Page 126 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๑๑๖
สรณํ คจฺฉามิ สงฺ ฆํ สรณํ คจฺฉามิ ท่ องไปด้วย โรยปุ๋ ยไปด้วย … พอให้เป็นพิธี สามที... “(เฮือง มีลา,
๒๕๕๐ : สัมภาษณ์)
เมื่อถึงเวลาคํ่าหนุ ่มสาวชาวพวนบ้านผือก็จะเล่นสะบ้าหรือไปจกสาว ได้แก่ “...ไปนั ่ ง
แคร่เล่นสาว ไปอยู่กับสาวเข็นฝ้ าย ไปช่วยสาวกําฝ้าย...” “ ...ไปจกสาว คือการไปกอดจูบลูบคลํา
ถือว่าไม่ผิด ไม่เอาเรื ่ องกัน ฝ ่ายหญิงก็ไม่เอาเรื ่ อง มันเป็นประเพณีแต่ก่อน...“ (เฮือง มีลา, ๒๕๕๐ :
สัมภาษณ์) “…แต่ก่อนเคยเห็นอยู ่ หนุ่ มสาวมาจีบกัน เอาเชือกและเอาข้าวไปวางให้ไปล้วงเอาข้าว
และกระตุก สมัยก่อนจีบสาวก็จะเป ่าแคน เมื ่ อรู้ ว่าฝ ่ายชายมาหาหญิงสาวก็จะเปิดหน้ าต่าง ผู้ สาวเขา
ก็จะกระตุกเชือก เป็ นการมัดใจโดยการวางข้าว เป็ นการหยอกล้อกัน…” (บุญถม เจริญชนม์, ๒๕๕๐
: สัมภาษณ์)
๒. เมื่อถึงวันขึ้น ๔ คํ่ า เดือน ๓ จะเป็ นการถวายภัตตาหารแด่พระสงฆ์และไม่มีการ
ทํางานใดๆ ดังเช่นวันแรก
๓. วันขึ้น ๕ คํ่า เดือน ๓ จะมีการถวายภัตตาหารแด่พระสงฆ์พร้อมกับฟ ังเสียงฟ้ า
ร้องพร้อมกับจะพยากรณ์สภาพภูมิอากาศในปีนั ้ นๆ “...ประเพณีฟ้ าร้องได้ยินมานานแล้ว ว่ ามันจะ
ดังฝ ั ่ งไหน ถ้ามันดังก็ดี ความเชื ่ ออีกอย่างคือ ถ้าตื ่ นมาเจอแดดในตอนเช้าก็เเสดงว่าปี นั ้ นจะร้อน ถ้า
ตื ่ นเช้ามาแล้วปีนั ้ นเจอเมฆอากาศจะดี...” (เฮือง มีลา, ๒๕๕๐ : สัมภาษณ์ ) และเมื่อถวายภัตตาหาร
เสร็จเมื่อกลับมาถึงบ้านชาวพวนจะ “...เอาฟื นขว้างไป เอานํ้ ามารดฟื นที ่ หุงข้าว พอเอาฟื นออกจาก
เตาเอานํ้ ารด ขณะรดนํ้ าก็พูดว่า “เคราะห์หายสายวัน” แล้วก็ขว้างฟืนไปทางทิศตะวันตก ทิศผีตาย
เคราะห์กายสายวันนี ่ หมายถึงเคราะห์ร้ายให้หายไปกับตะวัน...” (ฤดีมน ปรีดีสนิท, ๒๕๕๐ :
สัมภาษณ์)จนกระทั ่ งไฟดับจึงถือว่าสิ้นสุดการกําฟ้ า
ในการถวายภัตตาหารแด่พระสงฆ์ พบว่าชาวพวนตําบลบ้านผือมีขนมเฉพาะ
สําหร ับงานประเพณีบุญกําฟ้ าด้วยเช่นกัน ประกอบไปด้วยข้าวต้มมัดไส้กล้วยและไส้ถั ่ ว นํ้าตาลที ่ ทํา
จากนํ้าอ้อยตากแห้ง ตลอดจนขนมหมกซึ่งเป็นขนมที่ทําจากเอานํ้าอ้อยมาใส่มะพร้าวผสมนํ้าแล้วนึ่ง
(เฮือง มีลา, ๒๕๕๐ : สัมภาษณ์)
ป ัจจุบันชาวพวนตําบลบ้านผือมีจํานวนน้อยที่ ยังยึดถือธรรมเนี ยมปฏิบัติในประเพณี
บุญกํ าฟ้า เพราะนอกเหนื อจากประเพณี บุญกําฟ้ าแล้ วยังมีประเพณีซึ่งชาวพวนยึดถือว่ าเป็ นของ
ดั ้ งเดิมที่สืบทอดมาจนถึงป ัจจุบันและกลายเป็ นงานใหญ่ ของชาวพวนบ้านผือ ได้ แก่ งานบุญข้าวจี่
งานบุญบั ้ งไฟ งานบุญลานข้าว งานบุญสงกรานต์ และงานบุญกฐิน (บุญถม เจริ ญชนม์, ๒๕๕๐ :
สัมภาษณ์) โดยเฉพาะงานบุ ญกฐิน (ซึ่ งปัจจุ บันรวมถึงผ้าป ่าด้วย) จะกลายเป็ นงานขนาดใหญ่ที่กลุ่ม
ชาติพันธุ์ทั ้ ง ๑๙ จังหวัดทั ่ วประเทศจะพร้อมใจผลัดเปลี่ยนกันเป็นเจ้าภาพ และชาวพวนตําบลบ้าน
ผือให้ความสําคัญกับงานดังกล่าวมากที่สุด