Page 119 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

98
มีการชกต่อยกันจริ ง ๆ มีการเซิ้งท่ าต่าง ๆ และผู้ร่วมขบวนจะแต่งกายให้แตกต่ างไปจากปกติ เช่นนี้
ก็เพื่ อจะคลายความกดดันในชีวิตประจําวันของผู ้ คน ที่ต้องอยู่กันภายใต้กฎเกณฑ์ ขนบธรรมเนี ยม
ของชุมชน อันเคร่ งครั ด เพราะสังคมอี สานมีความเป็ นอยู่ที่ใกล้ชิ ดกันมาก กฎเกณฑ์ ต่ าง ๆ ของ
สังคมจึงมีอิ ทธิพลต่อชี วิตของคนในสังคมอย่างยิ่ง
แต่เดิมนั้ นงานบุญบั้ งไฟเป็ นงานที่สนุ กสนานโลดโผนของผู้ ชายผู ้ หญิ งเป็ นเพียงแค่ผู ้
ดูเท่านั้น เพราะวัฒนธรรมอีสานในอดี ตฝ่ ายชายมักจะแต่งเข้าไปเป็ นครอบครัวของฝ่ ายหญิง อยู ่ใน
ความควบคุมดู แลของสังคมฝ่ ายหญิง ผู ้ ชายจึ งอยู่ในฐานะที่โดดเดี่ยวและมีความกดดันสู ง ดังนั้ นจึง
ต้องมี พิธีกรรมบางอย่างเพื่ อปลดปล่อยความกดดันที่เกิดขึ้ นในขบวนแห่ บั้ งไฟ จึงอนุญาตให้ผู ้ ชาย
สามารถละเมิดกฎเกณฑ์บางอย่างของสั งคมได้ เช่น การแต่งกาย การพูดเรื่ องเพศ หรื อการที่ ลูกเขย
จะล้อเลี ยนพ่อตา ซึ่ งทั้งหมดจะอยู่ภายใต้ของพิธีกรรม
ตกตอนบ่ ายก็จะมี การ”ตีกลองโฮม” เรี ยกให้ขบวนบั้งไฟทั้งหมดไปรวมตัวกันที่วัด
โดยแห่ บั้ งไฟรอบๆ ศาลาโรงธรรมแล้วจึงนําบั้งไฟทั้ งหมดไปรวมไว้เพื่อรอจุดในวันรุ ่งขึ้ น ในช่วงนี้
เองที่จะนําบวชนาคหรื อฮดสงฆ์ไปรวมพร้ อมกัน
ครั้ นถึ งเวลากลางคืนก็ จะมีการ “ตี กลองโฮม” หรื อการตีกลองแข่งกั น โดยแต่ ละ
หมู่บ้านจะนํากลองกิ ่งของวัดในหมู่บ้านมาตีแข่งกัน ส่วนขบวนเซิ้ งก็จะสนุกสนานกันต่อไป และ
อาจไปเซิ้ งที่หน้า “ผาม” เพื่อเกี้ ยวพาราสี สาว ๆ ที่มาร่วมงานเทศกาลบุ ญบั้ งไฟ จึงเป็ นโอกาสหนึ่ งที่
หนุ ่ มสาวจะได้ทําความรู้จักและสานสั มพันธ์ต่ อกัน
รุ่ งเช้าของวันงาน จะมีการถวายจังหันพระสงฆ์ (ถวายภัตตาหาร) เมื่อตกบ่ายก็จะแห่
บั้ งไฟไปย ัง “ค้าง” ที่จัดเตรี ยมไว้ เพื่อจุดบั้ งไฟให้ทะยานขึ้ นสู่ฟ้ า ซึ่ งจะแข่งขันกันว่าบั้ งไฟของบ้าน
ใดจะยิงขึ้ นไปได้สู งกว่ากัน เพื่อแสดงความสามารถของช่ างบั้ งไฟบ้านนั้ น บั้ งไฟบ้านใดขึ้ นได้ดี ก็
อาจนําเอาบั้ งไฟไปสรงนํ้ า แต่ ถ้าหากบั้ งไฟบั้ งใดจุดแล้วไม่ ขึ้ นช่างผู ้ ทําก็จะถู กโยนลงตม (โคลน)
เป็ นที่ สนุกสนาน