Page 126 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

105
ความรู้ ทั่วไปเกี่ยวกั บประเพณีแซนโดนตา
การประกอบพิธีกรรมแซนโดนตาถือเป็ นพิธีกรรมหนึ่ งที่มีความสําคัญยิ่งสําหรับชาวไทย
เขมร การแซนโดนตาของชาวไทยเขมร แสดงออกให้เห็นถึงการแสดงความกตัญ�ูกตเวทีต่ อบรรพ
บุรุษ เป็ นพิธีกรรมที่สร้างความเป็ นอันหนึ่ งอันเดี ยวกันในสังคม เพราะชาวไทยเขมร มีความเชื่ อว่า
วิญญาณของบรรพบุ รุษผู้ ล่ วงลับไปแล้วนั้ นเป็ นผู ้ สามารถให้คุณและให้โทษแก่ ผู ้ มีชี วิตอยู่ได้ คอย
ดูแลและปกป้ องลูกหลานผู้ มีชี วิตอยู ่ ตลอดเวลา และชาวไทยเขมร จะจัดพิธีเซ่ นสรวง เป็ นประจําทุก
ปี ในวันแรม 14-15 คํ่าเดือน 10 เพื่อเซ่นสรวงบรรพบุ รุษของชาวไทยเขมรที่ปกป้ องคุ้มครอง
ลูกหลานให้ อยู่เย็นเป็ นสุ ขไม่ ว่าจะในด้านการประกอบอาชี พการงานความอุดมสมบู รณ์ ของ
การประกอบอาชีพด้านการเกษตรกรรมตลอดจน การประสบความสําเร็ จในชี วิตทุก ๆ ด้าน ดังนั้ น
การจัดพิธีกรรมแซนโดนตาจึงเป็ นการแสดงออกถึ งการตอบแทนบุญคุณหรื อการแสดงความกตัญ�ู
รู้คุ ณนั้ นเอง พิธีกรรมแซนโดนตาเป็ นพิธีกรรมที่สลับซับซ้ อนสามารถแบ่งส่วนของพิธีกรรมออกได้
เป็ น 2 ส่วนคือองค์ประกอบของพิ ธีกรรมและขั้นตอนของพิธีกรรม (เพชราภรณ์ โสลําภา. 2537 :
61)
องค์ ประกอบของพิธีแซนโดนตา
องค์ประกอบของพิธีกรรม ถือว่าเป็ นส่วนสําคัญในพิธีกรรมแซนโดนตาของชาวไทย
เขมร เพราะสิ ่งเหล่านี้ เป็ นส่วนประกอบพิธีกรรมเป็ นไปอย่างถูกต้องครบถ้วนตามที่บรรพบุรุ ษได้
ถือปฏิบัติ มา องค์ประกอบของพิธีกรรมที่ใช้ในการเซ่นไหว้บรรพบุรุษ (แซนโดนตา) ของชาวไทย
เขมร สามารถแบ่งออกเป็ น 5 องค์ประกอบ ดังนี้
1. จุดมุ ่ งหมายในการประกอบพิธีกรรม
2. บุคคลที่เข้าร่ วมพิธีกรรม
3. อุปกรณ์ ต่าง ๆ ที่ใช้ในการประกอบพิ ธีกรรม
4. สถานที่ที่ใช้ในการประกอบพิธีกรรม
5. วันและเวลาในการประกอบพิ ธีกรรม
ซึ่ งรายละเอียดขององค์ประกอบของพิธีกรรมดังกล่าวมีดังต่อไปนี้
1. จุดมุ่ งหมายในการประกอบพิธีกรรม
พิธีกรรมเป็ นเครื่ องหมายของคนกลุ่มชนหนึ่ ง ๆ ที่ มีสั ญลักษณ์ ร่วมกัน ซึ่ งแสดงออกถึง
วิธี การดําเนินชีวิตของมนุ ษย์ (สุเมธ เมธาวิทยานุ กุ ล. 2532 : 2) การจัดพิธีกรรมมีอยู่หลาย
รูปแบบ บางเหตุการณ์ก็ เกิดขึ้ นตรงตามเวลาที่เกิดมาเป็ นประจํา บางเหตุการณ์ก็ เกิดขึ้ นไม่แน่นอน