Page 49 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

36
การเปลี่ ยนแปลงแรกเกิ ดขึ้ นในบางคอแหลม เมื่อมี การตั ด ถนนเจริ ญกรุ ง ในสมัย
พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 โดยในปี พ.ศ. 2404 ชาวต่างประเทศได้เข้าชื่ อกัน
ขอให้ สร้างถนนสายยาวสําหรั บขี่ม้า และใช้รถม้าเป็ นการยืดเส้ นยื ดสายออกกําลังและตากอากาศ
รั ชกาลที่4 ทรงดําริ เห็นชอบด้วยว่าเพื่อให้บ้านเมืองงดงามขึ้ นไม่น้อยหน้าพวกยุโรป จึงโปรดเกล้าให้
ตัดถนน 3 สาย 2ใน3 สายนี้ ได้แก่ถนนเจริ ญกรุง ตั้งแต่สะพานดํารงสถิ ต เวิ้งนครเกษม ไปทางสามแยก
ตรงไปจดคลองผดุ งกรุ งเกษมที่สะพานเจริ ญสวัสดิ์ อี กสายหนึ่ งคือถนนเจริ ญกรุงตอนใต้ ตั้งแต่ช่ วง
สามแยกไปทางตลาดน้อย สี่ พระยาบางรัก จนสุ ดถนนตก ผู้ ที่ทําการสํารวจ วางผังแนวถนนสายนี้ เป็ น
ชาวอังกฤษชื่ อ เฮนรี่ อาลบัสเตอร์ (ต้นสกุลเศวตศิลา) แนวถนนนี้ ตัดเลี ยบแนวแม่นํ้ าเจ้าพระยามา
สิ้ นสุ ดตรงที่แม่ นํ้ าเจ้าพระยาโค้งอ้อมสั นดอนมีลักษณะเป็ นหั วแหลม ชื่อว่าตําบลบางคอแหลม ตาม
สภาพของผืนดินบริ เวณนั้ น และย่านนี้ จึงเรี ยกภายลังว่า “ถนนตก” ตามที่ถนน เจริ ญกรุ งตัดมาตกแม่นํ้ า
เจ้าพระยาตรงจุดนี้ 48
ถนนเจริ ญกรุง ที่ ทอดตัวไปตามลํานํ้ าเจ้าพระยานั้ น เป็ นเครื่ องแสดงการขยายตัวของเมือง
ลงมาทางใต้ ตลอดแนวถนนเจริ ญกรุ งทางด้านใต้นี้ ได้เป็ นที่ ตั้ งของบริษัทห้างร้ านทั้ งชาวยุโรปและชาว
จีนที่ทําการค้ากับต่างประเทศ เรื อเดิ นสมุทรที่ขนส่ งสิ นค้าและผู ้โดยสารต่างเข้ามาจอดตามริ มฝั่งแม่นํ้ า
เจ้าพระยา
รถราง เป็ นการขนส่ งมวลชนซึ่ งไม่ เพียงเปลี่ยนวิถีการดําเนิ นชีวิตของคนในเขตเมืองหลวงที่
อยู่ใกล้กับศูนย์กลางการบริ หารระบบราชการเท่ านั้ นแต่ ย ังเปลี่ ยนแปลงวิ ถี ชีวิ ตของชาวบางบางคอ
แหลม-บางโคล่ด้วย รถรางซึ่ งได้อาศัยเส้นทางของถนนเจริ ญกรุ งในการเดินรถเป็ นสิ่ งที่ เปิ ดโลกของ
ชาวบางโคล่ให้เชื่ อมโยงกับโลกภายนอกได้สะดวกขึ้ น การสร้ างรถรางเริ ่ มเมื่อ ปี พ.ศ. 2430 โดย
Captain Loftus, Admiral Richelieu และวิศวกร Westenholz ชาวเดนมาร์ก เป็ นผู ้ ขอพระราชทาน
อนุญาตตั้ งบริ ษัทดํ าเนินกิจการ เปิ ดบริ การ เมื่อ 22 กันยายน พ.ศ. 2431 นับเป็ นประเทศแรกในทวี ป
เอเชีย ในครั้ งแรกเป็ นรถรางเทียมม้า คือใช้ ม้า 8 ตัวแยกเป็ น 2 พวงๆ ละ 4 ตัว รากรถให้วิ่ งไปตามราง
เส้นทางเดินรถตั้งแต่หลั กเมืองจนถึงถนนตก เส้ นทางสายนี้ ยาวมากและเป็ นเส้นทางสายที่ยาวมากจึง
ต้องเปลี่ยนม้าเป็ นชุดๆ ตามระยะทาง กิจการในช่ วงแรกประสบกับการขาดทุน เพราะค่าใช้จ่ายสู งและ
เก็บค่าโดยสารถูก เพื่อให้มีผู ้ โดยสารมากขึ้ น มีการโอนกิ จการเปลี่ยนบริ ษัทไปหลายครั้ ง ต่อมาบริษัท
ของชาวเดนมาร์กโดยวิศวกร Westenholz มารั บช่วงกิจการและเปลี่ ยนมาใช้พลังงานไฟฟ้ าแทนในปี
48 เขตบางคอแหลม คู่มือท่องเที่ ยวเขตบางคอแหลม 2542 หน้า 11.