Page 182 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

166
2. การเปลี่ยนแปลงในมิติของการจั ดสรรรายได้และผลประโยชน์
การที่ชุมชนไม้เรี ยงเข้าร่ วมในการผลิตเพื่อการค้าไม่ได้มีการเปลี่ยนแปลงเฉพาะใน
มิติ การผลิตเท่านั้ น เพราะจิ ตสํานึกทุ นนิยมที่ก่ อตัวขึ้ นได้แทรกซึ มเข้ามาในความสั มพันธ์ทาง
สังคมที่ดํารงอยู่เดิ มและได้ก่อให้เกิ ดการเปลี่ยนแปลงขึ้ นในมิติ อื่น ๆ ในลักษณะที่ทําให้ชุ มชน
ขยายการแสวงหารายได้จากผลผลิตอื่น ๆ นอกจากยางพารา ย ังมีพืชผลทางการเกษตรต่าง ๆ เช่ น
เงาะ ทุเรี ยน และของป่ าต่าง ๆ เมื่อเข้าสู ่ระบบเศรษฐกิ จเพื่ อการค้าผลผลิ ตหลายอย่างเหล่านี้ ได้
กลายเป็ นสิ นค้าที่มีมูลค่ าอันส่ งผลกระทบโดยตรงต่อความสัมพันธ์ในการแลกเปลี่ ยนภายใน
ชุมชน ซึ่ งเมื่อครั้ งในอดีตเป็ นในลักษณะความพอเพี ยง แต่ในช่วงนี้ ความสัมพันธ์แบบต่างตอบ
แทนและการแบ่งปั นกันแต่เดิ มได้เปลี่ยนไปสู่ การแลกเปลี่ ยน ดังนั้ นความพอเพียงในระยะนี้ จึง
ขึ้ นอยู ่ กับความสามารถในการผลิตและรายได้แต่ ละครัวเรือนเป็ นหลัก
การเปลี่ ยนแปลงที่เกิดขึ้ นในวิถี ชีวิตชุมชน โดยเฉพาะอย่างยิ ่ง ความต้องการดํารง
ชี พในระดับที่ สู งกว่าการย ังชี พ เป็ นส่ วนหนึ่ งที่ ทําให้แรงงานจากภาคเกษตรกรรมเข้าสู ่การเป็ น
แรงงานในภาคอุตสาหกรรม เมื่อเข้าสู่ ระบบเศรษฐกิจที่ผลิตเพื่อการค้า ชุ มชนจึ งต้องมีการลงทุ น
เพิ ่มขึ้ นในการปรับปรุ งวิธีการผลิต เช่ น นํา ปุ๋ ยเคมี ยากําจัดวัชพืช ทั้ งเครื่ องมือเครื่ องจักรกลมา
ใช้ในการลงทุ น เพื่อการผลิ ตดังกล่าวสะท้อนให้เห็ นถึ งมิ ติ การเปลี่ยนแปลงวิ ถี ของชุมชน
โดยเฉพาะอย่างยิ ่ ง แบบแผนการบริโภค ซึ่ งนอกจากจะมีการลงทุนทางเศรษฐกิ จแล้วย ังพบว่าแต่
ละครั วเรือนต้องมี ภาระกับการลงทุนทางสังคม โดยเฉพาะอย่างยิ่ งในด้านการศึกษาของลู กซึ่ ง
เป็ นค่านิยมของชุมชนที่มักนิ ยมส่งลูกเรี ยนในระดับที่ สู งกว่าระดับประถมศึกษา ทําให้การศึกษา
ต่อในระดับมัธยมศึกษาของเด็กในชุ มชนสูงถึ ง 100 เปอร์ เซ็นต์ การมีภาระมากขึ้ นเช่นนี้ ทําให้
คนในชุมชนเกิดความเกรงใจที่ จะไปขอแรงกันเช่นที่ผ่านมา วิถีชี วิตที่เปลี่ยนแปลงในลักษณะที่
เงินมี ความสําคัญมากขึ้ นทําให้คนในชุ มชนเข้าร่วมเป็ นแรงงานรับจ้างกรี ดยาง ซึ่ งแรงงานดัง
กล่าวคือเพื่อนบ้านที่มีสวนยางตนเองน้อย หรื อมีแต่ ย ังไม่ ถึงช่ วงเวลาเปิ ดกรีดยาง จากการศึ กษา
พบว่า ระบบค่าจ้างแรงงานที่ เกิดขึ้ นมีการจัดแบ่งรายได้ตามสัดส่ วนที่ตกลงกันไว้ระหว่างเจ้าของ
สวนและผู้ รั บจ้างกรีดยาง เช่น 50 : 50 หรื อ 60 : 40 การจ้างแรงงานดังกล่าวไม่ได้ ก่อให้เกิดการ
แบ่งตัวทางชนชั้ นในด้านแรงงาน เพราะชุมชนถือว่ าเป็ นความสัมพันธ์ในระบบการจ้างงานกัน
ซึ่ งชุ มชนเห็นว่าเป็ นความสัมพันธ์ของการช่ วยเหลือกัน ระหว่างฝ่ ายที่ต้องการแรงงานกับฝ่ ายที่
ต้องการค่ าจ้าง สําหรับอัตราค่าจ้างแรงงานมีทั้ งจ้างตามหน่ วย และเหมาจ่าย อัตราค่าจ้างที่คิ ดตาม
หน่ วยโดยประมาณของไม้เรี ยงในช่วงนี้ จําแนกดังนี้