Page 56 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

องคความรูศิลปนแหงชาติ : นายมานพ ยาระณะ ๔๒
ประชาบาล สอนประจํ าอยู ที่ อํ าเภอดอยสะเก็ ด จั งหวั ดเชี ยงใหม นอกจากจะมี
ความสามารถในดานการสอนหนังสื อแล ว ทานยังมี ความสามารถพิเศษในการเปาแตรวง
และเลนซึ ง สะลอ มี วงดนตรีเปนของตนเอง และมั กจะพากันไปเล นตามงานตาง ๆ เชน
งานปอยหลวงและงานทําบุญทั่วไป ซึ่งบางครั้งนายมานพก็จะตามไปเที่ยวดวย ตั้งแตสมัยยั ง
เปนเด็กอายุประมาณ ๔ – ๖ ขวบ สวนมารดาของนายมานพ มีเชื้อสายไทยลื้อ อันเปนกลุม
ชนชาติพันธุที่มีจํานวนประชากรกระจายอยูทั่วไปในพื้นที่ดอยสะเก็ด เปนชางฟอนประจําวัดใน
หมู บาน ในสมั ยนั้นการแสดงศิลปะพื้นเมืองมีใหเห็นกั นเปนประจํา ทั้ งกลองพื้นบ าน และ
ฟอนพื้นเมือง จะมีทุกวัด เมื่อมีงานบุ ญ งานประเพณีตางๆซึ่งมีอยู ตลอดทั้งป
๑.๒ การศึกษา
ในวัยเด็ ก นายมานพ ยาระณะ ได รับการศึ กษาจากวัดแมจ อง วัดแมกะ ซึ่งเป นวิถี
ชีวิตของคนในสมั ยกอนที่บิ ดา มารดามักจะพาลูกผูชายไปฝากไว กับวัดให พระอบรมสั่งสอน
โดยไดศึกษาเลาเรี ยนธรรมะและหนังสือควบคูกันไป จากนั้นไม นานอายุประมาณ ๑๐ ป ก็
กลับมาบานสั นปาขอย อํ าเภอเมือง จังหวัดเชียงใหม (ซึ่ งเป นบานเดิมของบิ ดา) เพื่อเขามา
เรียน ชั้ นประถมศึกษาที่โรงเรี ยนวัดเกตุการาม จบชั้ นประถมศึกษาปที่ ๒ ก็ย ายไปเขา
เรียนที่โรงเรียนวั ดศรีดอนไชย จนจบชั้นประถมศึกษาปที่ ๔ ขณะนั้นอายุประมาณ ๑๕–๑๖ ป
สาเหตุที่ จบการศึกษาชากว าคนอื่น เพราะวาสอบตก ๒ ครั ้ง เพราะชอบชกมวยจึ งหนีไป
ชกมวย ตอนแรกที่ บิ ดาพาไปอาศัยที่ บ านสั นปาข อย ชี วิตส วนหนึ่ งมักจะวนเวี ยนอยู ใน
วัดสั นป าข อย เพราะรูจั กและผู กพั นกั บวัดนี้ มาตั้ งแตสมั ยปู  ซึ่งอดี ตเคยเป นเจาอาวาส
วัดสั นป าข อย เมื่อเข ามาอยูในวั ดก็ ไดรั บการตอนรั บอยางอบอุ น และได ทุมเทตั วเอง
ชวยเหลืองานของวั ด เชน กวาดลานวัด ทํ าความสะอาดหองน้ํา รั บใชอุป ฏฐากพระในวัด
ทุกวันอยางไมเคยปฏิเสธ จนกระทั่ งวันหนึ่งเจาอาวาสวั ดสันป าขอย ครูบาทองคํ าไดใชใหไป
ซื้อกาแฟ พอซื้อกาแฟได มาแลว ระหวางทางเดินกลับ ไดถูกกลุมวัยรุ น ๔ คน รุมชกตอยจน
กาแฟที่ถือมานั ้นหกหมด เหลื อแต กระปอง (ในสมั ยนั้นนิ ยมใชกระป องนมข นใสกาแฟ) มี
ความคับแคนใจมากเดินรองไหมาตลอดทาง เมื่อกลับมาถึงวั ดก็เลาเรื่องใหครูบาทองคําฟ ง
ครูบาทองคํ าเอ็นดูจึ งขอให ครูเณรซึ่งอดี ตเคยเปนทหารคายกาวิละ ชวยถายทอดวิ ชาตอสู
ปองกันตัวและวิชาชกมวยให นายมานพ ยาระณะ ใชเวลาฝกฝนตัวเองทุกวัน จนเวลาผานไป
ประมาณ ๕ – ๖ เดือน เมื่อสภาพร างกายและจิตใจมีความสมบู รณพรอมเต็ มที่ นึกอยากจะ
ลองวิชาของตนเองวาเปนอยางไร จึงไดไปคอยดั กกลุมวั ยรุนบริเวณที่ตนเองถูกทํ าราย ก็ ได
พบคูปรั บเกาพรอมหน าทั้ง ๔ คน ซึ่งก็จะเข ามาชกตอยอีกเชนเคยในลักษณะ ๔ รุม ๑ แต