Page 118 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

108
วัฒนธรรมประเพณี ของชาวเกาะพะงัน เป นไปในลั กษณะของการประสมประสาน
ระหวางวัฒนธรรมเดิมของเกาะพะงันกับวัฒนธรรมที่เขามาใหมจากคนนอกพื้ นที่และชาวต างชาติ
ที่เขามาอาศัยอยูในเกาะพะงัน วัฒนธรรมประเพณีของชาวเกาะพะงันสามารถจําแนกไดจากกลุม
คนที่ที่ตั้งถิ่นฐานบนเกาะพะงัน ไดแก ชาวไทย ชาวไทยมุ สลิม และชาวไทยเชื้อสายจีน
สําหรั บวัฒนธรรมของชาวไทยในอําเภอเกาะพะงั นมีวัฒนธรรมที่เหมือนกับชาวไทยอําเภอ
เกาะสมุย ไดแก การเกิด การบวช การแต งงาน การตาย รับและส งตายาย และประเพณีที่โดดเดน
มากที่สุดคื อ ชักพระทางทะเล (ชวน เพชรแกว และสบาย ไสยริ นทร, 2534) กลาวคือ
การเกิด ชาวเกาะพะงันมีความเชื่อเกี่ยวกั บการเกิดวา ทารกที่เขามาในทองของคนที่
จะเปนมารดานั้นเปนการจุ ติของเทวดา เมื่ อมารดาเริ่มตั้งครรภ จะมีอาการแพทอง บางคนอยาก
กินของแปลกๆ เชน ข าวดิบ กระเบื้องมุ งหลังคา ดิ นสอพอง ฯลฯ คนเฒาคนแกจะแนะนํ าใหรูจัก
การรักษาสุขภาพโดยไมใหทํางานหนัก ทํ าจิตใจใหสบาย ไมฆาสัตว ตัดชีวิต ไมไปรวมงานศพ และ
หมั่นทําบุญตักบาตรทุกวั น เพื่อที่จะใหทารกในครรภ มีอาการครบ 32 ประการ เปนเด็กดี วานอน
สอนงาย นอกจากนั้ นยังมีขอห ามสําหรับหญิ งมีครรภหลายอยาง เชน หามอาบน้ํ าตอนกลางคืน
หามไปรวมงานศพ หามเตรียมของสํ าหรับเด็ก เปนตน และในเรื่ องอาหารการกินก็มีข อปฏิบั ติ
มากมาย เชน ไมควรรับประทานอาหารรสเผ็ดจัดเพราะจะทําใหลู กหัวลาน ควรดื่มน้ํามะพร าวออน
มาก ๆ เพราะจะทําใหคลอดงาย เมื่ อตั้งครรภไดประมาณ 6 - 8 เดือน ตองไปฝากทองกับแมทาน
หรือหมอตําแย เพื่อดูแลครรภโดยการชวยคัดทองบ อย ๆ จะทําใหคลอดงาย เมื่อถึงกําหนดคลอดมี
แม ทานหรื อหมอตําแยเปนคนทํ าคลอด การคลอดมั กคลอดที่บ านมารดาฝายหญิง เมื่ อทารก
คลอดออกมาแมทานจะลวงสิ่งสกปรกที่คางอยู ในปากจนหมด แลวคีบสายสะดือ ต อจากนั้นนํ า
เด็กไปอาบน้ํา อาบน้ําเสร็จใช ดินสอพองผสมขมิ้นละลายกั บน้ํ าถูตัวและผูกขอมื อดวยหั วไพลที่
เสกอาคมเพื่ อปองกันผีราย แลวนําเด็กลงเบาะโดยใหคนที่มีพฤติกรรมตอนวั ยเด็กเป นคนวานอน
สอนงายปูเบาะให ผาออมที่ ใชรองตัวเด็กต องทําจากผานุงของแม สําหรับรกที่ออกมากับเด็ กนั้น
แมทานนํ าใสหมอดินหรือภาชนะอื่ น ๆ ใสเกลือใชผาขาวหอปดผูกดวยดายดิบสีขาวแดงแลวนําไป
ฝ งและที่ฝ งรกนิยมปลู กตนไมเพื่อเปนเครื่องหมายใหจํ าไดวาเปนรกของใคร สําหรับแมหลั งคลอด
ทารกแลวต องอยูไฟโดยนอนบนแคร จะใช กอนหิ นทําเป นเตาสําหรับติดไฟดวยไมฟ น ไมฟนที่ ใช
ส วนใหญจะเปนไมเพลาและไมเงาะ โดยแมทานจะคอยเอากอนเส าเผาไฟใชน้ํารดแลวเอาผาหอ
มาวางบนทองเพื่อใหมดลู กเขาอูเร็ วขึ้น การอยูไฟนิยมอยูไฟกัน 3, 5 หรือ 7 วั น สําหรั บการเตรียม
อาหารใหผูเปนแม ตองเป นของรอน เชน หมู ไก ผัดขิง หรือพริกไทย แกงเลียงหัวปลี หามกินของ
เย็น เช น น้ําแข็ ง แตงโม แตงกวา เปนต น เพราะเชื่อว าเลือดลมไหลไมสะดวก ทําใหมีอาการที่