Page 45 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

35
เป็ นปรากฏการณ์ ที่ดี มีประโยชน์ เพราะเป็ นการนําไปสู่ ภาวะใหม่ ที่ดี กว่าเดิม ความขัดแย ้ง มิ ใช่
ปรากฏการณ์ ปลี กย่อยในสังคม ไม่ว่าจะเป็ นสังคมมนุ ษย์ หรื อสัตว์ก็ ตาม หากเป็ นปรากฏการณ์ ที่ มีอยู่
ทั ่วไป และเป็ นสาเหตุสําคัญ ที่ทําให้มีการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ เกิ ดขึ้ น ซึ่ งโดยส่วนรวมแล้ว มักนําไปสู่
สภาวะใหม่ ทีดีกว่าเก่ าเสมอ ด้วยเหตุนี้ จึงไม่ควรมองพฤติกรรมขัดแย ้ง ว่าเป็ นพฤติกรรม
ที่ไม่ ดี หรื อเป็ นปรากฏการณ์ ที่ผิ ดปรกติแต่ อย่างใด Dialectic Method หรื อ วิภาษวิธี เป็ นแนวคิดที่
เริ ่มมี มาสมัย โซแกรติส เป็ นวิธีการศึ กษาโดย การถามและตอบ เพื่อแสวงหาความรู้ ที่ถู กต้องสมบู รณ์
กว่าเดิ ม เป็ นเรื่ องความขัดแย ้ง ในทางความ รู้และความคิดเห็น ของบุคคลสองฝ่ าย เมื่อผู้ ตอบยอม
จํานน ตอบคําถามไม่ ได้ ผู ้ ถามก็จะบอกคําตอบให้ เพื่ อเกิดสภาวะของความรู้ใหม่ที่ เกิดขึ้นแก่ผู ้ ตอบซึ่ ง
ได้มาจาดโซแกรติส Dialectiมีส่ วนดี ในแง่เป็ นการนําไปสู่ความสมเหตุสมผลมากขึ้น
ในยุคต่อมา Hegel ได้คิดใช้วิธี Dialectic แนวใหม่โดยการวิเคราะห์ความ
ขัดแย ้ง หรือการสงครามระหว่างรั ฐต่าง ๆ ซึ่ ง Hegel เชื่อว่าเป็ นสาเหตุ นําไปสู่ ภาวะสังคมใหม่ที่
ก้าวหน้าขึ้ นl Karl Marx เป็ นชาวเยอรมัน แต่ ไปศึกษาลัทธิสังคมนิ ยมที่ประเทศฝรั่งเศส และได้พบกับ
Fredric Enqels ผู ้ ซึ่ งช่ วยเหลือ Marx และร่ วมประกาศลัทธิคอมมิวนิสต์ด้วยกัน Marx ได้เข้าร่ วมปฏิวัติ
ฝรั ่งเศสและปฏิวัติเยอรมัน จนต้องลี้ ภัยการเมือง ไปอยู่ ที่ อังกฤษระหว่างที่ลี้ ภัยนั้ น Marx ได้พบเห็ น
ประสบการณ์ ความยากจน ลําบากยากไร้ ของการใช้แรงงานเด็ก สตรี และคนชรา ในแหล่ง
อุ ตสาหกรรมของอังกฤษ ในยุคเริ่ มแรก Marx เกิดแรงจูงใจที่จะเป็ นการปฏิวัติสังคม แม้ว่าจะไม่
เกิดขึ้ นทันในชีวิตของเขา และได้เขียนผลงานจากประสบการณ์ต่ าง ๆ ทิ้งไว้ด้วย
สรุปได้ว่า Hegel ใช้ประวัติ ศาสตร์ ทางการเมือง การสงครามระหว่างรัฐเอก
ราช เป็ นพื้นฐานความขัดแย ้ง ไปสู่ สภาวะของสังคมใหม่ที่ดี ขึ้ นแต่ Marx ใช้ประวัติศาสตร์ เศรษฐกิจ
และการขัดแย ้งระหว่างกลุ ่ม ผลประโยชน์ภายในแต่ละสังคมเป็ นพื้นฐาน แห่ งการปรับปรุ งสภาพ
สังคมให้ดีขึ้ นกว่าเดิ ม (ลัทธิมาร์ คซ์)
การนําทฤษฎีความขัดแย ้ง มาใช้พัฒนาองค์กร เช่ น การนําพนักงานที่ มีความ
คิ ดเห็น ความต้องการที่แตกต่างกัน มาร่ วมกันกระดมความคิดเข้ากลุ่มถกเถียงเพื่อหาข้อยุติ ที่ทุกฝ่ าย
พึ งพอใจ เพื่อนํามาใช้กําหนดขึ้ นเป็ นกฎระเบียบ ข้อบังคับขององค์การต่อให้ทุกคนปฏิบัติ ตาม
ทฤษฎี การแลกเปลี่ยน (Exchange Theory)
เป็ นแนวคิดที่มาจากลุ่มเศรษฐศาสตร์อรรถประโยชน์, กลุ ่มมนุษยวิ ทยาเชิง
หน้าที่ และกลุ่มจิ ตวิทยาเชิงพฤติกรรมทฤษฎี นี้ ยึดหลักเกณฑ์ที่ว่า
1) ทั้งมนุ ษย์และสัตว์เป็ นสิ่ งมีชี วิตที่แสวงหารางวัลหรื อสิ ่งตอบแทน และ
จะเลื อกหนทางที่ให้ ผลตอบแทนมากที่สุ ด และให้โทษทัณฑ์น้อยที่สุ ดในสถานการณ์นั้ น ๆ
2) สิ ่งมีชี วิตจะประพฤติ ซํ้ าพฤติกรรม ที่แสดงให้เห็นว่าให้ผลตอบแทนที่ดี
ในอดีต