจ้
าอโศกมหาราชให้
รวบรวมพระบรมธาตุ
มาจากที่
ซึ่
งบรรจุ
ไว้
แต่
เดิ
มเอามาแบ่
งเป็
นส่
วนละน้
อยๆ แจกประทานให้
สร้
างพระ
สถู
ปบรรจุ
ไว้
เป็
นที่
สั
กการบู
ชาตามบรรดาบ้
านเมื
องและประเทศที่
นั
บถื
อพุ
ทธศาสนา ในตํ
านานกล่
าวว่
า
ถึ
ง ๘๔,๐๐๐ แห่
ง ซึ่
งควรสั
นนิ
ษฐานแต่
ว่
ามากจนนั
บไม่
ถ้
วนว่
ากี่
แห่
ง และพึ
งสั
นนิ
ษฐานได้
ต่
อไป ว่
าเมื่
อ
เกิ
ดมี
พระเจดี
ย์
ที่
ประดิ
ษฐานพระบรมธาตุ
ของพระพุ
ทธเจ้
าสร้
างขึ
้
น
ณ
ที่
แห่
งใด
ที่
แห่
งนั
้
นพวก