Page 39 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๒๕
หมู่บ้าน (บ้านโพธิ์ กอง) เช่ น งานสงกรานต์ งานแห่กฐิน แห่ นาค งานแห่ขันหมาก โดยในยุคแรก
ของการแสดงกระโน้ปติงต็อง จะเป็ นการทําท่าเลียนแบบท่าทางธรรมชาติ ของตั๊กแตนตําข้าวตาม
จินตนาการของผู ้ แสดงเท่านั้น ต่อมาครูย ันต์ ยี่สุ่ นศรี ได้นําเอาการแสดงชุดนี้ ถ่ายทอดให้ กับ
นักเรียนโรงเรี ยนบ้านโพธิ์ กอง และได้สื บทอดต่ อกันเรื่อยมาจนถึ งปัจจุบัน
การแต่ งกาย
การแต่งกายของผู้ เล่นกระโน้ปติงต็องเป็ นเครื่องแต่งกายที่ สมมุติ ขึ้ น เพื่ อใช้ในการแสดงและ
พยายามให้เหมือนจริ งที่สุ ดเท่าที่จะทําได้ ฉะนั้ นผู ้ เต้นจึงแต่ งกายด้วยชุดสีเขียวใบไม้ ซึ่ งเป็ นสี เดียวกับ
ตั ๊กแตนตําข้าวจริ ง ๆ
บทร้องและจังหวะ บทร้องที่ใช้ร้องประกอบการเต้นระบําตั๊ กแตน จะไม่ จํากัดลงไปว่ามี เนื้ อ
ร้ องอย่างไร ขึ้ นอยู่กับผู้ ร้ องจะร้องเรื่ องราวใด ทั้งนี้ เพราะใช้ด้นกลอนสด บางทีก็ร้ องให้เข้ากับงานที่
ไปแสดง
๒.๔ รู ปแบบการแสดงกระโน้ ปติงต็อง
เริ่ มแรกการประดิษฐ์ การละเล่ นกระโน้ ปติงต็อง(พ.ศ. ๒๔๘๐-๒๕๐๖)
การแสดงกระโน้ปติงต็อง เป็ นการแสดงในหมู่บ้าน การเต้นจึงที่ เน้นความสนุกสนาน รื่ นเริง
ไม่ มีรูปแบบการเต้นที่ตายตัว การเต้นเน้นหนักไปในการเลียนแบบให้เหมือนท่ าทางของตั๊ กแตนตํา
ข้าวให้มากที่สุ ด ส่ วนเพลงก็เป็ นการด้นกลอนสดซึ่ งต้องอาศัยผู ้ ที่ มีความรู ้ความสามารถอย่างสู ง ซึ่ ง
มักจะกล่าวถึงธรรมชาติของตั๊กแตนตําข้าวตามที่ พบเห็นหรือมีความเข้าใจ ส่ วนดนตรี ก็ขึ้ นอยู่กับการ
แสดงที่ มี อยู่ หรื อที่ จัดขึ้ นในเทศกาลนั้ น ๆ ไม่ได้มี วงดนตรี หรื อดนตรี เฉพาะ ของการแสดง
กระโน้ปติงต็อง
รู ปแบบการเต้ น การเต้นเน้นความสนุกสนาน รื่ นเริ ง ไม่มีรู ปแบบการเต้นที่ ตายตัว แต่จะเป็ น
การเลี ยนแบบท่าทางของตั ๊กแตนตําข้าวให้เหมื อนที่สุ ด โดยต้องย่อเข่าลงและกระดกสะโพกให้
งอนขึ้ น หลังแอ่น การเดินจะใช้ การดีดขาออกไปด้านข้างสลับกันไปมา เน้นทางทางให้เกิ ดความ
ตลกขบขัน
ดนตรี ในยุคนี้ การแสดงกระโน้ปติงต็องเป็ นการแสดงสอดแทรกในการแสดงอื่น ๆ ดังนั้ น
เครื่ องดนตรี ที่ใช้เป็ นการใช้ตามที่ มีอยู ่ในการแสดงนั้ น ๆ แต่ มีการเน้นเครื่ องดนตรี ที่สําคัญคือ ปี่ สไล
(ปี่ ไฉน)เป็ นเครื่องดนตรี หลั กในการบรรเลงซึ่ งนายเหื อน ตรงศู นย์ดี เป็ นผู้เป่ าด้วยตนเอง รู ปแบบ
ดนตรี จะเป็ นการบรรเลงเพลงกันตรึ มในท่วงทํานองต่าง ๆ ลักษณะดนตรี ที่ใช้ประกอบด้วย