Page 30 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

20
คาร์ ล มาร์กซ์ (Karl Marx) มีความเชื่ อว่า การเปลี่ยนแปลงของทุ ก ๆ สังคม จะมี
ขั้ นตอนของการพัฒนาทางประวัติศาสตร์ 5 ขั้ น โดยแต่ละขั้ นจะมีวิธีการผลิต (Mode of Production) ที่
เกิดจากความสั มพันธ์ของ อํานาจของการผลิต (Forces of production) ซึ่ งได้แก่ การจัดการด้าน
แรงงาน ที่ ดิน ทุน และเทคโนโลยี กับ ความสัมพันธ์ทางสังคมของการผลิต (Social relation of
production) ซึ่ งได้แก่ เจ้าของปัจจัยการผลิ ต และคนงานที่ทําหน้าที่ผลิ ต แต่ในระบบการผลิตแต่ละ
ระบบจะมีความขัดแย ้งระหว่างชนชั้ นผู้ เป็ นเจ้าของปั จจัยการผลิตกับผู้ ใช้แรงงานในการผลิ ต ทําให้
เกิดการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ ที่ เป็ นโครงสร้างส่ วนล่างของสังคม (Substructure) และเมื่ อ
โครงสร้างส่ วนล่างมีการเปลี่ ยนแปลงจะมี ผลทําให้เกิดการผันแปรและเปลี่ ยนแปลงต่อโครงสร้ าง
ส่ วนบนของสั งคม (Superstructure) ซึ่ งเป็ นสถาบันทางสังคม เช่น รั ฐบาล ครอบครัว การศึกษา
ศาสนา และรวมถึ งค่านิยม ทัศนคติ และบรรทัดฐานของสังคม ลําดับขั้นของการพัฒนาทาง
ประวัติ ศาสตร์ของมาร์ กซ์ มีดังนี้
- ขั้ นสังคมแบบคอมมิ วนิสต์ดั้ งเดิม (Primitive communism) กรรมสิทธิ์ ใน
ปัจจัยการผลิตเป็ นของเผ่า (Tribal ownership) ต่อมาเผ่าต่าง ๆ ได้รวมตัวกันเป็ นเมืองและรัฐ ทําให้
กรรมสิ ทธิ์ ในปัจจัยการผลิตเปลี่ ยนไปเป็ นของรัฐแทน
- ขั้ นสังคมแบบโบราณ (Ancient communal) กรรมสิ ทธิ์ ในปั จจัยการผลิตเป็ น
ของรั ฐ (State ownership) สมาชิกในสังคมได้รั บกรรมสิทธิ์ ในทรัพย์สิ นส่วนตัวที่สามารถเคลื่อนย ้าย
ได้ ซึ่ งได้แก่ เครื่องใช้ส่ วนตัว และทาส ดังนั้ นทาส (Slavery) จึ งเป็ นกําลังสําคัญในการระบบการผลิ ต
ทั้ งหมด และต่อมาระบบการผลิตได้เกิดความขัดแย ้งระหว่างเจ้าของทาสและทาส
- ขั้ นสังคมแบบศักดิ นา (Feudalism) กรรมสิทธิ์ ในปั จจัยการผลิตเป็ นของขุน
นาง คือ ที่ดิ นโดยมีทาสเป็ นแรงงานในการผลิต
- ขั้ นสังคมแบบทุนนิ ยม (Capitalism) กรรมสิทธิ์ ในปั จจัยการผลิ ตเป็ นของ
นายทุน คือ ที่ ดิน ทุน แรงงาน และเครื่ องจักร โดยมี ผู ้ ใช้แรงงานเป็ นผู้ ผลิ ต
- ขั้ นสังคมแบบคอมมิ วนิสต์ (Communism) กรรมสิทธิ์ ในปั จจัยการผลิ ตเป็ น
ของทุกคน ทุกคนมีสิ ทธิเท่าเที ยมกัน ไม่มีใครเอาเปรี ยบซึ่งกันและกัน
ตามแนวความคิ ดของมาร์ กซ์ลําดับขั้ นของการนําไปสู่ การปฏิวัติของชนชั้นล่างของ
สังคมเกิ ดจาก กระบวนการดังต่อไปนี้
- มีความต้องการในการผลิต
- เกิดการแบ่งแยกแรงงาน
- มีการสะสมและพัฒนาทรัพย์สิ นส่ วนบุคคล
- ความไม่เท่าเทียมทางสังคมมีมากขึ้ น
- เกิดการต่ อสู้ระหว่างชนชั้ นในสังคม