Page 55 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

34
ชําเลือง วุฒิ จันทร์ (2523 : 176) ได้กล่าวถึ งวันสารทว่ า เป็ นวันทําบุญกลางปี ตาม
ประเพณี นิยมของคนไทย เพื่อทําบุญอุทิศส่วนกุศลให้แก่บุพการี หรื อญาติ ที่ล่ วงลับไปแล้ว ในวัน
แรม 15 คํ่า 10 นับจากวันสงกรานต์ตามจันทรคติ จนถึงวันสารทครบ 6 เดื อนพอดี วันสารท
ของไทย แต่ละท้องถิ่นจะมีคลาดเคลื่อนกันบ้าง เช่น ในภาคกลางกําหนดวันแรม 15 คํ่ า เดือน 10
เรี ยกว่าสารทไทย ภาคใต้มีการทําบุญเดือน 10 เรียกว่า วันส่ งตายาย ชาวรามัญกําหนดวันขึ้ น 15
คํ่า เดือน 11 เป็ นวันสารทมอญ เป็ นต้น วันสารทเป็ นวันที่ถือคติ สื บต่อกันมาว่าญาติที่ล่ วงลับไป
แล้วจะมีโอกาสกลับมาได้รับส่วนบุ ญ จากญาติพี่น้องที่ย ังมีชี วิตอยู่จึงมีการทําบุญอุทิศไปให้และอีก
ประการหนึ่ งสังคมไทยเป็ นสังคมเกษตรกรรม มีการทํานาเป็ นอาชี พหลัก ในช่ วงกลางปี เป็ น
ช่วงเวลาที่ปั กดําเสร็ จ ก็มีเวลาว่าง จึ งได้มีการทําบุญร่วมกันในวันนี้
ฉวีวรรณ วรรณประเสริ ฐ และคนอื่น ๆ (2524 : 86-87) ได้กล่าวถึงประเพณีเดื อน 10
ว่าชาวไทยที่นับถื อศาสนาพุทธในสามจังหวัดภาคใต้ คือ จังหวัดนราธิ วาส ปั ตตานี และยะลา
เรี ยกว่า ชิ งเปรต โดยงานจะเริ่ มตั้งแต่วันแรม 1 คํ่าเดือน 10 เรียกว่า วันรับตายาย หรื อวันรับ
เปรต จนถึงวันแรม 15 คํ่าเดือน 10 เรี ยกว่า วันส่งตายาย หรื อวันส่งเปรต
วิทยาลัยครูมหาสารคาม (2525 : 1-54) ได้รวบรวมประเพณี อีสานไว้ทั้งหมด 14 ประเพณี
ดังนี้
1. ประเพณี ขึ้นบ้านใหม่
2. ประเพณี กินดอง
3. ประเพณี แห่นางแมว นางดัง
4. ประเพณี เลี้ ยงปู่ ตา
5. ประเพณี บุญข้าวสาก
6. ประเพณี บุญข้าวจี่
7. ประเพณี บุญคูนลาน กุ ้ มข้าวใหญ่
8. ประเพณี บุญปราสาทผึ้ ง
9. ประเพณี รําผีฟ้ า
10. ประเพณี แก้เสี ยเคราะห์
11. ประเพณี ลงข่วง
12. ประเพณี บุญบั้ งไฟ
13. ประเพณี บุญพระเวส
14. ประเพณี บุญกองหด (ฮด)