Page 263 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

241
หลังจากโปรดพุทธมารดาและเหล่ าเทพยดาแล้วนั ่นเอง เมื่อทาพิ ธีถวายเทียนแล้วก็ จะจัดทาพิ ธีจุด
เทียนทั้ง 1,000 เล่ ม เพื่อเป็ นพุทธบูชา ส่วนใหญ่จะจุ ดเทียนรอบๆบริ เวณว ัด เช่น ตามรั้ ว เจดี ย์ หรื อ
ประตูทางเข้าว ัด เป็ นต้น ซึ่ งได้ยึดถือกันมาเป็ นประเพณีของคนไตตราบจนทุกว ันนี้ การ “หลู ่เตน
เหง” หรื อการแห่ เทียนพันเล่มเดิ มมีการจัดงานเพียงแห่ งเดี ยวคือที่ ว ัดพระนอนและไม่มีการแห่
ขบวน จัดในช่วงว ันแรม 1 ค่า เดื อน11 ถึงแรม 8 ค่า เดือน 11 เป็ นประเพณี ที่ชาวจังหว ัดแม่ ฮ่องสอน
ถือปฏิบัติกันมาเป็ นประจาทุกปี พอย่างออกพรรษาก็จะมีการจัดให้มีประเพณีนี้ ขึ้ น โดยชาวบ้านจะ
ไปหาต้นสนมาสับเป็ นชิ ้นเล็กๆ และมัดรวมกันเป็ นต้นขนาดใหญ่ สู งประมาณ 3-5 เมตรมาตั้งไว ้ใน
บริ เวณว ัด และจัดงานเฉลิมฉลองพร้ อมทั้งจุดไฟที่ต้นสนให้ลุ กโชติช่ วงอยู ่ตลอดเวลาเพื่อเป็ นพุทธ
บูชาจนกว่าไฟจะไหม้ต้นสนหมด งานประเพณี นี้ มีที่จังหว ัดแม่ฮ่องสอนแห่งเดียว
5. ปอยก๋ อยจ๊ อด (ปอยอ่องจ๊อด)
ปอยก๋ อยจ๊อด (ปอยอ่ องจ๊อด) เป็ นประเพณี ที่ ต่ อจากการเสร็จสิ ้ นของประเพณี ปอย
เหลินสิ บเอ็ดโดยมีประว ัติ ดังนี้ พระโคดมสมณะเจ้าได้ตรัสรู้อนุ ตตรสัมมาสัมโพธิญาณมาเป็ นเวลา
7 พรรษา ทรงแสดงยมกปฏิหารย์ในเมื องสาวถีที่ อุทยานสวนมะม่วง เสด็จขึ้ นไปดาวดึ งส์สวรรค์
ประทับนั ่งเหนือบัณฑุ กัมพลศิลาอาสน์ ทรงเทศนาอภิธรรมเจ็ดคัมภีร์ โปรดสันตุฏฐี พุทธมารดา
พร้อมเหล่ าเทพยดาและพระพรหมตลอดระยะในพรรษา 3 เดือน และเสด็ จนิว ัติ มนุษย์โลกในว ัน
เพ็ญเดือน 11 ในเมื องสั ่งกะนะโก่ (สั งกัสนคร) ในการเสด็จลงมานั้ นพระอินทร์ เนรมิตบันไดเงิน
บันไดทอง และบันไดแก้วพาดตรงประตูดาวดึงส์ สวรรค์ด้านทิศใต้ ลงสู ่ ประตูกัสนครทางทิศใต้
เช่ นเดียวกัน ก่ อนถึ งว ันเพ็ ญเดือน 11 พระพุ ทธองค์ทรงมี กระแสรับสั ่งถึ งพระโมคคัลลานะ ว่ า
พระองค์จะเสด็จนิว ัติมนุษย์โลกในว ันเพ็ญเดื อน 11 พระโมคคัลลานะได้บอกข่าวการเสด็ จนิว ัติของ
องค์สัมมาสั มพุทธเจ้าทั ่วทุกแห่ งบรรดามนุ ษย์และสัตว์ที่ สามารถมารับได้ก็มารับเสด็จที่สังกัสนคร
ที่มาไม่ได้ก็ ทาจองเข่งต่างส่ างปุ๊ ดที่บ้านเรื อนของตน พอถึ งว ันเพ็ญเดือน 11 จะจัดอาหารบิ ณฑบาต
และขนมนมเนยไว ้ถวายพระพุทธเจ้าที่เสด็จประทับยืนอยู ่ที่หัวบันไดแก้ วแล้วเปล่งรั สมี 6 ประการ
(ฉัพพรรณรังสี ) นับตั้ งแต่พรหมโลกจนถึ งนรกอเวจีได้มองเห็นกันหมดสิ้ น กิ ่งนะหรี่ (กิ นรี ) กิ ่งกะห
ล่า(กิ นรา) นะกา(นาค) กะกรุ่ งหรื อก่าหร่ น (ครุฑ) ย ักคะ (ย ักษ์) กันตั ปป้ ะ (คนธรรพ์) ผีลู ผีพาย
(ย ักษ์) ส่ างสี่ หรื อโต (สิ งโต) และบรรดาสัตว์ 90 ประเภท มารั บเสด็จพระพุทธเจ้าด้วย การที่
พระพุทธเจ้าทรงเปล่ งรัศมีทั้ ง 6 ก็ดี การเหล่านี้ เทพบุตร เทพยดา ซึ่ งมีรัศมี มารับเสด็จทาให้เกิดแสง
สว่ างไสว อันเป็ นที่มาของประเพณี แห่ ต้นเตน (ต้นเทียน) การประดับประที ปโคมไฟในงาน
ประเพณีเดื อน 11 ประเพณี แห่ต้นเตน(ต้นเที ยน) นิ ยมทากันในว ันปิ ดท้ายเทศกาลปอยเดือน 11 คื อ
ว ันแรม 14 หรื อ 15 ค่า พร้ อมกับถวายนางนกโต และสัตว์อื่นๆ อันเป็ นประเพณีรากิ ่ งกะหร่ า ก้าโต