Page 58 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๔๙
ไมเคิล ไรท์ ได้ เขียนบทความในศิลปะวัฒนธรรม ปี ที่ ๕ ฉบับที่ ๕ ประจําเดือนมีนาคม
๒๕๒๗ หน้ า ๙๘ - ๙๙ “หลายรสหลายเรื่อง” “มีชื่อประจําฉบับว่า” “ตีกลองมังคละที่สุโขทัย”
กล่าวถึงเครื่ องดนตรี สมัยกรุ งสุโขทัยที่สื บทอดกันมาจนถึงปั จจุบันคือกลองมังคละ จึงเชื่อได้ ว่าสมัยกรุ ง
สุโขทัยได้ รับอิ ทธิพลมาจากลังกา โดยการเผยแพร่ พุทธศาสนาลัทธิลังกาวงศ์ นอกจากนี ้ ไมเคิล ไรท์ ได้
เขียนบทความในศิลปวัฒนธรรมปี ที่ ๗ ฉบับที่ ๖ ประจําเดือนเมษายน ๒๕๒๙ เรื่องดนตรี และระบํา
กลองมังคละเป็ นดนตรี ในลังกาที่ใช้ ในพิธีมงคลทุกอย่าง และเชื่อว่ากลองมังคละนี ้ เข้ ามาพร้ อมพระศาสนา
ของลังกา ในสมัยกรุ งสุโขทัยโดยเฉพาะอย่างยิ่งในสมัยพญาลิไท ดังนั ้ น “มังคละ” จึงมิใช่เป็ นของใหม่ที่
ชาวบ้านคิ ดมาเองแต่เป็ นดนตรี หลักที่กลังกลายเป็ นของเมืองสุโขทัย และเป็ นศิลปะของคนเพศชาย
เมืองสุโขทัย ได้ รับอิทธิ พลจากลังกาเกี่ ยวกับพุทธศาสนา กลองมังคละ จึงเชื่ อได้ ว่าเวลาเกิดศึก
สงคราม การออกศึกจะต้ องใช้ กลองมังคละตี เพื่อให้ทหารฮึ กเหิมในการทําศึกสงครามสู้ รบกับศัตรู หรื อใช้
บรรเลง หรื อตีในงานพิธีต่าง ๆ ดังคําที่ กล่าวอ้างอิงในศิลาจารึกหลักที่ 1 ที่ กล่าวถึง “ดํบงคํกลอง”
นอกจาก ไมเคิล ไรท์ ที่ได้ กล่าวถึงกลองมังคละ ซึ่งไทยได้ รับอิทธิ พลจากลังกา โดยการเผยแพร่
พุทธศาสนาแล้ ว ยังมีเรื่องราวเกี่ยวกับพุทธศาสนา กล่าวคือ
ในสมัยพุทธกาล พระพุทธเจ้ า เสด็จไปแสดงพระธรรมเทศนา (อภิธรรม) โปรดพุทธมารดาที่สวรรค์
ชั ้ นดาวดึงส์ เป็ นเวลา ๓ เดือน แล้ วได้เสด็จกลับลงมาที่เมื องลังกัสสะนครในระหว่างที่ เสด็จจากเทวโลก
ลงมานั ้ น พระพรหม และพระอินทร์ ได้ เนรมิตบันไดขึ ้ น ๓ บันได ได้แก่ บันไดเงิน บันไดทอง และ
บันไดแก้ ว สําหรับเป็ นที่ให้ พระพุทธเจ้ าเสด็จลงมายังโลกมนุษย์ พระพุทธเจ้ าได้ เสด็จลงมาทางบันไดแก้ ว
ระหว่างที่ พระพุทธเจ้ าเสด็จลงมานั ้ น ได้มีเทวดาตามส่งเสด็จเป็ นจํานวนมาก และด้ วยพุทธาภิ นิหาร พระ
พุทธองค์ทรงบันดาลให้ โลกทั ้ ง ๓ โลก คือ สวรรค์ มนุษย์ และนรก ได้ มองเห็นกัน ขณะที่พระพุทธเจ้ า
เสด็จมาทางบันไดแก้ ว ได้ มีคนธรรพ์มาขับร้ องและบรรเลงดนตรีเพื่อเป็ นพุทธบูชา เนื่ องที่พระพุทธเจ้ าได้
เสด็จกลับมายังโลกมนุษย์ จากสาเหตุเรื่องราวที่กล่าวมาจะเห็นได้ ว่าคนธรรพ์ได้ นําดนตรี ชนิดหนึ่ง ซึ่งมี
ลักษณะเหมือนหรื อคล้ายปี่ กลองชนิ ดหนึ่งของไทยเรา หรื อของอินเดีย โดยเฉพาะตามกิจกรรมฝาผนัง
พระอุโบสถ หรื อวิหารต่างๆ จะมีภาพวาดเกี่ยวกับคนธรรพ์นําดนตรีมาบรรเลง มีทั ้ งการขับร้ องฟ้ อนรํ า
ในขณะที่พระพุทธเจ้ าเสด็จจากสวรรค์ชั ้ นดาวดึงส์ (สัมภาษณ์ นายแฉ่ง มีเจริญ ,นายจรูญ กระแส
๒๕๐๙) (สภาวัฒนธรรมจั งหวัดสุโขทัย, (ม.ป.ป.). หน้ า ๒)
คําว่า “ปี่ กลอง” ที่คนธรรพ์นํามาบรรเลงในขณะที่พระพุทธเจ้ าเสด็จลงมายังโลกมนุษย์ มี
ลักษณะเหมือนปี่ กลองของไทย ที่ชาวจังหวัดสุโขทัยได้ เล่นหรือบรรเลงได้ แก่ “กลองมังคละ” ซึ่งเป็ นดนตรี
พื ้ นบ้านของชาวจั งหวัดสุโขทัย
ในตามชนบทหรือตามท้ องถิ่นซึ่งอยู่ห่างจากที่ตั ้ งจังหวัดสุ โขทัย จะเรี ยนกลองมังคละว่า มังคละ
บ้ าง บังคละบ้ าง และปี่ กลองบ้ าง สาเหตุที่ประชาชนชาวชนบทเรียนกลองมังคละเป็ นปี่ กลองเป็ นการ