Page 275 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

257
ในพื้นที่ ปราสาทศีขรภู มิขณะนั้นได้มีชาวเขมรขึ้ นมาอาศัยอยู่บ้านศรี ตะวัน ตําบลยาง
อําเภอศี ขรภูมิ การเข้ามาได้นําศิลปะจากเขมร เช่ น ศิลปะการฝึ กละครรํา ชาวบ้านเรี ยกว่า ยี่เก
วิชาช่ างทําขนมจีน มาเผยแพร่ ให้ชาวบ้านศรี ตะวัน ตําบลยาง เรียนรู ้อาชีพใหม่ ๆ จากพระตะบอง
ประเทศกัมพูชา ซึ่งก่ อนหน้านี้ ย ังไม่มีใครรู้จักทําขนมจี นมาก่อนนี้ เลย ซึ่ ง สัมฤทธิ์ สหุนาฬุ (2534
: 19) กล่าวไว้อย่างน่าสนใจ คือ ในปี พ.ศ. 2472 นายพิมพ์ พิมพ์พอก ชาวเมืองเสี ยมเรี ยบพระ
ตะบอง ซึ่ งเดิมอยู่ ในราชอาณาจักรไทยได้ตกไปเป็ นของฝรั ่งเศส เมื่อปี พ.ศ. 2450 ทนความขดขี่
ของฝรั ่งเศสไม่ไหวได้อพยพหลบหนีเข้ามาและได้สมรสกับนางจีน สหุนาฬุ บุตรสาวตาสุข และ
เป็ นหลานหลวงประเสริ ฐ ได้พาครอบครั วมาปักหลักใกล้สํานักสงฆ์ทางตะวันออกทางหลวง (คือ
ที่ตั้งบ้านของอาจารย์เลียง นางจันทร์เพ็ญ ชื่นใจในปั จจุบัน และท่ านผู ้ นี้ คือ คุณปู่ ของนางจันทร์
เพ็ญ ชื่นใจ (พิมพ์พอก) ชาวบ้านเรี ยกว่าครูพิ มพ์ เพราะท่านเป็ นครู ฝึ กละครรํา (ชาวบ้านเรี ยกว่า
ยี่เก) โดยมีชาวกัมพูชามาอยู ่ ด้วย เป็ นหญิงสูงอายุ 2 คน ชาวบ้านเรี ยกว่า ยายเอี๊ ยบ กับยายออย
ยายเอี๊ยบเป็ นช่างทําขนมจีน ได้นําแบบอย่างการทําขนมจีนจากกัมพูชามาเผยแพร่ ซึ่งก่ อนหน้านี้ ย ัง
ไม่มีใครทําขนมจีนกินกันเลย และมีครอบครัวชาวกัมพูชาติดตามมาตั้ งอยู่ในป่ าที่ตั้งโรงเรี ยนบ้าน
ศรีตะวันในปั จจุบันอีก 2 ครอบครั ว เป็ นต้นตระกูลเกึ้ อมปิ และขันจําปี ครู พิมพ์ได้นําศิลปะละคร
รํามาฝึ กสอนให้ชาวบ้านรู้จักเล่นละครลิเก ซึ่ งไม่เคยมีมาก่ อนบทร้ องบทเจรจาเป็ นภาษาไทยตัว
ละครที่มีชี วิตอยู่ถึงปัจจุ บัน คือ หลวงพ่อปรางค์สํานักวัดชูประศาสนราม และคุ ณพ่ออุ ่น รั มพณีนิ ล
(อายุ 80 ปี ) เป็ นตัวละครเอก (สั มฤทธิ์ สหุ นาฬุ. 2534 : 19)
ในคราวที่สมเด็จฯกรมพระยาดํารงราชานุภาพเสด็จทอดพระเนตรปราสาทระแงง อําเภอ
ศีขรภูมิ จังหวัดสุ รินทร์ เมื่ อวันที่ 28 มกราคม พ.ศ. 2472 ขณะนั้นทรงดํารงตําแหน่ งนายก
ราชบัณฑิตยสถาน เหตุการณ์ครั้ งนี้ ท้องถิ ่นในพื้นที่ ปราสาทระแงง (ปราสาทศีขรภูมิ) ชุ มชนได้
แสดงมรดกที่ตกทอดมาสู ่ชุ มชน เคียงคู่กับปราสาทระแงง คือ แสดงภูมิรู้ภูมิปัญญาด้านการใช้
เทคโนโลยีทางด้านดนตรี บอกความเป็ นตัวตนที่เด่นชัด โดยแสดงเพลงประกอบเครื่ องดนตรี
ประกอบด้วย คนเล่ นซอ 2 คน (ซอกลางและซอสามสาย) ปี่ 1 คน กลอง ( ทําจากดินเผา) 2 คน เป่ า
ใบไม้ และร้อง 1 คน ทําให้ราชสํานักของประเจ้ากรุงสยามทรงรู ้จัก กันตรึ ม ของชาวสุ รินทร์
ขึ้ นมาเป็ นครั้ งแรกในประวัติศาสตร์ ทางอําเภอศี ขรภูมิได้จัดให้มีดนตรี พื้นเมืองประโคมต้อนรับ
เสด็จเรี ยกว่า “ประโคมเพลงเจะกันตรึ ม” สิ่งประหลาดที่ สมเด็จฯ ท่านชื่นชอบคือ “การเป่ าใบไม้”
ท่วงทํานองเข้ากับจังหวะดนตรี เหมาะเจาะไพเราะโหยหวน ท่านสนพระทัยมาก ทรงให้เป่ าเดี่ยว
เพลงให้สดับเป็ นที่ อัศจรรย์ ขณะนั้ นมี พระยาสุ ริ ยะราชวราภัย ข้าหลวงประจําจังหวัดสุ รินทร์ ได้
จัดส่ งคณะ “เจะกันตรึ ม” ไปแสดงต่อหน้ าพระที่นั่ ง “พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว” และ