Page 42 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

23
นอกจากช่างทองแล้ว คณะผู้ วิจัยย ังได้พบกับ ช่ างจู คงแก้ว อายุ 77 ปี อยู่บ้านเลขที่ 34 บ้าน
ทุ ่งแล้ง ตําบล แม่ คง อําเภอแม่สะเรียง ซึ่ งเคยทําเกวียนและซ่อมแซมเกวียน ซึ่ งมั กเป็ นเกวียนที่ มา
จากพม่าโดยข้ามมาตรงเขตติ ดต่อที่ อําเภอ ขุนยวม เช่นกัน นอกจากนั้ นในการทําเกวียนเทียมม้า กับ
เทียมวัวก็มีลักษณะของไม้ส่ วนที่ ยื่นออกมาจากตัวเกวียนเพื่อใช้เที ยมต่างกัน โดยถ้าเทียมม้าจะยื่น
ออกมาตรงๆ เพราะเที ยมม้าตัวเดี ยว แต่ถ้าเทียมวัวจะแยกออกมาสองข้างคล้ายไม้ง่ามเพราะต้อง
เทียมวัวถึง 2 ตัว และช่างจูเองก็เคยเป็ นหัวหน้ าขบวนเกวียนในการนําสิ นค้าไปค้าขายกับคนทาง
พม่าโดยผ่านทางช่ องทางดังที่กล่าวแล้ว
สําหรั บในเขตอําเภอเมื อง ที่บ้านปางหมู ได้พบกับช่างหลง ศรี สุ วรรณ อยู่บ้านเลขที่ 26
หมู่ 1 ตําบลปางหมู อําเภอเมือง ซึ่ งย ังรับทําและซ่ อมแซมเกวียนอยู่โดยในวันที่ไปพบก็ย ังมี ผู ้ นํา
เกวียนมาให้ช่ างซ่ อมอยู่ ช่ างได้เล่าว่ า ที่จริ งแล้วในหมู่บ้านย ังมีช่างอีก 2 คนที่ ทําเกวียน คือ ช่างตา
และช่างโละ บ้านอยู ่ ใกล้ๆกัน แต่ปัจจุบันเลิ กทําแล้วเพราะสุ ขภาพไม่ค่ อยดี และแต่ก่ อนส่ วนใหญ่
เกวี ยนที่ทําจะถู กส่ งไปขายหรื อขนสิ ่งของไปค้าขายที่ พม่ า หรื อบางทีก็ ไปเอาเกวี ยนจากพม่ามา
ซ่อมแซมเพื่อขายในเขตแม่ฮ่องสอนเองด้วย
ส่ วนที่อําเภอปายได้พบกับช่ างจันทร์ ตา ถาบุญเรื อง อายุ 72 ปี อยู่บ้านเลขที่ 101 หมู่ 2 ตําบล
ทุ ่งยาว อําเภอปาย โดยการแนะนําจากอาจารย์ เพชรลดา ที่สอนอยู่ที่ โรงเรี ยนราชประชานุเคราะห์ 22
ซึ่ งช่ างก็เล่าให้ ฟังว่าส่ วนใหญ่จะเป็ นการซ่ อมแซมเกวียนมากกว่าที่จะทํา เพราะเกวียนส่ วนใหญ่จะ
นํามาจากลําพูนและเชี ยงใหม่ผ่านมาทางด้านวัดจันทร์ และส่ วนใหญ่ขนาดของเกวียนจะมีขนาดเล็ก
เพราะใช้ในการขนสินค้าไปค้าขายระหว่างเชียงใหม่กับอําเภอปาย
นอกจากนี้ คณะผู ้ วิจัยได้เดินทางไปสํ ารวจที่จังหวัดตากซึ่ งมีพื้ นที่ติดต่อกั บอําเภอแม่ พริ ก
อําเภอเถินของจังหวัดลําปาง เนื่องจากมีข้อมู ลเกี่ยวกับการทําและใช้เกวียนที่ ต่อเนื่ องกันด้วย ได้ พบ
คุณถวิล พรหมทับ อายุ 66 ปี 78/1 ม.3 บ้านท่ าไม้แดง ตําบล วังหิ น อําเภอ เมือง จังหวัด ตาก เป็ น
หลานน้าของคุณยายแถมซึ่ งสามีเป็ นช่างทําเกวียนและย ังคงมี เกวียนเล่มสมบูรณ์เก็บรั กษาไว้ใต้ถุ น
บ้าน คุ ณถวิลเล่าว่าแต่ เดิมนั้ นบริเวณบ้านท่ าไม้แดงเป็ นแหล่งไม้และเป็ นแหล่งผลิตเกวียนใช้สอย
รู ปที่ 13
ช่างหลง ศรี สุ วรรณ ตําบลปางหมู อําเภอเมือง จังหวัดแม่ฮ่องสอนและเกวียนที่นํามาให้ซ่อม (ซ้าย)
ช่ างจันทร์ตา ถาบุญเรือง ตําบลทุ่งยาว อําเภอปาย จังหวัดแม่ ฮ่องสอน และอาจารย์เพชรลดา (ขวา)