Page 74 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

66
การวางแผนที่ดี นั้ นจะต้องประกองด้วยองค์ ประกอบที่ชัดเจนและมีความต่อเนื่ องตามลําดับ
ของความสําคัญในการนําไปปฏิบัติ เพื่อให้ได้ รับผลที่ เป็ นรู ปธรรม อีกทั้ งจะย ังสร้างความเข้าใจให้
ตรงกันระหว่างผู ้ ที่นําแผนไปตี ความเพื่อการปฏิ บัติ อีกด้วย ซึ่ งองค์ประกอบของแผนที่สําคัญๆ มีดังนี้
1. จุดมุ่งหมาย (ends) เป็ นองค์ประกอบที่ แสดงถึงวัตถุประสงค์ ความมุ่งหวังหรือจุดมุ ่งหมาย
ของแผนที่ได้ กําหนดขึ้ น โดยอาจชี้ ถึงสภาพปั ญหา ความเป็ นมา หรื อภูมิหลังที่ จําเป็ นต้องทําให้มีการ
วางแผน รวมถึงประโยชน์ที่จะเกิ ดจากการวางแผนนั้ นๆ
2. วิ ธี การ (means) เป็ นองค์ประกอบที่ แสดงถึ งข้อมู ลที่นํามาวิ เคราะห์ แล้วกําหนดเป็ น
ทางเลือกไว้หลายทางเลือก เพื่ อนําไปสู่ การปฏิบัติ เพื่อให้บรรลุถึงจุดมุ่งหมาย (ends) ที่ได้กําหนดไว้แล้ว
3. ทรัพยากร (resource) เป็ นองค์ประกอบที่ แสดงถึงประเภทของทรั พยากรต่างๆ ที่ จําเป็ น
และสําคัญทั ่งในเชิงปริ มาณและคุณภาพ เช่ น คน เงิน วัสดุ อุปกรณ์ และวิธีการจัดการ ที่ต้องจัดสรร
ให้กับวิธีการหรื อทางเลือกตามที่ ได้กําหนดไว้
4. การนําแผนไปใช้ (implementation) เป็ นองค์ประกอบที่ระบุถึงวิธีการ หรื อการตัดสิ นใจ
เพื่อเลื อกทางเลือกหรื อแนวทางที่ดีที่ สุ ดในการปฏิบัติให้เป็ นไปตามแผนหรื อวัตถุประสงค์ของแผนซึ่ ง
ได้กําหนดไว้ ทางเลื อกในการดําเนิ นงานจะต้องมีลักษณะที่ ประหย ัดและให้ ประโยชน์ที่เหมาะสม จึ ง
จะถือว่าเป็ นทางเลือกและเป็ นการดําเนิ นงานที่ดี
5. การควบคุม (control) เป็ นองค์ประกอบที่แสดงถึงการตรวจสอบและการประเมินผลการ
ดําเนิ นงานของแผน โดยจะต้องมีดัชนี ชี้ ให้ เห็นถึงความเป็ นไปได้และความมีประสิ ทธิภาพว่ามี มากน้อย
เพี ยงใด มีปั ญหาอุปสรรคอย่างไรบ้าง และจะต้องมีการปรั บปรุ งหรื อหาทางแก้ไขอย่างไร ซึ่ งการ
ควบคุมจะต้องมี การประเมินทุกขั้นตอน ทุกระยะของการดําเนินงานและจะต้องกระทําอย่างต่อเนื่ อง
เพื่อจะได้ทราบถึงความสําเร็ จและสิ่งที่ ต้องปรับปรุ งต่อไป
นอกจากนี้ แล้วขั้ นตอนที่มีความสํ าคัญต่อการวางแผนอี กประการหนึ่ ง ได้แก่ การจัดทําแผน
หรื อการร่ างแผนซึ่ งจะต้องกระทําอย่างรอบคอบ และมีการชี้ แจงแผนเพื่อให้ เกิดความเข้าใจในแผน
ร่วมกัน การปรับแผนเพื่อให้มีความยืดหยุ่นเพื่อให้สามารถดําเนิ นการได้ อย่างไรก็ตามภายหลังจากที่มี