Page 105 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๙๔
๓.๑) มุมมองต่อการหาจุดขายของประเพณี เพื่อการท่องเที่ ยว
มุมมองของชาวพวนบ้านหาดเสี้ยวในประเด็นนี้เป็ นมุมมองเชิงบวกที่เห็นว่ า
การจัดประเพณี บุ ญกํ าฟ้ าบ้ านหาดเสี้ยวที่ เป็นอยู ่และมีเจตนาที่จะส่งเสริมให้เป็ นกิจกรรมการ
ท่องเที่ยวของอําเภอศรีสัชนาลัยหรือตําบลหาดเสี้ยวและไม่ว่าจะจัดโดยใครก็ตามล้วนเป็นสิ่งที่ ดี แต่
ยังไม่แน่ ใจว่ าประเพณีบุ ญกําฟ้ าจะสามารถจัดเป็ นกิ จกรรมการท่องเที่ยวได้มากน้ อยเพียงใด เมื ่อ
เทียบกับประเพณีบุ ญกําฟ้าของตํ าบลทุ่งโฮ้ง จังหวัดแพร่ที่มี ชื่ อเสียงมากกว่า ด้ วยเหตุนี้ประเพณี
บุ ญกํ าฟ้ าบ้ านหาดเสี้ ยวจึง จําเป็ นต้อง “…ศึ กษาดีๆก่อนว่ าการละเล่ นแต่ละอย่ างมันมี จุดขาย
ตรงไหนได้บ้าง…” (สง่า เกิดใหญ่, ๒๕๕๐: สัมภาษณ์) ซึ่งจุดขายดังกล่ าวก็ไม่เป็ นสิ่งที่ น่ ากังวล
เนื่ องจากเป็นการอนุ ร ักษ์วัฒนธรรมชาวพวนบ้านหาดเสี้ยวเอาไว้รู ปแบบหนึ่ง “...บางอย่างมันตรง
อยู่ ตลอดไม่สู ญหาย แต่ถ้ าเขามาศึกษาต้ องทําให้ เขาดูว่ ามันเป็ นอย่างไร จัดฉากแค่นี้ ก็ไม่ น่ าจะ
เสียหายอะไร ... เราต้องเล่าให้เขาฟ ังว่าเป็นอย่างนี้ อย่างนี้ นะ...” (สาธร โสร ัจประสพสันติ, ๒๕๕๐:
สัมภาษณ์)
อย่างไรก็ดี ความพยายามหาจุดขายดังกล่าวข้างต้น ยังคงแฝงไปด้วยความ
เป็ นห่วงเกี่ ยวกับความหมายหรือคุณค่าของประเพณี บุ ญกํ าฟ้ าหากเป็ นกิจกรรมที่ ต้องต้ อนร ับ
นักท่ องเที่ยวแล้วจะเบี่ยงเบนประเด็นไป โดยเฉพาะเมื่อเทียบเคียงจากประเพณีแห่นาคขึ้ นช้ างซึ่ง
กลายเป็ นกิ จกรรมทางการท่ องเที่ ยวของชาวหาดเสี้ ยวที่ ปรากฏในปฏิทิ นการท่องเที่ ยว
ระดับประเทศไปแล้ว แต่ ปรากฏว่าไม่มีการนําเสนออัตลักษณ์ทางวัฒนธรรมพวนมากเท่าใดนัก หรือ
แม้จะนํ าเสนอก็เป็ นการนําเสนอที่ไม่ ถูกต้ องตรงกับวัฒนธรรมชาวพวนบ้านหาดเสี้ยวที่แท้ จริง
โดยเฉพาะอัตลักษณ์ทางภาษา ดังคํากล่าวที่ว่า
“…ที ่ แห่นาคที ่ รายการเมื ่ อกี้ อาจจะเล่าไปแล้วว่าทํ าไมต้องเอาช้าง
ข้ามนํ้ าเพราะว่าเขาจะไปบวชพระที ่ นู้น ความหมายมันก็หายไปแล้วแต่ที ่ จริงมันก็ไม่ใช่
ถ้าจะข้ามเดี๋ยวนี้ เขาข้ามสะพานได้ แล้วถ้าดูจากใจจริงแล้ ว กระบวนการก็ไม่ใช่มีช้าง
อย่างเดียวต้องมีแตรวงด้วยเป็ นขบวนขึ้นหน้ าไป อันนี้ เห็นช้างโด่ๆ มาก่อน…
… แล้วอยากจะบอกตรงนี้ ว่าเคยมีนักศึกษาคนหนึ ่ งหน้ าตาดีก็คงจะ
เรียนอยู่เขาเอาไปออกรายการช่อง ๗ เขาพูดลาวได้เป็ นภาษาพื้นเมืองเป็ นภาษาหาด
เสี้ ยว พอสัมภาษณ์จบพิธี กรให้ขอบคุ ณเป็นภาษาหาดเสี้ยว ว่ายังไง “ขอบคุณค่ะ ”
อย่างนี้ เราก็นึกเสียดายเนาะ ไปออกรายการตั ้ งยาวทําให้ ความเชื ่ อถือของบ้านเราหมด
ไป…”
(สง่า เกิดใหญ่, ๒๕๕๐: สัมภาษณ์)