ชื่
อเรื่
อง
การศึ
กษาภู
มิ
หลั
งทางประวั
ติ
ศาสตร์
กระบวนการเปลี่
ยนแปลงทางสั
งคมและ
วั
ฒนธรรม : กรณี
ศึ
กษาชุ
มชนตลาดสามชุ
ก
คณะผู้
วิ
จั
ย
คณะกรรมการพั
ฒนาตลาดสามชุ
กเชิ
งอนุ
รั
กษ์
ผู้
สนั
บสนุ
นงบประมาณ กรมส่
งเสริ
มวั
ฒนธรรม (สานั
กงานคณะกรรมการวั
ฒนธรรมแห่
งชาติ
)
กระทรวงวั
ฒนธรรม
ปี
ที่
ทาวิ
จั
ย
๒๕๕๒
บทคั
ดย่
อ
การศึ
กษาครั้
งนี้
มี
จุ
ดประสงค์
เพื่
อ ๑) ศึ
กษาภู
มิ
หลั
งทางประวั
ติ
ศาสตร์
ท๎
องถิ่
นของชุ
มชนตลาด
สามชุ
ก ๒) ทบทวนกระบวนการปั
จจั
ยและเงื่
อนไขในการฟื้
นฟู
ตลาดสามชุ
ก
วิ
ธี
การศึ
กษา
ชุ
มชนได๎
ศึ
กษาข๎
อมู
ลเอกสารหลั
กฐานที่
ชุ
มชนรวบรวมไว๎
และศึ
กษาเพิ่
มเติ
มจากการ
สั
มภาษณ์
คณะกรรมการพั
ฒนาตลาดสามชุ
กเชิ
งอนุ
รั
กษ์
การจั
ดประชุ
มผู๎
ทรงคุ
ณวุ
ฒิ
นั
กวิ
ชาการ ประชาชนใน
ชุ
มชนตลาดสามชุ
ก และการจั
ดสั
มมนาวิ
ชาการ เพื่
อประมวลข๎
อมู
ล ตรวจสอบความถู
กต๎
อง และวิ
เคราะห์
ข๎
อมู
ล
ผลการศึ
กษา
พบวํ
าภู
มิ
หลั
งทางประวั
ติ
ศาสตร์
ท๎
องถิ่
นของชุ
มชนตลาดสามชุ
ก เป็
นเรื่
องราวของ
ชุ
มชนคนไทยเชื้
อสายจี
นที่
ประกอบอาชี
พค๎
าขายมากกวํ
า ๓ ชั่
วอายุ
คน เป็
นนั
กบุ
กเบิ
กทางการค๎
า ได๎
สร๎
าง
ประวั
ติ
ศาสตร์
การเปลี่
ยนแปลงให๎
กั
บชุ
มชน ๓ ยุ
ค คื
อยุ
คบุ
กเบิ
ก ยุ
ครุํ
งเรื
อง และยุ
คซบเซา โดยเริ่
มจากการ
บุ
กเบิ
กเพื่
อเปลี่
ยนแปลงพื้
นที่
บริ
เวณบ๎
านสามเพ็
งซึ่
งเป็
นชุ
มชนการค๎
ามาเป็
นตลาดสามชุ
ก (ยุ
คบุ
กเบิ
ก) พั
ฒนามา
สูํ
ความเป็
นศู
นย์
กลางทางการค๎
าที่
สํ
าคั
ญแหํ
งหนึ่
งในลุํ
มน้ํ
าทํ
าจี
นที่
เจริ
ญรุํ
งเรื
องมาก (ยุ
ครุํ
งเรื
อง) และในที่
สุ
ดก็
ประสบกั
บภาวะตกต่ํ
าทางการค๎
าถึ
งขี
ดสุ
ด แทบจะไมํ
มี
การทํ
าการค๎
าขายกั
บภายนอกเลย กลายเป็
นตลาดที่
เงี
ยบ
เหงา ซบเซาที่
สุ
ด เป็
นการปิ
ดฉากประวั
ติ
ศาสตร์
ท๎
องถิ่
นของชุ
มชนตลาดสามชุ
ก ในชํ
วงแรก
การศึ
กษากระบวนการและปั
จจั
ยเงื่
อนไขในการฟื้
นฟู
ตลาดสามชุ
กพบวํ
า กระบวนการดั
งกลํ
าวได๎
นํ
าไปสูํ
การเปลี่
ยนแปลงจากยุ
คซบเซาไปสูํ
ยุ
คฟื้
นฟู
ซึ่
งเป็
นการเปิ
ดประวั
ติ
ศาสตร์
หน๎
าใหมํ
ของชุ
มชนตลาด
สามชุ
กซึ่
งใช๎
เวลากวํ
าทศวรรษ เมื่
อมองย๎
อนกลั
บไปจะพบวํ
าในชํ
วงที่
ชุ
มชนประสบภาวะการค๎
าขายซบ
การศึ
กษาภู
มิ
หลั
งทางประวั
ติ
ศาสตร์
กระบวนการเปลี่
ยนแปลงทางสั
งคมและวั
ฒนธรรม
:
กรณี
ศึ
กษาชุ
มชนตลาดสามชุ
ก
ค