Page 27 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๑๓
ตํารารําไทย แปลมาจากตํารานาฏยศาสตร์ ของอินเดีย มิใช่ ท่ ารํานํามาจากอินเดีย อีกประการหนึ่ งจาก
การค้นคว้าและวิ จัย สรุปว่าท่ารําของไทยไมมีท่าที่สอดคล้องกับท่ ารํา ๑๐๘ ท่าของอินเดี ย จึงกล่าวได้
ว่าตําราการฟ้ อนรําของอินเดียหรื อตํารานาฏยศาสตร์ เป็ นเพี ยงตํานานท่ ารําของอินเดียและน่ าจะมี
อิ ทธิพลเพียงแรงบันดาลใจให้เกิดเรียกชื่ อรําไทยแต่ ละท่าเหมือนกั บที่มีในตําราของอิ นเดี ย เพราะท่าที่
ปรากฏแต่ เดิมมา ท่ารํ าของไทย เรียกเพลงช้ า เพลงเร็ ว เป็ นพื้น ไม่ มีชื่อเรี ยกในแต่ละท่ าและถ้าจะถื อ
ว่ า ชื่อท่ ารําที่ เรี ยกกันว่ า แม่ บทใหญ่ นั้ นเป็ นชื่ อเรี ยกแม่ ท่าในการรํ าจริ ง ๆ ในสมั ยโบราณแล้ ว
การรําแม่ บทใหญ่ก็ ควรจะเป็ นบทเรี ยนที่เรี ยนต่อเนื่ องเรื่อยมา เช่ นเดียวกับเพลงช้ า เพลงเร็ว มิใช่ เพิ่ง
จะนํ ามาแสดงท่ ารํ าตามภาพเขียนลายเส้ น ในหนังสื อตําราฟ้ อนรํ า ที่ พิ มพ์เมื่ อ พ.ศ. ๒๔๖๖
นอกจากนั้ นครู ลมุล ยมะคุปต์ ครู มัลลี คงประภัศร์ และหม่อมต่วน ภัทรนาวิ ก ย ังร่ วมคิ ดลีลาท่า
เอื้ อนคําในแม่ บท แล้วจึ งนํามาใช้ สอนในสมัยเปลี่ ยนแปลงการปกครอง ส่ วนข้อความที่ว่ า
“การเล่นละครรํ าไทย เราได้ตํารามาจากอินเดี ยเป็ นแน่” คําว่ าละครรํ าไทย ก็มิได้หมายถึงท่ ารําไทย
แต่หมายถึ งการเล่นละครอย่างของไทย ซึ่ งเป็ นเรื่ องแน่ว่าเรานําวิ ธีการต่าง ๆ มาจากอินเดีย แต่ มิใช่
ท่ารํ า (อรวรรณ ขมวัฒนา. ๒๕๓๐ : ๒๖๐-๒๖๑)
การเสนอทัศนะใหม่ของอรวรรณ ขมวัฒนา ในการวิจัยครั้ งนี้ ธนิต อยู่โพธิ์ ได้แสดงความ
คิ ดเห็นว่าเป็ นเรื่ องที่ดี ที่นักวิ ชาการรุ ่นใหม่ พยายามค้นคว้าสื บหาข้อเท็จจริ งไม่ควรหยุดนิ่ งยอมรับ
เพี ยงตําราเล่ มใดเล่มหนึ่ งเท่ านั้ น โดยไม่รู ้จักศึกษาค้นคว้าให้ถ่องแท้ (อรวรรณ ขมวัฒนา. ๒๕๓๐ :
๑๘๒) แม้ว่าจะมีความขัดแย ้งกับทัศนะเดิมที่ มีมาแต่ก็ มีข้อมูลที่ น่าสนใจหลายประการ จึ งนําเสนอต่อ
ผู ้สนใจเพื่อการศึกาค้นคว้าต่ อไป อย่างไรก็ตาม แม้จะมี เหตุผลกล่าวอ้างไว้ดังที่ กล่าวมาแล้ว ก็ย ังไม่
ปรากฏว่าได้มีผู ้ รู้ ท่านใดได้หยิ บยกทัศนะที่ตรงกับการวิจัยครั้ งนี้ มาพูดถึงอีกในโอกาสต่อ ๆ มา จึ งไม่
อาจจะหาข้อยุติจากผลการวิจัยในครั้ งนี้ ได้อย่างชัดเจน
จากการสัมภาษณ์ อาจารย์เสรี หวังในธรรม ถึงทัศนะที่ มีผลต่อการวิ จัยของอรวรรณ ขมวัฒนา
ในครั้ งนี้ อาจารย์เสรี หวังในธรรม ได้ให้ข้อคิดเห็ นว่า ตําราท่ารําของมนุ ษย์ในแต่ละชาติแต่ ละชุ มชน
คงจะเกิดขึ้ นเองโดยธรรมชาติของตน ชาติไทยเรามีพระมหากษัตริ ย์เป็ นประมุข คนไทยนับถื อศาสนา
พุทธ ท่ารํ าของไทยเรามีลักษณะอ่ อนช้อย ซึ่ งต่ างกับท่ ารําของอินเดี ย ซึ่ งเป็ นท่าเต้ น เมื่อดู แล้ ว
เปรี ยบเทียบเข้ากับของเราไม่ได้ เพราะฉะนั้ น ผลการวิจัยของอรวรรณ ขมวัฒนาก็มีความเป็ นไปได้
เพราะเป็ นการอาศัยหลักฐานที่ เห็นจริ ง ส่วนตํานาน ตําราไทยที่สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมพระยา
ดํารงราชานุภาพ ทรงนิ พนธ์ไว้ ก็ ถือเป็ นเรื่องของตํานาน ซึ่ งเราจะต้องศึกษาและรั บรู้ไว้ (เสรี หวังใน
ธรรม เป็ นผู ้ ให้สั มภาษณ์, พันธ์ทิพย์ ทองอร่าม เป็ นผู ้ สัมภาษณ์ ที่กองการสังคี ต กรมศิลปากร เขตพระ
นคร กรุ งเทพมหานคร เมื่อวันที่ ๒๑ เมษายน พ.ศ. ๒๕๓๕.)