Page 206 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

ใดเสี ยสละอุทิ ศตนเพื่อผลประโยชน์ของสํ วนรวมแล๎ว เจ๎าพํ อหลักเมืองจะดลบั นดาลให๎ พวกเขาเหลํานั้ น
ประสบความสุ ข ความเจริญ ความสําเร็จ ผํานพ๎นอุปสรรคตํ างๆไปได๎ด๎วยดี จึงเป็นศรัทธาที่ยึดโยงให๎ชุ มชน
ได๎ รํวมกั นทํางานถวายเจ๎ าพํอในรูปของคณะกรรมการศาลเจ๎ าพํ อหลักเมืองสามชุกและเถํ านั้ง เพื่ อทําหน๎าที่
ขั บเคลื่อนกิ จกรรมเพื่ อสํวนรวมของชุมชนอยํ างเป็ นรูปธรรมในวาระสํ าคั ญตํางๆของชุ มชนตลาดสามชุก
ประการที่สาม คือความสัมพั นธ์ขั้นพื้นฐานของชุ มชนที่เกิ ดจากการสื่อสารระหวํ างสมาชิกภายในชุมชนด๎วย
กันเอง ด๎วยการพบปะพูดคุย แลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันตามสถานที่ ตํางๆภายในชุมชน เชํน ร๎านกาแฟ ศาลา
ทําน้ํา พื้นที่ สาธารณะ ที่ใกล๎เคียง ในยามวํางจากการค๎าขายเป็นประจํา การพบปะของชุมชนนี้เป็นสื่ อบุคคลที่
สามารถสื่อสารกันได๎เป็นประจํา ทําให๎ทราบถึ งความเคลื่อนไหวภายในชุมชนอยูํเสมอ และสามารถรั บรู๎แล ะ
รวมตัวกันได๎อยํางรวดเร็ วและพร๎อมเพรียง นับเป็ นคุณสมบัติ ประการหนึ่งของชุมชนตลาดสามชุกที่ก๎าวไปสูํ
การเปลี่ยนแปลงได๎ อยํางรวดเร็ว เมื่อได๎ประมวลระบบความสัมพั นธ์ในชุ มชนตลาดสามชุกดังกลําวแล๎วพบวํ า
มีความสัมพันธ์ ที่โยงใยหลายระดับชั้น เริ่ มจากระดับพื้นฐานคือ ระดับปัจเจกชนมี การพบปะพูดคุยกันระหวําง
บุคคลตํางๆอยูํอยํางเป็นประจํา ถั ดขึ้นไปคือระดับครอบครัว มีความเชื่อมโยงกันระหวํางเครื อญาติที่ สืบสายมา
จากตระกูล (แซํ) เดี ยวกัน และยังผู กสัมพันธ์เป็นเครือญาติระหวํางตระกูลตํางๆทับซ๎ อนมาอีกชั้ นหนึ่ง ถัดขึ้น
ไปในระดั บชุมชนจะมีการเชื่อมสัมพันธ์กับคณะกรรมการศาลเจ๎าพํอหลักเมือง ที่จะต๎องประสานเชื่อมโยงกันทํา
กิ จกรรมตามประเพณีของชุมชนตามเทศกาลและวาระตํางๆ ทํ าให๎ต๎องมี การพบปะพู ดคุยกันอยูํเสมอ และที่
สําคั ญคือการเคารพศรัทธาในเจ๎าพํอหลั กเมือง ซึ่ งเป็นสิ่งสักการะสู งสุดในชุมชน เป็นสัญลักษณ์ ให๎ชุ มชนได๎
รู๎ จักการอยูํ รวมกันโดยการเสียสละ ผู๎ใหญํ หรือผู๎ ที่มั่ งมีต๎ องรู๎จั กที่จะให๎ เอื้อเฟื้ อ ผู๎ ที่ด๎ อยโอกาสกวํ า ใน
ขณะเดียวกันผู๎ที่ฐานะด๎อยกวํา ก็จะอุทิศแรงกายเพื่อชํวยเหลือชุมชน ตํางฝ่ ายตํางทําหน๎าที่สมาชิกที่ดีของชุ มชน
จะเห็นได๎วําจิ ตวิญญาณและอุดมการณ์ ที่ชุ มชนตลาดสามชุกได๎ปฏิ บัติเพื่ อถวายเจ๎าพํอหลักเมื องสามชุกนั้น เป็น
การจั ดระบบทางสังคมในการอยูํรํวมกันได๎อยํางลงตัว และทํ าให๎เกิดพลั งในการเปลี่ยนแปลง แตํ ถ๎ายามใดใน
การจัดระบบทางสังคมไมํ ลงตัว หรือขาดการเอาใจใสํ หรื อเอาจริงเอาจัง ยามนั้นหรือยุคนั้ นชุมชนก็จะมี แตํ
ความอํอนแอ ความเสื่อมตํางๆ ก็ จะตามมา ระบบความสัมพั นธ์นี้ เป็นพื้นฐานของวัฒนธรรมชุ มชน ถือวําเป็น
สํวนหนึ่ งของทุนทางสังคมซึ่งศักยภาพสูงบ๎ าง ต่ําบ๎าง วัฒนธรรมชุมชน จะถูกปลุกขึ้นมาใช๎ให๎ เป็นประโยชน์
เมื่อยามที่ ชุมชนประสบปัญหาหรื อมีเงื่อนไขที่สํงผลกระทบตํอชุมชน แตํอยํางไรก็ ตามการขับเคลื่อนวัฒนธรรม
ของชุมชนจําเป็ นต๎องอาศัยผู๎นําที่มีศั กยภาพสูง มีอุดมการณ์ มีภาวะผู๎นํา เพื่อเป็นหัวขบวนในการนําชุมชนสูํ
การศึกษาภูมิหลั งทางประวัติศาสตร์ กระบวนการเปลี่ยนแปลงทางสังคมและวัฒนธรรม : กรณีศึกษาชุมชนตลาดสามชุก ๑๗๒