Page 106 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๙๕
๑.๒.๓.๔ ติดตามหากัน มีทั ้ งฝ ่ายชายเป็ นผู้ติดตาม และฝ ่ายหญิง
เป็ นผู้ติดตาม ต้องผจญภัย มีการปลอมตัว โดยผู้ มีอํ านาจ เช่น เทวดา ฤๅษี มีส่วนเกี่ยวข้อง
๑.๒.๓.๕ ตัวเอกฝ ่ายชายฝ ่ายหญิง พบกัน มีเหตุให้ไม่เข้าใจกัน จํากัน
ไม่ได้ หรืออาจมีเรื่ องอิจฉา ริษยา กลั ่ นแกล้ ง มีอิทธิพลบางอย่างครอบงําอยู่
๑.๒.๓.๖ มีการทดสอบใจกัน และก่อนจะเข้าใจกัน โดยมีการพิสู จน์
ความบริสุทธิ ์ ถึงขั ้ นอาจมีฝ ่ายใด ฝ ่ายหนึ่งเสียชีวิตก่อนแล้วจึงจําได้ แต่มักมีเทวดา มาช่วยทําให้ฟื้ น
๑.๑.๓.๗ มีการดําเนินต่อไปในรุ่นลูก หลาน และตัวเอกมีส่วนร่วมด้วย
๑.๒.๔ เครื่องมือที่ใช้ในการดําเนินเรื่อง การแสดงละครชาตรี นอกจากตัวละคร
ดําเนินเรื่อง ด้วยบาทบาทของตนเองแล้ว ยังมีการดําเนินเรื่องให้สนุกสนาน ด้วยการกํ าหนดให้มี
บางสิ่งบางอย่าง มาเป็นตัวการช่วยดําเนินเรื่อง เครื่องมือที่พบ มีดังนี้
๑.๒.๔.๑ สัตว์ต่าง ๆ ที่ใช้เป็ นพาหนะ เช่น ม้า เป็ นต้น
๑.๒.๔.๒ สิ่งของคู่บารมีตัวเอก ที่ มีฤทธิ ์ ต่าง ๆ เช่น ไม้เท้าต้นชี้ตายปลาย
ชี้เป็ น นํ้าเต้าไฟ ธง มีดโต้ เป็ นต้น
๑.๒.๔.๓ ของที่ระลึก เครื่องเตือนความจําของตัวเอก เช่น แหวน
ผ้าสไบ เป็นต้น
๑.๒.๔.๔ เวทมนตร์ คาถา ไสยศาสตร์ และอภินิหาร ต่ าง ๆ ทําให้
สนุ กสนาน ตื่นตา ตื่ นใจ เช่น การทําเสน่ห์ สาป เป ่ามนต์
๑.๒.๔.๕ เทวดา มีบทบาทในการดําเนินเรื่อง เพราะจะคอยช่วย
ดลบันดาล สิ่งต่าง ๆ ที่ การดําเนินเรื่องไม่ สมจริงได้นัก เทวดาจะเป็นตัวเชื่อม ให้เป็ นไปได้อย่างมี
เหตุผลอันควรมากขึ้น
๑.๒.๔.๖ อมนุ ษย์ ได้แก่ ยักษ์ วิทยาธร กินนร พญานาค
๑.๒.๔.๗ การปลอมตัว มีการดําเนินเรื่องในลักษณะการปลอมตัว เป็นรูป
ต่าง ๆ เพื่อประโยชน์ ในหลาย ๆ ด้าน เช่น การลองใจ สะดวกในการเดินทาง เช่น สวมรูปเงาะ รูป
ยักษ์ รูปม้า รูปโม่งป ่า พราหมณ์ ทําให้ผู้ชมตื่นเต้น สนุกสนาน
การดําเนินเรื่องของการแสดง ละครชาตรีนอกจากการใช้ตัวละครเป็นตัวดําเนิน
เรื่องในลักษณะดังกล่าวแล้ว ในระหว่างการดําเนินเรื่อง มักจะแทรกสิ่งละอันพันละน้อย เพื่อให้
การแสดงมีความสนุกสนานโดยการใช้บทเจรจา ฉะนั้ น เมื่อถึงตอนใดที่ สามารถจะหยุดเพื่อเจรจาได้
ผู ้ ร้องจะทอดเสียงลง เพื่อแทรกบทเจรจาได้ ผู้แสดงต้องใช้ความสามารถในการเจรจา ให้กินใจผู ้ ชม
ให้เกิดอารมณ์ตามเรื่อง อาจเป็นบทเศร้า บทร ัก การให้คติสอนใจ บทสนทนาของตัวตลก ที่สามารถ
ให้ความสนุกสนาน เพลิดเพลินในการชมละคร
การแทรกบทตลกในการดําเนินเรื่อง สําหร ับการแสดงละครชาตรี ถือว่าสําคัญ
ที่ผู้แสดงพยายามแทรกลงไปในการแสดงเกือบทุกอารมณ์ แม้แต่บทของการต่อสู้ ระหว่างตัวสําคัญ
ตัวตลกก็จะใช้ลีลาท่าทางมุขตลกเข้ามาแทรก เพื่อให้เกิดความสนุ กสนานทําให้บทของการต่อสู้หรือ
การแสดง ไม่ทําให้ผู้ชมเครียดจนเกินไป