Page 273 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

255
ตะวันตก (อินเดี ยและอิหร่ าน)และตะวันออก (จีนฮั ่น) มาใช้ในงานศาสนา แ ละการเมืองการ
ปกครองในราชสํานัก ทางตะวันตก คือ ชมพูทวีป (อินเดีย) ลังกาทวีป (ศรี ลังกา) เปอร์ เชีย
(อิหร่ าน) กับทางตะวันออกคือจีน (ฮั ่น) กัมพู ชา กับไทยนี้ ย ังเป็ นเครื อญาติกัน กัมพูชามีศูนย์กลาง
อยู่ทะเลสาบทางลุ่มแม่ นํ้ าโขง ไทยมีศูนย์กลางอยู่ทางลุ ่มนํ้ าเจ้าพระยา มีความสั มพันธ์ฉันเครื อญาติ
สื บมา แต่คําบอกเล่ ากําเนิดมนุ ษย์จนเป็ นอาณาจักรเมื องพระนคร (นครวัด)กับรั ฐอโยธยา –ละโว้
(อยุธยา –ลพบุรี )เป็ นขอม คนชั้นนําพูดภาษาเขมร เขียนอักษรเขมร หรืออักษรขอม ส่วนชนชั้ น
ล่างมีหลายเผ่าพันธุ ์ แต่มีตระกูลไทย – ลาวเป็ นสําคัญ แล้วเหมารวมเรี ยกอาณาจักรเมืองพระนคร
เป็ น “ขอม” ด้วย ราวหลัง พ.ศ. 1800 เกิดกาฬโรคระบาด คนชั้ นนําตระกูลมอญ – เขมรล้มตาย
มาก ทําให้ตระกูลไทยลาวเติบโตมีอํานาจแทนแล้วสถาปนากรุ งศรีอยุธยาขึ้ นเป็ นศูนย์กลาง ยก
ภาษาเขมรเป็ นราชาศัพท์ แล้วปรับตัวอักษรเขมร (ขอม) เป็ นอักษรไทย เลขเขมรก็เป็ นเลขไทย
ประชากรที่เคยเป็ นขอมหรือเขมรก็กลายเป็ นคนไทย อยู่ ในอํานาจรัฐไทยที่ขึ้นมาใหม่ ครั้ นต่อมา
ราวหลัง พ.ศ. 2400 กัมพู ชารับเทคโนโลยีก้าวหน้าบางอย่างและวัฒนธรรมร่วมจากไทย เช่ น เพลง
ดนตรี “เถา” ที่สร้ างใหม่สมัยกรุ งรัตนโกสิ นทร์ ส่ วนเพลงนางนาคเป็ นสั ญลักษณ์บรรพชน
ร่วมกันของกัมพูชาและไทย เท่ากับเป็ นพยานยืนย ันว่า ดนตรีกัมพูชาและไทยมีรากเหง้าเก่ าแก่
ร่วมกัน ตั้งแต่ ยุคดึ กดําบรรพ์ ตาบจนทุ กวันนี้ จะต่างกันบ้างก็ในรายละเอียดปลีกย่อย เช่น ยุ คดึก
ดําบรรพ์ ตราบจนถึงปัจจุบันนี้ (ยน เคียนและคณะ. 2553 : 30) แต่เครื่ องดนตรี โบราณกัมพู ชาที่
ปรากฎตามรูปสลักได้สู ญหายไปหมดแล้ว โดยมีสาเหตุจาก สงครามภายในประเทศในระยะเวลา
อันยาวนาน เป็ นที่ทราบกันอยู่แล้วว่า ยน เคียน กล่ าวอีกว่า ในสมัยก่อนประเทศของเราได้รับ
อิทธิพลอารยธรรมและวัฒนธรรมจากประเทศอินเดี ย มีการประยุ กต์ใช้เป็ นเอกลักษณ์ของกั มพูชา
จนถึงปั จจุบันนี้
อาจกล่าวได้ว่าการดนตรี ของกัมพูชาเฟื่ องฟูในราชสํานักและตามหมู ่บ้าน มีดนตรีที่ ใช้เพื่อ
งานพิธี และเพื่อความบันเทิงเริ งใจ ดังที่ เฉลิม ยงบุญเกิ ด เสนอว่า “...เดื อน 8 เป็ นงานไอหลาน
(หลานคือ รํา) ไอหลานนั้ นคือ การฟ้ อนรํา เขากําหนดตัวนักแสดงและพวกดนตรี ไว้ แต่ละวันให้
ไปร่ ายรํากันในพระราชวัง...” (เฉลิม ยงบุญเกิด. 2553 : 26) ในราชสํานักย ังมี การละเล่ นระบํารํา
ฟ้ อน โขน หนังตะลุงถ้าเป็ นงานทางพิธีศาสนา จะใช้วงพิณพาทย์ (ปิ นเปี ยต) และวงมโหรี (โมเฮารี)
เล่นประกอบ วัดต่าง ๆ มี วงพินพาทย์ และวงโกรงซกอร์ของตนเองเอาไว้เล่นในงานศพ การเล่น
แบบชาวบ้านมี การเล่นเพลงกอร์ ในงานแต่งงาน เพลงอาเรี ยะ (อารัก) ในการทรงเจ้าเข้าผี การเล่น
เพลงอาย ัยตอบโต้กัน และการเล่ าเรื่องผ่านเพลียงเจรี ยงจับไปย ยี่เก และบาสัก เป็ นการแสดงเพื่อ
ความบันเทิง