Page 41 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

31
ๆ ที่ มนุษย์พึงพอใจอย่างสมบู รณ์แบบ สังคมทุ กสังคมและวัฒนธรรมย่อมมีการเปลี่ยนแปลง การ
เปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้ นในสังคมอาจจะเร็วหรือช้าขึ้ นอยู่กับกาลเวลาเป็ นตัวกําหนด ไม่มีสังคมใดหยุด
นิ ่ งอยู่กับที่ การเปลี่ยนแปลงเป็ นลักษณะธรรมดาของมนุษย์ เพราะสังคมมนุษย์มีลักษณะการอยู่
ร่ วมกันเป็ นกลุ่มและเป็ นลักษณะการดํารงอยู่ ที่ ไม่คงที่ตลอดไปจึงต้องมีการเปลี่ยนแปลงหรื อมี
วิวัฒนาการอยู่ตลอดเวลา การเปลี่ ยนแปลงเป็ นเรื่องที่ เกิดขึ้ นปกติธรรมดาในสังคมและวัฒนธรรม
การเปลี่ ยนแปลงบางอย่างอาจเป็ นไปอย่างมีระเบียบและอาจคาดคะเนได้ บางอย่างคาดคะเนไม่ได้
เนื่องจากการเปลี่ ยนแปลงซับซ้ อนมาก โดยเฉพาะอย่างยิ ่งการเปลี่ยนแปลงสมัยปั จจุบันจึงเป็ นไป
อย่างรวดเร็วและมี ผลเกี่ ยวเนื่องกันไปในลักษณะของลูกโซ่ การเปลี่ยนแปลง ที่ มีผลต่อระบบสังคม
ทั้ งหมด จัดว่าเป็ นการเปลี่ยนแปลงที่สําคัญ ส่วนการเปลี่ยนแปลงที่อยู่ในวงแคบเป็ นการเปลี่ยนแปลง
ที่ เกิดขึ้นทั้ งในอดีต และปัจจุ บันที่มองเห็ นได้ชัดเจน คือการเปลี่ยนแปลงทางด้านเศรษฐกิจ ซึ่ งมีการ
กระทบกระเทื อนต่อสังคมและก่ อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่ างอื่นตามมาด้วยแต่การเปลี่ยนแปลงด้าน
อื่ นๆ ก็มีส่ วนทําให้ภาวะหรื อสภาพการณ์ทางเศรษฐกิจเปลี่ยนแปลงได้เช่นกัน (ประดิษฐ์ มัชฌิ มา.
2523 : 25)
สภาพแวดล้ อมทางสังคมกับการพัฒนาทรั พยากรมนุษย์
คนถือเป็ นสมาชิกคนหนึ่ งในสังคม ที่มีคนหลาย ๆ คนมาอยู่ร่วมกัน เกิดการแลกเปลี่ยน
ความคิดเห็ น ทั้ งเหมือนและต่างกัน พฤติกรรม และกฎระเบียบ มีความสัมพันธ์ ระหว่างกลุ ่ม สั งคมที่
อยู่ทุกวันนี้ แตกต่างจากสังคมในอดีต เนื่องจากการดําเนิ นชีวิต การบริ โภค ความเป็ นอยู ่นั้ น มีการ
เปลี่ ยนแปลง ความเปลี่ยนแปลงนั้ น เป็ นผลผลิต จากการกระทําของมนุษย์ มนุษย์เป็ นผู้สร้างกระแส
ดังนั้ นใน Module นี้ เราจะมาเรียนรู ้ในเนื้อหาวิชาดังนี้
1. ทฤษฎีวิวัฒนาการสายเดี่ยว
เชื่อกันว่ามาจากอิทธิพล แนวความคิดเกี่ยวกับ วิวัฒนาการของสิ่งมีชี วิต ของ Charles
Darwin สรุ ปได้ว่า วิวัฒนาการ ของสิ ่งมีชี วิตทั้ งหลายนั้ น เริ ่ มจากแบบชี วิต ที่มีโครงสร้าง ทางร่ างกาย
อย่างง่ าย ๆ ไม่มีกลไกทางระบบประสาทมากนัก แล้วพัฒนาไปสู่ชี วิตทั้งหลายนั้น เริ ่ มจากแบบชี วิต ที่
มีโครงสร้างทางร่ างกาย ที่สลับซับซ้อนเพิ่มมากขึ้ น มีความสามารถในการรับรู้ และเข้าใจสิ่งแวดล้อม
ต่ าง ๆ ได้ดี เช่ น วิวัฒนาการจากสัตว์เซลเดียว มาสู่สัตว์ ที่มีระบบประสาท สลับซับซ้ อนมากขึ้น เช่ น
มนุษย์ ซึ่ งต้องใช้เวลอันยาวนานมาก ในการวิวัฒนาการ ทําให้นักสั งคมวิทยา และมนุษยวิ ทยาสมัยนั้น
นําแนวคิดของ Darwin มาปรับใช้กับ ความเปลี่ยนแปลงทางสังคม และวัฒนธรรมได้ นักสังคมศาสตร์
ที่เด่ น ๆ เช่น เฮนรี่ มอร์ แกน, เฮอร์เบิร์ ต สเปนเซอร์, เอ็ ดวาร์ด บี ไทเลอร์ นักวิวัฒนาการสายเดี่ยว เชื่อ
ว่า สังคมมนุษย์ต่าง ๆ มี ภาวะเช่นเดียวกับสิ่ งมีชี วิต เริ่ มต้นด้วยการเป็ นสังคมแบบง่าย ๆ หยาบ ๆ แล้ว
ค่ อย ๆ เปลี่ยนแปลงไปสู่ ความเป็ นสังคม ที่สลับซั บซ้อนขึ้ น คนในสังคม ก็มีความแตกต่างกันมากขึ้ น