Page 148 - งานวิจัย - www.culture.go.th/research

130
ตารางที่ 4.11(ต่ อ)
ความสาคัญในอดีต การปรับเปลี่ยนในปั จจุบั น การธารงรักษาเพื่อการคงอยู่
- ว ันสุดท้ายของเทศกาลว ันออกหว่า
ชาวไตเรี ยกว่า “ว ันอ่ องจ๊อด” หรื อว ัน
กอยจ๊อด” มีพิ ธี ถวายเทียนต้นเกี๊ยะคื อ
การนาเอาไม้สน(ไม้เกี๊ ยะ) มาจุดบู ชา
หรื อฉลองให้กับพระพุทธเจ้าและเป็ น
การบอกให้รู้ ถึ งเปลี่ยนจากฤดูฝนเป็ น
ฤดูหนาว ก่ อนจุดเที ยนมีการแห่ พร้ อม
ถื อโคมไฟเดิ นไปจุ ดบนลานว ัดใน
หมู ่บ้าน
- ปรับเปลี่ยนจากการจุ ดเที ยนต้น
เกี๊ ยะขนาดใหญ่มาเป็ นจุดเที ยน
ต้ นเ กี๊ ยะขนาด เ ล็ ก และมี การ
ขบวนแห่ เที ยนต้นเกี๊ ยะภายใน
ชุมชน แต่ไม่อลังการเท่ากับการ
แห่จองพารา
- การธารงรักษาเพื่ อการคงอยู ่ใน
การจุดเที ยนต้นเกี๊ ยะขึ้ นอยู ่กับการ
ปรับใช้ไม้ เกี๊ยะจากต้นขนาดใหญ่
ม า เ ป็ น ข น า ด เ ล็ ก ห รื อ ก า ร
ประยุกต์ใช้จากไม้ประเภทอื่นที่ หา
ได้ง่ ายกว่าไม้เกี๊ยะ เป็ นต้น รวมถึง
การย ังคงให้มีการแห่ไม้เกี๊ยะไว ้ใน
ชุมชน
จากตารางที่ 4.11 ผู ้ วิจัยได้วิเคราะห์การปรั บเปลี่ยนและการธารงรักษาเพื่อการคงอยู ่ของ
ประเพณีว ันออกหว่า โดยชี้ ให้เห็นถึงความสาคัญของประเพณี ออกหว่า การปรับเปลี่ยนในปั จจุ บัน
และลักษณะการธารงรั กษาเพื่อการคงอยู ่ของประเพณีว ันออกหว่าดังนี้
1) ความสาคัญของประเพณีวันออกหว่ าในอดี ต
ประเพณี ว ันออกหว่าเป็ นประเพณีออกพรรษาหรื อเรียกว่างานปอยเหลิน 11 หรื อ
จองพาราของชาวไทใหญ่ที่ สื บทอดกันมาถึง 600 ปี เริ ่ มตั้งแต่ ขึ้น 1 ค ่า เดือน 11 ถึ งแรม 14 ค่า เดื อน
11 (ตรงกับเดือนตุลาคม) เป็ นว ันสิ้ นสุดระยะเวลาจาพรรษา 3 เดือนชาวไทใหญ่จะเข้าว ัดเพื่อบาเพ็ญ
กุศลแก่ พระสงฆ์ที่ตั้ งใจจาพรรษาและตั้ งใจปฏิบัติ ธรรมมาตลอดจนครบพรรษา และเป็ นเหตุการณ์
สาคัญในพุ ทธประว ัติ ที่ ชาวเมืองสังกัสสะเฝ้ าแห่ แหนต้อนรั บพระพุทธเจ้าเสด็จกลับจากการโปรด
พระมารดาบนสวรรค์ชั้ นดาวดึงส์ในพรรษาที่ 7 เพื่อทรงแสดงโลกวิวรณปาฏิหาริย์เปิ ดโลกทั้ งสาม
ในช่ วงของเช้าว ันขึ้ น 15 ค่ าชาวไทใหญ่มีการทาบุ ญตักบาตรเทโวโรหนะ ในตอนกลางคืนตาม
บ้านเรื อนและว ัดจะจุ ดประที ปโคมไฟสว่างมี การถวายจองเข่งต่ างปุ๊ ด หรื อจองพาราหรื อซุ้ ม
ปราสาทรับเสด็จพระพุทธเจ้า สาหรับการตักบาตรเทโวโรหณะนิยมกระทาที่ ว ัดบนภูเขา และว ัดใน
ชุมชน การทา“จอง” ของชาวบ้านไทใหญ่ประดับหน้ าบ้านนั้ นขึ้ นอยู ่กับอัตภาพของเจ้าของส่วน
ใหญ่ทาด้ วยกระดาษ ไม้ไผ่สานที่ หาและทาขึ้ นเองในครอบครัว ในอดีตไม่นิ ยมการเฉลิมฉลองหรื อ
มีมหรสพสมโภช แต่ มีจะมีการแห่ไปตามถนนในหมู ่บ้านไม่ เน้นขนาดใหญ่ ของจองพาราหรือความ
อลังการ และไม่มีการประกวดขบวนแห่หรื อจองพารา การเข้าร่ วมขบวนแห่ขึ้ นอยู ่กับศรั ทธาที่ทา
ถวายเป็ นพุ ทธบูชา ในการแห่ จองพาราจะแห่ไปตามถนนในหมู ่บ้านเมื่อผ่านบ้านที่ มีลูกสาวขบวน
แห่จะแวะเยี่ยมเยี ยน เจ้าของบ้านจะเอาเสื่อออกมาปูต้อนรับ จัดพานใส่ หมาวกใส่ เมี่ ยงออกมารับรอง
มีการละเล่ นการแสดงประกอบขบวนแห่คือการแห่โต (เป็ นสัตว์หิมพานต์ผสมระหว่างสั ตว์หลาย