Page 135 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

114
เนื่องจากวัดถือว่าเป็ นวัดที่เก่าแก่วัดหนึ่ งในสมัยก่อนนั้ นมีจํานวนน้อยแห่งเวลาทําบุญก็จะมารวมกัน
ที่วัดแห่ งเดียวและเป็ นโอกาสอันดีที่ญาติพี่ น้องได้มีโอกาสพบปะสังสรรค์กัน สําหรับพระสงฆ์ก็
เช่นกันพระสงฆ์ที่ เป็ นเจ้าอาวาสที่มีลูกศิ ษย์และได้ไปศึกษาอยู่ที่อื่น เมื่อถึ งวันนี้ ก็ จะเดินทางกลับมา
เยี่ยม และกราบไหว้แสดงออกถึงความกตัญ�ูกตเวทีในการประกอบพิธีกรรมในระดับชุ มชนนั้ น
หลังจากที่ชาวบ้านในหมู ่บ้านได้นํากันเฌอ ที่บรรจุใส่ ของเซ่นไหว้เรี ยบร้อย แล้วจะถูกจัดไว้อย่าง
มีระเบี ยบและเป็ นขั้ นตอนโดยวางไว้แถวหน้าพระสงฆ์นั่ งส่วนหนึ่ ง และอีกส่ วนหนึ่ งจะวางไว้ข้าง
หน้าที่ตนเองนั ่งแล้วใช้ด้ายสายสิ ญจน์ที่ต่ อจากพระประธานพระสงฆ์ และกันเฌอที่จัดไว้ตามลําดับ
ในการประกอบพิธีทําบุญในวันแซนโดนตาในระดับชุ มชนนั้ นเป็ นการทําบุญร่วมกันและทุกคนถือ
ว่าเป็ นเจ้าภาพร่วมกันด้วยพิธีทางพุ ทธศาสนาเริ่ มขึ้ นเวลาประมาณ 19.00 น. ผู ้อาวุโส ในงาน เป็ น
ผู ้ ทําหน้าที่จุดธู ปเทียนในนามตัวแทนของชาวบ้าน และอาราธนาศีล รับศีล อาราธนาพระปริ ตร
พระสงฆ์เริ ่มสวดพระพุทธมนต์ เริ ่ มต้นสวดที่บทมงคลสู ตรอเสวนา จะพาลานํ เป็ นต้นไป จากนั้ น
ผู ้ อาวุโสก็เข้าไปจุดเที ยนเพื่อประเคนให้พระสงฆ์ทํานํ้ าพระพุทธมนต์ พระสงฆ์ ให้ พรในบทสวด
ที่ยถา และสัพพี มัคทายกและผู ้อาวุโสของตระกูลก็จะกรวดนํ้ า เพื่ออุทิศส่ วนกุศลให้แก่บรรพบุรุษ
และญาติที่ล่ วงลับไปแล้ว การกรวดนํ้ าจะต้องกรวดนํ้ าให้เสร็จก่อนสวดบทยถาฯ จบลง ส่วนบท
สัพพีติโยฯ ชาวบ้านก็จะประนมมื อรับพรอย่างพร้ อมเพรียงกัน และพระสงฆ์สวดบทกรวดนํ้ าอีก
ครั้ งหนึ่ ง ผู้ อาวุโสของแต่ละตระกูลพร้อมญาติก็ จะ กรวดนํ้ าและกล่าวอธิ ษฐานเรี ยกโดนตาให้มารับ
ส่ วนบุญที่ ลูกหลานได้อุทิศให้เป็ นภาษาเขมรเช่นเดี ยวกับการกระทําในระดับครอบครัวและระดับ
เครือญาติหลังจากนั้ นพระสงฆ์ก็จะสวดดาร เพื่ออุ ทิศส่วนกุศลให้แก่ญาติที่ล่ วงลับไปแล้ว ในบท
สวดนี้ กล่าวถึ งความไม่เที่ยงเป็ น อนิจจํ ทุกขํ อนตฺ ตา และกล่าวถึงเปรตญาติ ของพระเจ้าพิมพิสาร
มาขอส่ วนบุญ การทําบุญให้แก่ญาติในสมัยก่อน สังคมชาวไทยเขมร ไม่มีการทําบุญ 7 วัน หรือ
100 วัน ชาวไทยเขมรก็ทําบุญคล้าย ๆ ทําบุญ 7 วัน หรือ 100 วัน จะมีข้อแตกต่ างที่กําหนดวัน
เท่านั้ นชาวไทยเขมรไม่มีการกําหนดที่แน่นอนทั้งนี้ ขึ้ นอยู ่ กับความพร้อมของญาติ ๆ และการทําบุญ
ดังกล่าวเรียกว่า “ดาร”หลังจากสวดดารเสร็ จก็หมดพิธีในตอนกลางคืนของวันแรม 14 คํ่า เดือน10
ทุกคนก็ จะนอนที่ศาลาการเปรี ยญวัดเพื่ อรอทําพิธีจูนโดนตาในช่วงเช้าต่อไป
ประเพณีแซนโดนตาของชาวไทยเขมรตามความเชื่อเดิม
งานบุญอย่างหนึ่งที่ ถือว่าฝังลึกอยู ่ ในวิถี ชีวิตและจิตวิญญาณ ของชาวเขมรก็คื อ วันแซนโดน
ตา ซึ่ งตรงกับ “วันสารท” “บุญข้าวสาก” “บุ ญสลากภัต” “บุญเดือนสิ บ” หรื อ “บุญชิงเปรต” ของ
กลุ่มชาวไทยภาคอื่ นในตําราพระราชพิธีสิ บสองเดื อนที่เป็ นของหลวงและพิธีราษฎร์ ที่เรี ยกว่า