Page 272 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

254
จังหวัดสุริ นทร์ การเกิดวงกันตรึ มทั่วไปในชุมชนเขมรในอีสานใต้ เช่น กลุ ่มนํ้ าผึ่งบ้านดงมัน
กลุ่มลูกทุ ่ง-กันตรึ มเจน สายใจ (เจน สายใจ สําเร็ จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยราชภัฏสุริ นทร์ ปี
ระดับปริ ญญาโท ในปี 2553 วิจัยเรื่อง กันตรึ มพื้ นบ้านสุ ริ นทร์) การแสดงกันตรึ มพื้นบ้านได้เข้าไป
ผสมกลมกลืนกับการแสดงลิเก เช่น ลิเกคณะสังเวยมัจจุราช สํานักงานอยู่ที่บ้านบึง ตําบลบึง
อําเภอเขวาสิ นรินทร์ จังหวัดสุ รินทร์ ที่เน้นการแต่งกายประกอบ แสง สี เสียง แนวการแต่งกาย
ตามภาพจําหลักปราสาทหรื อสถาปั ตยกรรมขอมต่าง ๆในอีสานใต้ การแสดงมีการปรับเนื้ อหาของ
เรื่ องผสมผสานการร้องเพลงกันตรึ ม และผู ้ แสดงมีจุดเด่นการเสนอเป็ นความหลากหลายทางภาษา
ท้องถิ ่น เช่น เสี ยงร้องพูดภาษากูย ปนกับภาษาเขมร ลาว จีน สําเนี ยงภาษามอญและภาษาไทย
ตัวตลกจะใส่ความรู ้สึ กกับเสี ยงปี่ พาทย์ สี เครื่องแต่งกายสอดรั บตลกสมัยใหม่ประยุกต์ร่วมกับสมัย
เก่า ทําให้ผู ้ ชมมีความรู ้สึ กร่ วมกับบทบาทการแสดง ข้อคิ ดลิเกคณะสังเวยมัจจุราชนี้ มีคุณสุ ดารัตน์
สุ ดคะนึงแสดงร่ วมด้วย เป็ นผู้ สําเร็ จการศึ กษาระดับปริ ญญาตรี ทางนาฏศิลป์ ปี 2553 จาก
มหาวิทยาลัยราชภัฏสุ ริ นทร์ด้วย( ผู้วิจัยได้ศึ กษาขณะทําการแสดงลิเกคณะนี้ เมื่ อคืนวันที่ 10
เมษายน 2554 ณ สนาม หน้าโรงเรียนบ้านแตล ตําบลแตล อําเภอศี ขรภูมิ จังหวัดสุ รินทร์
ด้านการแสดงที่สัมพันธ์ ถึงชุ มชนและชาวบ้านโดยแท้คือ การแสดงเรื่ องราวตํานานพระ
มอเฒ่า กลายเป็ นหลักสู ตรการเรียนวิชาประวัติศาสตร์ ท้องถิ่นในโรงเรี ยนระดับประถมศึกษา
มัธยมศึ กษาของสถานศึกษาในอี สานใต้ แต่ปรั บเนื้อหาในเรื่ องราวของการแสดงแบบชาวบ้านโดย
แท้ เรี ยกว่า แกลมอ ของชุ มชนชาวกูย, โจลมะม๊อตของชุมชนชาวเขมร หรือเล่ นสะเอ็งของชาวเยอ
ในชุ มชนชาวเยอของจังหวัดศรี สะเกษ หรือ การเล่ นอ้อของชุ มชนชาวลาว แต่ข้อสังเกตโรงเรี ยน
ระดับมัธยมให้ความสนใจการแสดงนางอัปสรา หรื อนางอัปสร และกลุ่มโรงเรี ยนที่จัดกิจกรรม
การแสดงฟ้ อนรําอัปสราออกนอกพื้นที่สถานศึ กษาอย่างต่อเนื่อง คือ กลุ่ มวัฒนธรรมชุมชนพื้นบ้าน
โรงเรี ยนศีขรภู มิพิ สัย อําเภอศีขรภู มิ กลุ่มโรงเรี ยนวัฒนธรรมชุมชนพื้ นบ้านโรงรั ยนจอมพระ
ประชาสรรค์ อําเภอจอมพระ จากการแสดงที่ เน้นเสี ยงเพลงที่ลึกซึ้ งโหยหวนได้ยินแล้วรู ้สึ กคิด
ย ้อนอดี ต การแต่งกายปรับให้เหมือนภาพจริ งในจําหลักนางอัปสราของสถาปั ตยกรรมขอม เป็ น
ภาพที่เซ็กซี่ ร่วมสมัยใหม่ สอดรับกับพื้นที่ โดยเฉพาะฉากที่มีองค์ปราสาทเบื้ องหลังผู้ ชมรู ้สึ ก
ประทับใจ นี่ คือการนําเอาภาพจําหลักออกมาเคลื่อนไหวให้มีชี วิต ดังที่สุ กร เจริ ญสุข แห่ งวิทยาลัย
ดุริ ยางคศิลป์ มหาวิ ทยาลัยมหิ ดล กล่าวว่า เสี ยง (Sound) มี อิทธิพลต่อมนุ ษย์ในด้านต่าง ๆ ร่ างกาย
จิตใจ ความรู้ สึ กนึกคิด อารมณ์ สมอง ประวัติศาสตร์ ประเพณี วัฒนธรรมของสังคม วิ ถีชีวิต
ส่ วนเทคโนโลยีดนตรี ในกัมพูชา ในช่วงก่อนยุคสมัยของการเป็ นอาณานิ คม คือก่อน ค.ศ.
1863 (เดวิด แชนด์เลอร์ . 2540 : 213) หากพิจารณาหลัง พ.ศ. 1000 รัฐใหญ่น้อยในสุ วรรณภูมิที่
อยู่ใกล้ทะเลรวมถึงบรรพชนกัมพูชาและไทยเริ่ มรับเครื่ องดนตรี จากวัฒนธรรมก้าวหน้าทาง