- 251 -
ทํ
าลายหรื
อขั
บไล่
ให้
ไปเสี
ย ท่
านว่
าย่
อมเจตนารั
กษาไว้
เพื่
อตนโดยเฉพาะ แม้
ว่
าจะไม่
ได้
ทํ
าการบํ
ารุ
ง
เป็
นพิ
เศษก็
ตาม ผู
้
อื่
นจะก้
าวล่
วงเข้
ายึ
ดถื
อเป็
นของตนโดยอ้
างเหตุ
ว่
าเป็
นเหมื
อนของป่
าซึ
่
งพบในที่
รก
ร้
างว่
างเปล่
าไม่
ได้
กรณี
เช่
นนี
้
ท่
านถื
อว่
าเป็
นการปล้
นชิ
งต่
อเจ้
าของต้
องชดใช้
คื
นแก่
เจ้
าพร้
อมค่
าทํ
า
ขวั
ญตามสมควร
หลั
กการและเหตุ
ผล :
ชุ
มชนนี
้
ก่
อตั
้
งมายาวนานกว่
าครึ
่
งศตวรรษได้
มี
การทํ
าไร่
หมุ
นเวี
ยนบนที่
ดิ
น
เดิ
มอยู
่
หลายระลอก ระหว่
างการเพาะบางครอบครั
วได้
เว้
นต้
นไม้
ที่
เป็
นไม้
เนื
้
อดี
ไว้
ตามริ
มไร่
ริ
มสวน
บางครอบครั
วรั
กษาไว้
จนมี
ขนาดใหญ่
เพี
ยงพอที่
จะทํ
าประโยชน์
ได้
แล้
ว
กลั
บมี
บุ
คคลอื่
นที่
เข้
าไป
แย่
งกรรมสิ
ทธิ
์
โดยอ้
างเป็
นต้
นไม้
นอกสวนหรื
อเป็
นที่
รกร้
างว่
างเปล่
า
ทํ
าให้
เกิ
ดการโต้
แย ้
งสิ
ทธิ
์
บ่
อยครั
้
ง เพื่
อวางบรรทั
ดฐานให้
ชั
ดเจนลงไปจึ
งได้
บั
ญญั
ติ
ไว้
ดั
งนี
้
ข้
อที่
23
เจ้
าของสั
ตว์
เลี
้
ยงหรื
อบุ
คคลผู
้
รั
บเลี
้
ยงรั
กษาไว้
แทนเจ้
าของต้
องใช้
ความระมั
ดระวั
ง
อั
นสมควรแก่
การเลี
้
ยงตามชนิ
ดและวิ
สั
ยของสั
ตว์
หรื
อตามพฤติ
การณ์
อย่
างอื่
น เพื่
อมิ
ให้
สั
ตว์
นั
้
นก่
อ
ความรํ
าคาญหรื
อเสี
ยหายต่
อทรั
พย์
สิ
นของบุ
คคลอื่
น
กรณี
เกิ
ดความเสี
ยหายเจ้
าของและหรื
อผู
้
รั
บ
เลี
้
ยงรั
บรั
กษาต้
องชดใช้
จนเพี
ยงพอแก่
ความเสี
ยหายนั
้
น
แต่
ไม่
เป็
นการตั
ดสิ
ทธิ
์
ที่
ผู
้
เสี
ยหายจะ
ฟ้
องร้
องดํ
าเนิ
นคดี
อาญาต่
อผู
้
ละเมิ
ด
ข้
อที่
24
สั
ตว์
ที่
หลุ
ดจากการควบคุ
มดู
แล หากได้
รบกวนอสั
งหาริ
มทรั
พย์
ของบุ
คคลอื่
น หรื
อ
ของชุ
มชนผู
้
ที่
พบเห็
นหรื
อผู
้
ที่
มี
ส่
วนได้
ส่
วนเสี
ย ชอบที่
จะเตื
อน จะจั
บสั
ตว์
เพื่
อยุ
ติ
การรบกวนหรื
อ
การสู
ญหรื
อเหตุ
ความรํ
าคาญได้
หรื
อโดยพฤติ
การณ์
ถ้
าเป็
นการจํ
าเป็
นจะฆ่
าสั
ตว์
นั
้
นเสี
ยก็
ชอบที่
จะ
ทํ
าได้
แต่
ต้
องแจ้
งแก่
เจ้
าของสั
ตว์
โดยไม่
ชั
กช้
า และถ้
าหาตั
วเจ้
าของไม่
พบต้
องจั
ดการตามสมควรเพื่
อ
สื
บหาตั
วเจ้
าของ
หลั
กการและเหตุ
ผล :
ในพื
้
นที่
ชุ
มชนบ้
านผาลั
้
งเป็
นชุ
มชนเกษตรกรรม ทํ
าการเพาะปลู
กพื
ชตลอดทั
้
ง
ปี
มี
ทั
้
งไม้
ยื่
นต้
นและพื
ชล้
มลุ
ก แต่
ต้
องประสบกั
บปั
ญหาการรบกวนของสั
ตว์
บางประเภทที่
กิ
น
พื
ชผลทางการเกษตรอาทิ
เช่
น หมู
วั
ว ม้
า ควาย แกะและแพะ เข้
ามากิ
นและเหยี
ยบย ํ
่
าที่
ดิ
นที่
เตรี
ยมการเพาะปลู
กไว้
เสี
ยหายอยู
่
เป็
นประจํ
า
ได้
แจ้
งเตื
อนให้
เจ้
าของสั
ตว์
เลี
้
ยงไปแล้
ว
แต่
สถานการณ์
ไม่
เบาบางลง จนได้
ประกาศที่
จะใช้
มาตรการตามกฏหมายขั
้
นเด็
ดขาดเพื่
อจั
ดการกั
บการ
ทํ
าลายพื
ชผลทางการเกษตรของสั
ตว์
นอกจากนี
้
ในพื
้
นที่
แหล่
งต้
นนํ
้
าของชุ
มชนหลายแห่
งถู
กสั
ตว์
เลี
้
ยงเข้
าทํ
าลายต้
นนํ
้
าจนทํ
าให้
เกิ
ดปั
ญหาขาดแคลนนํ
้
าคุ
ณภาพดี
มาอุ
ปโภคและบริ
โภค เนื่
องจากมี
สุ
กรและโคที่
ชอบเข้
าไปคลุ
กโคลนตามบริ
เวณต้
นนํ
้
าที่
มี
นํ
้
าขั
ง และถ่
ายมู
ลลงแหล่
งนํ
้
าเป็
นอั
นตราย
ต่
อสุ
ขภาพ จึ
งจํ
าเป็
นต้
องออกมาตราการดั
งกล่
าวมาควบคุ
มสั
ตว์
เลี
้
ยง
ข้
อที่
25
ห้
ามผู
้
ใดทํ
าการแรรู
ปไม้
หรื
อชั
กลากไม้
ผ่
านแนวเขตชุ
มชนเพื่
อนํ
าออกไปย ั
งชุ
มชน
อื่
น
ผู
้
ใดฝ่
าฝื
นต้
องเสี
ยค่
าสิ
นไหมทดแทนแก่
ชุ
มชนและให้
ยึ
ดไม้
แปรรู
ปไว้
เป็
นสมบั
ติ
ของชุ
มชน
พร้
อมแจ้
งความดํ
าเนิ
นคดี
ตามกฎหมายป่
าไม้
โดยไม่
มี
กรณี
ยกเว้
น