8
กิ
ตติ
พงษ์
ประชุ
มแดง (2532 : 96) ได้
ศึ
กษาวิ
จั
ยเรื่
องผลกระทบทางเศรษฐกิ
จสั
งคม จาก
การพั
ฒนาการท่
องเที่
ยวต่
อชาวบ้
านคู
เดื่
อ ตํ
าบลแจระแม อํ
าเภอเมื
อง จั
งหวั
ดอุ
บลราชธานี
พบว่
า
การท่
องเที่
ยวทํ
าให้
เกิ
ดผลกระทบต่
อชาวบ้
านดั
งนี
้
ด้
านเศรษฐกิ
จเกี่
ยวกั
บการประกอบอาชี
พชาวบ้
าน
ส่
วนใหญ่
จะทํ
างานในหมู
่
บ้
าน บางส่
วนอพยพไปทํ
างานด้
านบริ
โภคพบว่
าประชากรมี
การบริ
โภค
มากกว่
าเดิ
ม มี
การใช้
เทคโนโลยี
และสิ ่
งอํ
านวยความสะดวกมากขึ
้
นนอกจากนี
้
ย ั
งส่
งผลกระทบต่
อ
การลงทุ
นของชาวบ้
านทํ
าให้
ชาวบ้
านรู
้
จั
กลงทุ
นประกอบธุ
รกิ
จมากขึ
้
นก้
านสั
งคมการท่
องเที่
ยวที่
ย ั
ง
ได้
ก่
อความแก่
ชาวบ้
านทํ
าให้
ชาวบ้
านเป็
นอย่
างมาก ด้
านวั
ฒนธรรมประเพณี
ทํ
าให้
วั
ฒนธรรมสั
งคม
เมื
องเข้
าสู
่
หมู
่
บ้
าน ด้
านการพั
ฒนาท้
องถิ
่
น พบว่
า การท่
องเที่
ยวก่
อให้
เกิ
ดการทํ
าลายสภาพแวดล้
อม
ทางธรรมชาติ
เนื่
องจากการขาดการอนุ
รั
กษ์
ด้
านค่
าครองชี
พทํ
าให้
ค่
าครองชี
พภายในหมู
่
บ้
านสู
ง
เนื่
องจากชาวบ้
านต้
องพึ
่
งสิ
นค้
าจากในเมื
องและการใช้
จ่
ายอย่
างฟุ
่
มเฟื
อยของนั
กท่
องเที่
ยว ด้
าน
การศึ
กษา พบว่
าแม้
การเรี
ยนต่
อของเยาวชนในหมู
่
บ้
านจะน้
อย แต่
เพราะเกิ
ดปั
จจั
ยด้
านอื่
น ๆ ไม่
ใช่
จากการท่
องเที่
ยว ผลกระทบต่
อปั
ญหาสั
งคมพบว่
าการท่
องเที่
ยวได้
ก่
อให้
เกิ
ดปั
ญหาด้
านการพนั
น
และยาเสพติ
ดมากที่
สุ
ด นอกจากนี
้
จะก่
อให้
เกิ
ดปั
ญหาอาชญากรรม โจรผู
้
ร้
าย ปั
ญหาโสเภณี
หรื
อการ
มั ่
วสุ
มทางเพศบริ
เวณแหล่
งท่
องเที่
ยว
เอกสารและงานวิ
จั
ยที่
เกี่
ยวข้
องกั
บตํ
านานและความเชื่
อที่
เกี่
ยวข้
องกั
บประเพณี
บุ
ญบั
้
งไฟ
ความเชื่
อของคนไทยในภาคอี
สานนั
้
น ยึ
ดมั ่
นความเชื่
อในเรื่
องผี
เชื่
อวิ
ญญาณมากกว่
าคนไทย
กลุ
่
มอื่
น เห็
นได้
จากจารี
ต 12 เดื
อนหรื
อฮิ
ตสิ
บสองของชาวอี
สาน มี
การบ่
งบอกถึ
งการทํ
าพิ
ธี
บู
ชาเซ่
น
สรวงผี
วิ
ญญาณ จากการศึ
กษาวรรณกรรมอี
สานพบว่
า มี
วรรณกรรมอยู
่
มากมายที่
ตอบสนองความ
เชื่
อภู
ตผี
เชื่
อวิ
ญญาณ เช่
น บทสวดสู
่
ขวั
ญ บทสวดพิ
ธี
ขอฝน และวรรณกรรมอื่
น ๆ
บทสวดในพิ
ธี
ขอฝน เป็
นการผสมผสานระหว่
างความเชื่
อทางศาสนาพุ
ทธในอี
สานได้
อย่
าง
กลมกลื
น พิ
ธี
กรรมขอฝนจึ
งเกิ
ดขึ
้
นเนื่
องด้
วยความเชื่
อภู
ตผี
วิ
ญญาณ ผนวกเข้
ากั
บพิ
ธี
กรรมทางพุ
ทธ
ศาสนา เช่
น วรรณกรรมเรื่
องพระยาคั
นคาก บทสวดมนต์
คาถาปลาค่
อ นอกจากนี
้
การเซ่
นสรวงที่
เกิ
ดจากความเชื่
อ ได้
แก่
วรรณกรรมเรื่
องท้
าวผาแดงนางไอ่
พระมหาปรี
ชา ปริ
ญญาโณ (2495 : 91-92) เล่
าถึ
งมู
ลเหตุ
การทํ
าบุ
ญบั
้
งไฟว่
า บนสวรรค์
ชั
้
น
ฟ้
ามี
เทพบุ
ตรนามว่
า วั
สสการเทพบุ
ตร เทพบุ
ตรองค์
นี
้
เป็
นผู
้
บั
นดาลให้
ฝนตกลงมาย ั
งโลกมนุ
ษย์
สิ
่
ง
หนึ
่
งที่
เทพเจ้
าองค์
นี
้
ชอบคื
อ การบู
ชาไฟ ใครบู
ชาไฟถื
อว่
าบู
ชาท่
าน แล้
วท่
านจะบั
นดาลให้
ฝนตกตาม
ฤดู
กาล อาศั
ยเหตุ
นั
้
นคนจึ
งบู
ชาไฟด้
วยการทํ
าบุ
ญบั
้
งไฟและถื
อเป็
นประเพณี
จนทุ
กวั
นนี
้
พระยาอนุ
มานราชธน (2506 : 177) เขี
ยนประเพณี
เกี่
ยวกั
บเทศกาลกล่
าวถึ
งประเพณี
ในช่
วง
เทศกาลต่
าง ๆ เช่
น สงกรานต์
ประเพณี
เดื
อนหก ประเพณี
เข้
าพรรษา เนื
้
อหากล่
าวถึ
งประเพณี
เกี่
ยวกั
บเทศกาลตามความคิ
ดความเชื่
อของคนไทย