Page 105 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

๙๔
๑.๒.๓ ลักษณะการดํ าเนินเรื่อง
ลักษณะการดําเนินเรื่อง มักกล่าวถึงอาการที่ตัวละครต่าง ๆ กระทํา ป ัญหาที่
เกิดขึ้น โดยมีการดําเนินเรื่องคล้ายคลึงกัน ดังนี้
๑.๒.๓.๑ ตัวเอกเดินทางออกจากเมือง โดยเฉพาะตัวเอกฝ ่ายชาย โดยมัก
เป็ นการเดินทางเพื่อดําเนินกิจกรรมต่าง ๆ หรือมีเหตุบังคับให้ต้องเดินทางไป มีรายละเอียด ดังนี้
๑) เดินไปศึกษาหาความรู้ เช่น พระอภัยมณีและศรีสุ วรรณ ไปเรียนวิชา
กับทิศาปาโมกข์ พระกายวรรณและพระขันเพชร โอรสต่างเมืองมาเรียนวิชา กับพระอาจารย์ที่ใน
กลางป ่า เป็ นต้น
๒) ประพาสป ่า ล่าสัตว์ เช่น พระลักษณวงศ์ อายุ ๘ ปี ท้าวพรหมทัต
และนางสุวรรณอําภา พาไปเที่ยวป ่า แล้วเกิดเหตุ ต้องพลัดพรากกัน เป็นต้น
๓) เลือกคู่ครอง มักเป็ นตัวเอกฝ ่ายหญิง เช่น เรื่องมณีพิชัย นางเกษิณี
ธิดาท้าววรกรรณและนางบุษบง เจ้ากรุงปาตลี จะทําการเลือกคู่ พระอินทร์แปลงตัวเป็ นคนบ้ามา
เลือกคู่ หรือ นางรจนา ธิดาท้าวสามลและนางมณฑา จะทําการเลือกคู่ พระสังข์ทองในรูป เจ้าเงาะ
มาเลือกคู่ เป็ นต้น
๑.๒.๓.๒ ตัวเอกพบคู่ครอง การดําเนินเรื่องมีลักษณะที่ทําให้ ตัวเอกของ
เรื่อง ได้พบคู่ครอง การพบมักมีวิธีการคล้ายกัน ดังนี้
๑) ตัวเอกฝ ่ายชายเดินทางไปเมืองฝ ่ายหญิง ได้พบกันเกิดร ักชอบพอกัน
เช่ น พระกายวรรณเดินทางผ่านเมืองนางพวงนพมาศ และได้ช่วยเหลือนางพ้นจากสงครามยักษ์
จึงได้นางพวงนพมาศเป็นมเหสี เป็ นต้น
๒) ฝ ่ายหญิงจัดพิธีเลือกคู่ครอง เช่น นางรจนาเลือกคู่ นางเกษิ ณีเลือกคู่
เป็ นต้น
๓) มีสื่อชักนําให้ตัวเอกฝ ่ายชายและฝ ่ายหญิงได้พบกัน และถูกชะตากัน
มักเป็ นพี่เลี้ยงตัวเอกฝ ่ายชายหรือฝ ่ายหญิ ง เทวดา ที่ ดําเนินเรื่องในทํานองดลใจ อุ ้มสม หรือแปลง
กายส่งให้ โดยใช้สิ่งของ เช่น ว่าว ในเรื่องสุวรรณหงส์ และเรื่องแก้วหน้ าม้า เป็นต้น เหตุบังเอิญที่
เกิดขึ้นกับตัวเอก เช่น หลงทาง จึงบังเอิญพบกันในระหว่างทาง
๑.๒.๓.๓ ตัวเอกฝ ่ายชายได้ตัวเอกฝ ่ายหญิ ง แล้วมีเหตุต้องพลัดพราก
จากกัน ส่วนใหญ่มีสาเหตุมาจาก
๑) ทั ้ งคู่เดินทางออกจากเมือง ระหว่างทางมีเหตุต้องพลัดพราก เช่ น
นอนหลับถู กยักษ์ ผีพราย ลักตัวไป
๒) พลัดพรากทั ้ งที่อยู่ในเมือง โดยมีเหตุให้ตัวเอกฝ ่ายชายต้องออกจาก
เมืองระยะหนึ่ง ฝ ่ายหญิงถูกกลั ่ นแกล้งใส่ความ ต้องนี ไปก่อนตัวเอกฝ ่ายชายจะกลับมา
๓) ตัวเอกฝ ่ายชายและฝ ่ายหญิง ได้เสียกันกลางป ่า ฝ ่ายชายมีเหตุต้อง
อํ าลากลับเมือง ด้วยเหตุต่าง ๆ และสัญญาว่ าจะมาร ับนางแล้วมีเหตุมีเหตุทําให้ไม่ได้มาร ับ