Page 31 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

องอาจ อินทนิเวศ การทบทวนวรรณกรรม / 10
จากการศึ กษาทางดนตรีตะวันตกในอดีต บันไดเสี ยงมีรากฐานมาจากการศึกษาเรื่ องโมด
อาศัยแนวคิดในการศึกษาดังนี้
1) บันไดเสี ยงแต่ละบันไดเสี ยงประกอบด้วยขั้ นคู่เสี ยงที่มีระยะห่ างของเสี ยงทั้งกว้างและ
แคบ (A gapped scale)
2) เสียงสําคัญมีการเรียงลําดับขั้ น
3) ในบันไดเสี ยงนอกจากจะมีเสี ยงสําคัญแล้ว ย ังมีเสี ยงที่ใช้ในการประดับประดาหรื อ
ตกแต่งเพลงบรรเลงหรื อเพลงร้องด้วย
4) บันไดเสี ยงที่ใช้ในการบรรเลงจะมี ความสัมพันธ์กับสิ่ งแวดล้อมต่างๆ เช่ น กลางวัน
กลางคืน ฤดู กาลเวลา หรื ออาจสัมพันธ์ กับ ภาษา เนื้อร้อง และอาจสัมพันธ์กับศิลปะด้านอื่นๆ
ณัชชา โสคติยานุ รั กษ์ (2542: 1-13) ได้กล่าวถึงแนวทางการวิเคราะห์ ว่าการวิเคราะห์
เพลงมี ความสํ าคัญอย่างยิ ่ งในการทําความเข้ าใจบทเพลง การวิเคราะห์ เพลงให้ ถ่ องแท้หรื อ
ละเอียดลออเพียงใดนั้ นขึ้ นอยู่กับตัวผู ้ วิเคราะห์ ว่ามี จุดประสงค์และความรู้ พื้นฐานทางดนตรี มาก
น้อยเพียงใด แนวทางการวิเคราะห์ที่ ณัชชา โสคติยานุ รักษ์ ได้เสนอไว้คือ
1) การบรรยายภาพรวมทั่ วไป ก่อนที่จะวิเคราะห์ เพลงในแง่ ทฤษฎี ควรหาข้อมูลทั่วไปของ
บทเพลงนั้ นๆ เสี ยก่อน เช่ น ประวัติ เพลง ประเภทของเพลง เครื่ องดนตรี ที่ ใช้ จํานวนท่ อน อัตรา
ความเร็วและลี ลา ความยาวของแต่ละท่ อน และจํานวนห้องเพลง
2) การวิเคราะห์ส่ วนประกอบหลักของเพลง ประกอบด้วย
2.1 ) ทํานอง ได้แก่ ช่ วงเสียง (Range) ทิศทาง ขั้นคู่ โน้ตประดับ
2.2 ) จังหวะ ได้แก่ การเน้นจังหวะและจํานวนจังหวะในห้อง (Beat) ลักษณะ
จังหวะ (Rhythm) อัตราความเร็ ว (Tempo) อัตราจังหวะ (Time Signature)
3) การวิ เคราะห์ประโยคเพลง ควรมองถึงรายละเอียดส่วนย่อยของแต่ละประโยคเพลง ซึ่ ง
มีความสําคัญในเรื่ องการผูกร้อยเพลงทั้งหมดเข้าเป็ นอันหนึ่ งอันเดียวกัน นอกจากนี้ ประโยคเพลงย ัง
มีคาเดนซ์ในตอนท้ายของประโยคซึ่ งเป็ นตัวสิ้ นสุ ดของประโยคเพลง และต้องคํานึ งถึงเทคนิ คที่ใช้
ในการประพันธ์ โครงสร้างหลักของประโยคเพลง เพราะเป็ นตั วบอกทิศทางการเคลื่อนไหวของ
ประโยคเพลง
4) การวิเคราะห์ สังคีตลักษณ์ การศึกษาด้านสังคีตลักษณ์ เปรี ยบเสมือนฉันทลักษณ์ ใน
วรรณคดี ฉันทลักษณ์ในวรรณคดีเป็ นโครงสร้าง ทางร้ อยกรองที่แยกแยะโคลง ฉันท์ กาพย์ กลอน
ให้มีความแตกต่างกัน