43
ประวั
ติ
ศาสตร์
(history) หรื
อจุ
ดประสงค์
หรื
อเป้
าหมาย (purpose) ซึ
่
งทุ
กปั
จจั
ยดั
งกล่
าวเป็
นสิ
่
งสํ
าคั
ญที่
เข้
ามาเกี่
ยวข้
องกั
บกระบวนการของข้
อมู
ลสื่
อสาร (information process) ทั
้
งสิ
้
น และเนื่
องจากทฤษฎี
ข้
อมู
ลข่
าวสาร(information theory) เป็
นสิ
่
งสํ
าคั
ญและแฝงอยู
่
ในระบบเศรษฐศาสตร์
ดั
งนั
้
นโดยตั
วของ
ข้
อมู
ลข่
าวสารเองจึ
งมี
ฐานะเป็
นสิ
นค้
า (product) ที่
อยู
่
ในระบบของการซื
้
อขาย และในอี
กแง่
การสื่
อสาร
เป็
นตั
วที่
ทํ
าให้
ระบบเศรษฐกิ
จดํ
าเนิ
นไปได้
ด้
วยระบบโครงสร้
างของข่
าวสาร ซึ
่
งเป็
นเรื่
องที่
น่
าสนใจ
เป็
นอย่
างยิ
่
ง เราควรรวมหรื
อแยกการวางแผนทางเศรษฐกิ
จกั
บระบบของการสื่
อสารออกจากกั
นหรื
อไม่
อย่
างไร และรู
ปแบบจํ
าลอง (model) ของการวางแผนควรออกมาในลั
กษณะอย่
างไร ซึ
่
งเป็
นประเด็
น
ที่
ย ั
งคงถกเถี
ยงอยู
่
เสมอระหว่
างความเป็
นไปได้
เชิ
งทฤษฎี
ระหว่
างนั
กทฤษฎี
(theoretical) กั
บนั
กปฎิ
บั
ติ
การ (empirical) และนั
กโครงสร้
าง (the structuralist) ที่
แต่
ละกลุ
่
มต่
างมองว่
าข้
อมู
ลข่
าวสาร เป็
นส่
วน
หนึ
่
งของระบบการสื่
อสารในแง่
มุ
มที่
ต่
างกั
น ดั
งนั
้
น ก่
อนที่
จะไปถึ
งการสร้
างแบบจํ
าลองของแผนการ
สื่
อสาร เราควรจะทราบและเข้
าใจถึ
งธรรมชาติ
และคุ
ณลั
กษณะบางประการเกี่
ยวกั
บการสื่
อสารของ
มนุ
ษย์
ว่
ามี
ความหมายมี
กระบวนการในระดั
บที่
เล็
กไปสู
่
ระดั
บใหญ่
อย่
างไร และประกอบไปด้
วย
องค์
ประกอบใดบ้
าง และสั
มพั
นธ์
กั
บงานด้
านเศรษฐกิ
จอย่
างไร ซึ
่
งหากเราจะนิ
ยามจุ
ดที่
เล็
กที่
สุ
ดของ
การสื่
อสารในลั
กษณะของการสื่
อสารของมนุ
ษย์
นั
้
น คํ
าว่
าการสื่
อสารของมนุ
ษย์
(human
communication) ก็
คื
อ กระบวนการในการส่
ง ถ่
ายทอด หรื
อสื่
อสารความหมายจากบุ
คคลหนึ
่
งไปย ั
ง
อี
กบุ
คคลหนึ
่
ง ซึ
่
งในกระบวนการดั
งกล่
าวจะประกอบด้
วย ผู
้
ส่
งสารและผู
้
รั
บสาร (communicator and
communicatee) และความสั
มพั
นธ์
ระหว่
างผู
้
ส่
งสารกั
บผู
้
รั
บสารก็
คื
อการรั
บรู
้
ซึ
่
งกั
นและกั
น เป็
นการ
รั
บรู
้
และเป็
นความพยายามที่
ผู
้
ส่
งสารต้
องการจะมี
อิ
ทธิ
พลเหนื
อผู
้
รั
บสาร ซึ
่
งแม็
ค ไคว์
(Mc Quail)
ได้
กล่
าวว่
าจากส่
วนประกอบทั
้
ง 3 ส่
วนของการสื่
อสารดั
งกล่
าวข้
างต้
น เราอาจกระจายตั
วแปรทางการ
สื่
อสารออกได้
หลายประการ ดั
งนี
้
-
การสื่
อสารจะประกอบด้
วยความตั
้
งใจ (intention) โดยเฉพาะอย่
างยิ
่
งกั
บผู
้
รั
บสารซึ
่
งการ
สื่
อสารคื
อการเปลี่
ยนแปลงในเรื่
องใดเรื่
องหนึ
่
งที่
ผู
้
ส่
งสารต้
องการให้
เกิ
ดขึ
้
นในตั
วของผู
้
รั
บสาร
-
มี
การสร้
างแรงเสริ
มย ํ
้
า (reinforcement) จากภายนอก ซึ
่
งก็
คื
อตั
วสาร (message) ดั
งนั
้
น
สารจะเป็
นเครื่
องมื
อสํ
าคั
ญในการก่
อให้
เกิ
ดการเปลี่
ยนแปลงนั
้
นๆ
-
การสร้
างประสบการณ์
ร่
วม (sharing of experience) ทั
้
งผู
้
ส่
งสารและผู
้
รั
บสารในเรื่
อง