Page 32 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

Basic HTML Version

องคความรู
ศิ
ลป
นแห
งชาติ
: นายมานพ ยาระณะ
๑๘
๔. มะผาบผั
ด ผั
ดหมายถึงหมุ
น ตบมะผาบแบบหมุ
นเป
นวงกลม เรียกวา มะผาบผั
การตบแบบนี้
แสดงออกถึ
งความรอบคอบ ระแวดระวั
งรอบดาน
๕. มะผาบก
อม ก
อมหมายถึ
ง สั
น คื
อ การตบอย
างรวดเร็
วและจบลงในระยะสั
อาจเป
นการออมลวดลายให
ศั
ตรู
ตายใจดวยคิ
ดว
ามีเชิ
งนอย
การนํ
าฟ
อนเจิงออกแสดงผู
แสดงอาจเริ่
มดวยการตบมะผาบ หรื
ออาจสอดแทรกการ
ตบมะผาบเป
นระยะไปก็
ได สํ
าหรั
บดนตรีประกอบ ฟอนเจิงสามารถแสดงรวมกั
บการบรรเลง
กลองชนิดต
าง ๆ ได(กลองไชยมงคล กลองสะบั
ดชั
ย กลองปู
เจ กลองมองเซิง กลองสิ้งหมอง)
ขึ้
นอยู
กั
บความถนั
ดหรือความพรอมของแต
ละคน หรืออาจแสดงร
วมกั
บวงเต
งถิ้
งก็
ได
เจิ
งดาบหรื
อฟ
อนดาบ
ดาบเป
นอาวุ
ธคู
กายของชายไทยแตโบราณ มีไว
สํ
าหรั
บปองกั
นตั
ว และใช
ในการออก
ศึ
กยามบ
านเมืองเกิ
ดสงคราม ชายไทยในสมั
ยโบราณทุ
กคนจะได
รั
บการฝ
กฝนการใช
อาวุ
ให
เกิ
ดความชํ
านาญและมีความพรอมที่
จะตอสู
ศั
ตรู
ในยามสงคราม และในยามบานเมืองปกติ
ผู
ที่
มี
ความชํ
านาญในการใช
อาวุ
ธ ก็
อาจนํ
ามาจั
ดเป
นกระบวนแสดง นํ
าออกแสดงลี
ลาการ
ร
ายรํ
าอาวุ
ธในโอกาสต
าง ๆ เพื่
อแสดงถึ
งความชํ
านาญในการใช
อาวุ
ธนั
น ๆ จนได
รั
บความ
นิยมกั
นอย
างแพร
หลาย
ทาฟอนดาบ หรือในภาษาลานนาใชวา “แมลายฟอน” นายคํ
า กาไวย ศิลป
นแหงชาติ
ได
เรี
ยบเรี
ยงให
เป
นคํ
าคล
องจองกั
นเพื่
อง
ายแก
การจดจํ
าชื่
อ ท
าอย
างต
อเนื่
อง โดยอาศั
เค
าโครงมาจากธรรมสั
งกรณ
๕ ฉบั
บล
านนา เพื่
อสอนใหแก
นั
กเรียน นั
กศึกษาของวิ
ทยาลั
นาฎศิ
ลปเชี
ยงใหม
มี
๓๒ ท
าดั
งนี้
๑. บิ
ดบั
วบาน
๒. เกี้
ยวเกลา
๓. ลวงใตเทายกแหลก
๔. มั
ดแก
บก
องลงวาง
๕. เสือลากหางเลนรอก
๖. ชางงาต
อกตงเต
๗. ก๋ํ
าแปงเปกดินแตก
๘. ฟ
าแมบบตั
นหั
๙. จางงาบานเดินอาจ
๑๐. ปาตอนหาดเหิ
นเหี
ยน