Page 113 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

95
เหมือน ๆ กัน มีความเชื่ อในเรื่องภูตผี ปี ศาจ และสิ่ งศักดิ์ สิ ทธิ์ ทางธรรมชาติ มีการทําพิธีเซ่นไหว้
เข้าทรง บูชาผีสางเทวดาในลักษณะคล้ายคลึงกัน สําหรั บทางด้านความรู้ ความก้าวหน้าในการ
สร้างสิ ่งประดิษฐ์ เครื่ องมือเครื่ องใช้ต่าง ๆ ก็พบว่ารู ้จักใช้วัสดุที่ เ รี ยกว่ าโลหะสัมฤทธิ์ ประกอบ
เป็ นภาชนะและอุปกรณ์ของใช้ต่ าง ๆ แล้ว
จากลักษณะการดํารงชีพและความเจริ ญดังกล่าวมา พอจะคาดคะเนได้ ว่ าในยุ คก่อน
ประวิ ติศาสตร์ ซึ่ งไม่มีหลักฐานบันทึกไว้นั้ น ชุ มชนต่าง ๆ ในแถบเอเชี ยตะวันออกเฉียงใต้อย่างน้อย
ต้องรู ้จักแสดงออกในเชิงศิ ลปะและการละคร เพราะชุมชนใดที่ยึดอารยธรรมการปลูกข้าวชุมชน
นั้ นจะมีเวลาว่างจากการทํานาปี ละ 2-3 ครั้ ง และในเวลาว่างเหล่านี้ เองมนุษย์ก็ จะใช้เวลาคิ ด
สร้ างสรรค์การแสดงเพื่อผ่อนคลาย เพื่อฆ่ าเวลา หรือเพื่อความสามัคคีและประโยชน์ทางความเชื่อ
พิธีกรรม ศาสนา แม้กระทั่ งเมื่ อถึงเวลาเก็ บเกี่ยวชุมชนนั้ น ๆ ต้องร่ วมแรงร่ วมใจกัน เป็ นโอกาสที่
จะฉลองความสําเร็ จร่ วมกั น โดยอาจจะฟ้ อน-เต้น ร้องเพลงหรือเล่ านิทาน กิจกรรมเหล่านี้ นับได้
ว่าเป็ นระยะแรกเริ ่ มของศิ ลปะการแสดง
การบูชาผี สางเทวดาและสิ่ งศักดิ์ สิ ทธิ์ ซึ่ งเป็ นความเชื่อร่ วมกันทั้ งภูมิภาคนี้ เป็ นอีก
สภาวะหนึ่ งที่เอื้ อให้เกิดรู ปแบบการแสดงขึ้ น พิธีกรรมต่าง ๆ ต้องอาศัยการแสดงซึ่ งมีจังหวะเพลง
และการท่องบทสวดคาถาเพื่อสื่ อสารกับสิ ่งศักดิ์ สิ ทธิ์ ทั้ งหลาย บางครั้ งทําพิธีเข้าทรง หรื อพิธีที่ เชื่อ
ว่าจะสามารถมีอํานาจฤทธิ์ เดชเหนือผู ้ อื่ น พิธีกรรมดังกล่ าวต้องอาศัยการแสดงทั้ งสิ้ น ส่ วนความ
เจริ ญของอารยธรรมโลหะสัมฤทธิ์ เชื่ อว่าได้รั บมาจากจีน ชุมชนในเอเชี ยตะวันออกเฉี ยงใต้ รู ้จัก
ผลิ ตเครื่ องดนตรี สัมฤทธิ์ โดยมีหลักฐานทางโบราณคดี ยืนย ันว่า ชาวชวา บาหลี และเขมร รู ้จัก
ใช้เครื่ องดนตรี ประเภทเคาะและตีมานานแล้ว
โดยสรุ ปแล้ว ในยุคก่ อนประวัติ ศาสตร์ ศิลปะการแสดงในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
เกิดขึ้ นเพื่อพิธีเซ่ นไหว้ผีสางเทวดาแบบง่าย ๆ ไม่ใช่ พิธีกรรมทางศาสนาที่ มีวิวัฒนาการอันซับซ้อน
ศิลปะการแสดงต่ าง ๆ เกิดขึ้ นเพื่อฉลองฤดู กาลเก็บเกี่ยวในระดับชาวบ้าน และเพื่อผ่อนคลายความ
เหน็ดเหนื่อยในยามว่างงาน
2. สมัยอารยธรรมอินเดีย
สมัยอารยธรรมอินเดี ย (ค.ศ. 100-1000) เป็ นระยะที่ อารยธรรมอิ นเดียแผ่ ขยาย
ครอบคลุมเกือบทุกประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เช่น พม่ า ไทย เขมร เวียดนามใต้ มาลายา
หมู่เกาะสุ มาตรา บอร์เนี ยว ชวาและบาหลี ยกเว้นลาว เวียดนามเหนื อ ฟิ ลิ ปปิ นส์ และหมู่เกาะ
ทางตะวันออกสุ ดของอิ นโดนีเซี ย ผลจากอารยธรรมอินเดี ยในช่ วงนี้ ได้ปูพื้ นฐานอันมั ่นคงแก่
วิวัฒนาการของศิลปะการแสดงประเภทต่ างๆ ซึ่ งได้กลายเป็ นมรดกทางวัฒนธรรมอันเก่ าแก่ ใน
ประเทศดังกล่าวสืบมาจนทุกวันนี้