Page 111 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

95
พิธี กรรมต่าง ๆ ย ังมีความเกี่ ยวข้องกับพุทธศาสนาพุ ทธศาสนาและเป็ นฟั นเฟื องสําคัญ
ที่ทําหน้าที่ให้คนในชุมชนเกิดความรักความสามัคคีกัน หลักเกณฑ์ของศี ลธรรม ประเพณี และ
ค่ านิยมในชุ มชนหลาย ๆอย่างเกิดขึ้ นตามแนวทางของพุ ทธศาสนา เช่น ค่ านิยมในเรื่ องความ
เมตตากรุ ณา และความโอบอ้อมอารี ซึ่ งเป็ นค่านิยมของชาวพุทธมี การถ่ายทอดจากบรรพบุรุ ษ
ในอดีตจนถึงปัจจุบัน โดยมีวัด พระสงฆ์ บุคคลในครัวเรื อนตลอดจนสถาบันอื่น ๆ ในชุมชนเป็ น
ผู ้ ทําหน้าที่ถ่ายทอด และเป็ นกลไกในการควบคุมระเบียบของชุมชน ศาสนาทําหน้าที่กล่อม
เกลาโน้มน้าวจิตใจ และสร้างจิตสํานึกในแง่ศี ลธรรมช่วยลดความรุ นแรงของคนในชุ มชน โดย
อาศัยหลักธรรมทางศาสนาที่สําคัญ ๆ เช่ น ศีล 5 ธรรม 5 พรหมวิหาร 4 และสังควัตถุ 4 ด้วยการ
ข่มจิ ตและบังคับกาย ขจัดหรื อระงับความขัดแย ้งให้ลดลง ขณะเดี ยวกันคําสั ่งสอนในพุ ทธ
ศาสนาทําให้เกิ ดความเป็ นอันหนึ่ งอันเดียวกัน พระธรรมคําสั่งสอนและพิ ธีกรรมใน
พระพุทธศาสนาเป็ นสื่ อสํ าคัญที่ ทําให้ชาวบ้านในชุ มชนมีความเชื่อและปฏิ บัติ ตนในทิ ศทาง
เดียวกัน เกิ ดความรู้สึ กว่าเป็ นพวกเดียวกัน เกิ ดความสามัคคี เป็ นนํ้ าหนึ่ งใจเดียวกันอย่างลํ้ าลึก
งานบวช งานบุญ งานศพ ได้ทําให้คนในชุมชนมี โอกาสพบปะพูดจาสังสรรค์กันได้ ก่ อให้เกิ ด
ความใกล้ชิด สนิ ทสนม และมีการรวมพลังเพื่อสาธารณกุศลและสาธารณประโยชน์
ในการไปวัดทําบุญนั้ นชาวไม้เรียงมักจะไปที่วัดหาดสู ง และวัดไม้เรี ยง ซึ่ งเป็ นวัดที่
สําคัญของชุมมาตั้ งแต่ยุคแรก ๆ ของการตั้ งชุมชน วัดหาดสู งเป็ นวัดเก่าแก่ ตั้ งอยู่บริ เวณตลาด
ทานพอ วัดนี้ ไม่ มีการเผาศพ หากจะเผาศพส่ วนใหญ่จะเผาที่สํ านักสงฆ์ปากหลาม โดยสํานั ก
สงฆ์ปากหลามเป็ นวัดที่แยกจากวัดหาดสู งวัด ซึ่ งวัดหาดสูงในอดีตเป็ นที่รวมปั ญญาชนมีพระ
เป็ นผู้สอน และถ่ายทอดความรู ้เป็ นสถานที่รวมและอนุ รักษ์ศิลปวัฒนธรรมหลายแขนง เช่ น ศิ ลป
การหล่อการปั้ น และการแกะสลัก เป็ นสถานบริ การด้านอนามัย และเป็ นศูนย์กลางของชุมชน
วัดจึงไม่ อาจจะแยกออกไปจากวิถีชี วิตของประชาชนนับตั้งแต่เกิ ดจนตายได้ ชาวไม้เรี ยงในอดีต
จึงมีความผูกพันกันกับวัดอย่างใกล้ชิด
ส่ วนด้านพิธีกรรม ที่เกี่ ยวข้องกับการเกิด การตาย การประกอบอาชี พ พิธีกรรมตาม
ฤดูกาลต่าง ๆ เช่น การลอยกระทง วันสงกรานต์ งานบวชนาค การไหว้ครู งานวันพ่อ งานวันแม่
แห่ งชาติ เป็ นต้น สามารถแบ่งเป็ น 2 ประเภทใหญ่ ๆ ได้แก่ 1) พิธีกรรม ส่ วนบุ คคล เป็ น
พิธี กรรมที่เกี่ยวข้องกับชีวิตตั้ งแต่เกิดจนตาย ได้แก่ ประเพณีเกี่ยวกับการเกิด ประเพณี การบวช
ประเพณี การแต่งงาน และประเพณี เกี่ยวกับการตาย เป็ นต้น 2) พิธีกรรมเกี่ยวกับสั งคมหรือกลุ่ม
คน เป็ นพิธี กรรมที่ทําร่ วมกัน เป็ นการประกอบกิ จกรรมร่วมกันเนื่ องในโอกาสต่าง ๆ ที่เกี่ยวกับ
พระพุทธศาสนาและวันสําคัญต่าง ๆ เช่ น มาฆบูชา และเทศกาลเข้าพรรษา ส่วนวันสําคัญ เช่น
ขึ้นปี ใหม่ ลอยกระทง และสงกรานต์